II SA/Po 721/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 02 grudnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013r. Nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego postanawia przyznać adwokatowi R. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu kwotę [...] zł ([...] złotych [...]), w tym [...] zł ([...]) tytułem podatku od towarów i usług. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu dnia 02 września 2014r. wyznaczyła w ramach prawa pomocy pełnomocnika w osobie adw. R. S. do reprezentowania skarżącej K. G. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 17 grudnia 2013r. oddalono skargę oraz przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie z tytułu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu za I instancję. Wynagrodzenie zostało wypłacone. Pismem z 11 marca 2014r. pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku wraz z tą skargą. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego wykonanego na zasadzie prawa pomocy, oświadczając, że nie zostało ono zapłacone nawet w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 03 kwietnia 2014r. oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik wniósł w imieniu skarżącej zażalenie na powyższe postanowienie Sądu z 3 kwietnia 2014r. oraz zawnioskował o zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nieopłaconej nawet w części (§20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Dz.U. z 2013r. poz. 461). Postanowieniem z 24 lipca 2014r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie i nie rozstrzygnął o kosztach postępowania zażaleniowego. Postanowieniem z 04 września 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną. Nie wniesiono środka zaskarżenia od tego orzeczenia. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej "p.p.s.a." wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepisy powyższego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu normują natomiast badaną materię w ten sposób, że pełnomocnikowi z urzędu należy się wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym za każdą instancję oddzielnie. Wynagrodzenie należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W przypadku reprezentowania strony przed II instancją pełnomocnikowi należą się koszty udzielonej pomocy prawnej za czynności wymienione w katalogu §18 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną, przy czym udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana (por. np. postanowienia NSA: z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OZ 321/10, z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12). Działający w sprawie pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną, która została prawomocnie odrzucona, zatem nie została skutecznie wniesiona. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia adwokatowi należy się wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Spójnik koniunkcji wskazuje, że opłata przysługuje tylko wówczas, gdy sporządzenie skargi kasacyjnej połączone jest z jej wniesieniem. Prawomocne oddalenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jak i odrzucenie skargi kasacyjnej nie pozwala przyjąć, że czynność procesowa, której pełnomocnik zamierzał dokonać, została faktycznie zrealizowana. Podjęte przez pełnomocnika działania nie wywołały żadnych skutków, nie mogą zostać uznane za faktycznie udzieloną pomoc prawną w postępowaniu kasacyjnym. Skoro zaś nie sposób stwierdzić, aby pomoc prawna była skarżącej rzeczywiście udzielona, niewątpliwie brak podstaw do przyznania w tym zakresie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. W treści §18 ust. 1 pkt 2d) rozporządzenia wskazano stawki minimalne wynagrodzenia pełnomocnika w II instancji w postępowaniu zażaleniowym w kwocie 120 zł. Mając powyższe na uwadze, działaniem podjętym przez pełnomocnika w imieniu skarżącej, za które przysługuje wynagrodzenie było skuteczne złożenie jednie zażalenia na postanowienie Sądu I instancji, zawierające nadto wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu i nieopłaconej nawet w części. Należy zatem przyznać adwokatowi wynagrodzenie na podstawie §18 ust. 1 pkt 2d) rozporządzenia. Zgodnie z §19 pkt 1 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 wskazanego rozporządzenia. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika na podstawie art. 250 p.p.s.a. należało przyznać adwokatowi tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie w kwocie [...] zł (§18 ust. 1 pkt 2d rozporządzenia), podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, w kwocie [...] zł (§2 ust. 3 rozporządzenia), zatem łącznie [...] zł. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z art. 250 p.p.s.a. i §18 ust. 1 pkt 2d) rozporządzenia orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska