II SA/Po 724/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-08-14
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa skarżących, polegająca na niskich dochodach emerytalnych i wysokich kosztach utrzymania, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sytuacja finansowa skarżących, polegająca na niskich dochodach emerytalnych i wysokich kosztach koniecznego utrzymania, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący M. J. i Ł. J. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczące opłaty legalizacyjnej. Skarżący podali, że utrzymują się z niskich świadczeń emerytalnych i ponoszą wysokie koszty utrzymania, co uniemożliwia im pokrycie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono M. J. i Ł. J. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla M. J. i Ł. J. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 sierpnia 2014 r. wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. J. i Ł. J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej postanawia 1. zwolnić M. J. i Ł. J. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. J. i Ł. J. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący Ł. J. i M. J. zobowiązani do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 750 zł, wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny we względu na trudną sytuację majątkową.
Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dołączonych kserokopii dokumentów źródłowych ustalono, że Skarżący, małżonkowie, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości [...] zł netto miesięcznie (M. J. – [...] zł, Ł. J. – [...] zł). Nie otrzymują żadnych świadczeń z opieki społecznej oraz nie mogą liczyć na pomoc dzieci, które również znajdują się z trudnej sytuacji finansowej. Są właścicielami nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym.
Koszty koniecznego utrzymania Skarżący określili na kwotę około [...] zł miesięcznie ([...] zł - podatek od nieruchomości, [...] zł - energia elektryczna, [...] zł - opał w okresie zimowym, [...] zł - woda i ścieki, [...] zł gaz, [...] zł - środki czystości, [...] zł - lekarstwa, [...] zł – wywóz nieczystości, [...] zł – ubezpieczenie, [...] zł – dojazdy do lekarzy i rehabilitacja oraz [...] zł - żywność). Na potwierdzenie powyższych wydatków przedłożyli kserokopie przelewów, rachunków i faktur. Pozostaje im zatem około [...] zł miesięcznie na nieprzewidziane wydatki, w tym zakup dodatkowych leków.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. , poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawców pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia ocenę, że Skarżący, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, nie są w stanie wygospodarować środków finansowych na jakiekolwiek koszty niniejszego postępowania. Wykazali, że osiągane dochody w całości przeznaczają na bieżące wydatki koniecznego utrzymania.
W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżący nie mają możliwości pokrycia kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części.
Mając na uwadze wysokość rynkowego honorarium adwokata, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący tym bardziej nie są w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wynagrodzenia tego profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło