II SA/Po 726/06

WyrokWSA w Poznaniu2007-02-15

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Elwira Brychcy, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uznając stronę za stronę postępowania, może utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą uchylenia poprzedniej decyzji, powołując się na zasady ekonomii procesowej, zamiast wydać decyzję stwierdzającą naruszenie prawa i wskazującą okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który w postępowaniu wznowieniowym uznał, że osoba żądająca wznowienia jest stroną, a jednocześnie stwierdził, że dotychczasowa decyzja odpowiada prawu, nie może utrzymać w mocy decyzji odmawiającej uchylenia poprzedniej decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. powołując się na zasady ekonomii procesowej. W takiej sytuacji organ zobowiązany jest wydać decyzję na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., ograniczając się do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca E. W. wniosła skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę silosów. Starosta pierwotnie odmówił uchylenia, nie uznając E. W. za stronę postępowania. Wojewoda uznał E. W. za stronę, ale utrzymał decyzję Starosty w mocy, powołując się na zasady ekonomii procesowej i zgodność decyzji z prawem. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i PPSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot wpisu sądowego i kosztów zastępstwa procesowego, oraz określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi E. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz kwotę 255,- (dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E.Brychcy /-/ A.Łaskarzewska /-/ E.Podrazik Starosta decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia swojej decyzji z dnia [...]w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę silosów na kiszonkę w miejscowości L., ul. [...]. W uzasadnieniu Starosta wskazał, iż brak było podstaw do uznania E. W.za stronę postępowania. Od powyższej decyzji E. W złożyła w dniu [...] odwołanie do Wojewody wskazując miedzy innymi, że organ I instancji błędnie nie uznał jej za stronę postępowania i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty. W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał, że uznać należy, iż E. W była stroną postępowania, ponieważ ustalone decyzją Starosty z dnia [...] odległości wprowadzały ograniczenia w zagospodarowaniu działki nr [...], która stanowiła własność E. W. Wojewoda podniósł także, że decyzja Starosty w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę silosów była zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji stwierdzając, że jeżeli strona nie brała udziału w postępowaniu, a mimo to organ wydał prawidłową decyzję, gdyż uwzględnił w niej słuszny interes strony w granicach dopuszczonych przez prawo, to uchylanie decyzji po to, aby następnie wydać decyzję tej samej treści byłoby zaprzeczeniem zasady ekonomii procesowej, stanowiłoby tylko formalną manipulację. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożyła E. W. Zarzuciła organowi II instancji naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa, art. 146 § 2 kpa, art. 80 kpa oraz art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. E. W wniosła o uchylenie decyzji Wojewody z dnia [...] i decyzji Starosty z dnia [...] oraz zasądzenie od Wojewody na jej rzecz kosztów postępowania. Skarżąca podniosła, że wbrew wskazówkom tut. Sądu poprzednio rozpoznającego sprawę Wojewoda ponownie wziął pod uwagę parametry inwestycji określonej decyzją z dnia [...] a nie parametry określone decyzją z dnia [...] Tymczasem decyzja z dnia [...] pozostawała w sprzeczności z przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. z 1997 r. Nr 132 poz. 877), w szczególności z § 8 pkt 2 tego rozporządzenia. Skoro zaś Wojewoda jednoznacznie ustalił, że E. W była stroną, to przy braku przesłanek negatywnych z art. 146 kpa należało zdaniem skarżącej uchylić decyzję ostateczną. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał do tej pory prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. W myśl art. 151 § 1 pkt 1 kpa organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub 145a § 1 kpa. Zgodnie z art. 151 § 2 kpa w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 kpa, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło lat 10, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3 - 8 .. oraz w art. 145a, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat (art. 146 § 1 kpa). Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 kpa). Z powyższych przepisów wynika zatem, że dopuszczalna jest odmowa uchylenia decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 kpa w sytuacji, gdy w trakcie wznowionego postępowania okaże się, że nie występują żadne z podstaw wznowienia wymienione w art. 145 § 1 kpa. Wydanie takiej decyzji następuje na przykład wtedy, gdy okaże się, że błędnie przyjęto, iż strona nie brała udziału w postępowaniu tj. że zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, konieczna do wznowienia postępowania. Brak zatem podstaw do wydania decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej z innych aniżeli wskazanych w ar. 151 § 1 pkt 1 kpa przyczyn. Za niedopuszczalną w świetle powyższego przepisu uznać należy decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 kpa w sytuacji, gdy organ uznaje, że osoba żądająca wznowienia jest stroną, decyzja dotychczasowa zaś odpowiada prawu. Wówczas organ zobligowany jest wydać decyzję z art. 151 § 2 kpa tj. ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. W przedmiotowej sprawie, zaś organ odwoławczy wywiódł, że w jego ocenie E. W jest stroną, dotychczasowa decyzja z dnia [...] nr [...], znak [...] - (pozwolenie na budowę silosów na kiszonkę) nie narusza przepisów prawa. Przy tego rodzaju ustaleniach Wojewoda winien był orzec zgodnie z art. 151 § 2 kpa. W istocie zaś utrzymał w mocy decyzję Starosty, wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa. Takie rozstrzygnięcie Wojewody pozostaje w sprzeczności z art. 151 § 2 kpa. Narusza także przepis art. 6 kpa, który stanowi o obowiązku działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę na fakt, iż właśnie przepis art. 151 § 2 kpa eliminuje potrzebę uchylenia decyzji dotychczasowej w sytuacji, gdy - zdaniem organu - odpowiada ono prawu , a jednocześnie w postępowaniu dopuszczono się uchybień, o których stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej z uwagi na zasady ekonomii procesowej jak wywiódł Wojewoda nie znajduje podstawy prawnej. Mając na względzie powyższe rozważania stwierdzić należy, iż Wojewoda dopuszczając się przekroczenia art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 kpa naruszył w istocie przepisy postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co spowodować musi uchylenie decyzji organu odwoławczego. Z uwagi na naruszenie przepisów procedury, które powodują konieczność uchylenia decyzji organu II instancji Sąd zaniechał badania pozostałych zarzutów skargi. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł mając na względzie art. 200 ppsa. Jak w punkcie III rozstrzygnięto na podstawie art. 152 ppsa. /-/ E.Brychcy /-/ A.Łaskarzewska /-/ E.Podrazik MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło