II SA/Po 730/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-10-08
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej uchylenia decyzji w przedmiocie przyznania pomocy społecznej, skarżący jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący wnoszący skargę na decyzję dotyczącą pomocy społecznej jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 a) PPSA. W związku z tym, rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu. Jednocześnie, sytuacja finansowa skarżącego, który utrzymuje się wyłącznie z zasiłków z pomocy społecznej, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący W. M. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2015r. uchylającą w wyniku wznowienia postępowania decyzję w sprawie przyznania pomocy w formie składek na ubezpieczenia zdrowotne. Jednocześnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika. Skarżący oświadczył, że jego jedynym dochodem są zasiłki z pomocy społecznej, nie posiada majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla W. M. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 08 października 2015r na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2015r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie przyznania pomocy w formie składek na ubezpieczenia zdrowotne postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla W. M radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący W. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika.
We wniosku o prawo pomocy skarżący oświadczył, że nie ma środków na prowadzenie sprawy. Dochód jaki uzyskuje to zasiłki z pomocy społecznej: stały [...] zł. i pielęgnacyjny [...] zł. miesięcznie. Z uwagi na stan zdrowia nie jest w stanie sam prowadzić sprawy. We wniosku oświadczył, że sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości, czy oszczędności.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie pomocy finansowej z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.).
Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia wszystkich kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie umarza się (art. 249a p.p.s.a.).
Skarżący złożył także wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o sytuację majątkową, rodzinną i finansową.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się jedynie z zasiłków z pomocy społecznej w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Dochód ten w całości przeznacza na opłacenie bieżących kosztów koniecznego utrzymania skarżącego i nie pozwala na poczynienie oszczędności celem opłaty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Skarżący nie posiada też innego majątku, z którego mógłby czerpać dodatkowe środki na swoje utrzymanie, a także nie dysponuje oszczędnościami. Przedstawiona przez skarżącego sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie i ustanowić radcę prawnego z urzędu.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 249a i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło