II SA/Po 734/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 listopada 2011r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2011r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia 1. ustanowić dla M. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca M. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni oświadczyła, że posiada niską rentę inwalidzką w wysokości 634,64 zł i zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 186,71 zł., co łącznie daje kwotę 821,35 zł miesięcznie. Nadto podała, że jest osobą chorą, przebyła trzy poważne operacje, choruje na niewydolność krążenia, nerek, układu pokarmowego i podagrę, a także na cukrzycę, nadczynność tarczycy i zwyrodnienie kręgosłupa. Koszty leków to kwota około 600 zł. Wnioskodawczyni podała, że nie wykupuje wszystkich recept. Wnioskodawczyni oświadczyła, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Posiada parter domu o powierzchni 62,8 m², który zajmuje na cele mieszkalne. Nadto podała, że dysponuje budynkami gospodarczymi (suszarnią, pralnią, garażem), które są zniszczone. Oświadczyła, że nie posiada innego majątku nieruchomego, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Wnioskodawczyni podała, że za prąd płaci 150 zł miesięcznie, zakupiła 1,5 t. węgla za kwotę 450 zł, zapłaciła podatek od nieruchomości 520 zł rocznie, przeznacza skromne wydatki na jedzenie. Nadto wskazała, że posiada zadłużenie w bankach na kwotę 1.200 zł. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżąca wnosząc skargę w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków. Wobec powyższego skarżąca zwolniona jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jej udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżąca zwolniona z ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sadowych, zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezzasadne. Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Posiada wprawdzie stały dochód, ale jego wysokość z trudem wystarcza na pokrycie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Dysponuje też nieruchomością, ale wykorzystuje ją na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Nadto zły stan zdrowia wiąże się z dodatkowymi wydatkami na leki, co zwiększa wysokość koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Przedstawiona przez wnioskodawczynię sytuacja finansowa i rodzinna wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1a) i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska