II SA/Po 744/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-11-05

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, osoba fizyczna, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację finansową i majątkową?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jej sytuacja finansowa i majątkowa uzasadnia skorzystanie z tego uprawnienia. Pomimo posiadania stałego dochodu w postaci emerytury, jego wysokość pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb bieżącego utrzymania, a zwiększone wydatki związane z wiekiem, stanem zdrowia oraz koniecznością remontów domu, a także brak dodatkowych dochodów z majątku, wskazują na niemożność poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca H. F. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową i zdrowotną. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury, ponosi wysokie koszty leków i utrzymania domu, zaciągnęła kredyt na remont. Posiada dom, mieszkanie i grunty rolne, które wydzierżawia w zamian za opiekę. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku, a następnie, po analizie jej oświadczeń i załączonych dokumentów, rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono H. F. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 listopada 2009r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. F. na decyzję Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich postanawia zwolnić H. F. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz - Grochowska Skarżąca H. F. wniosła o przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskodawczyni argumentowała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej. Oświadczyła, że mieszka sama w domu po rodzicach i trudno jest jej ten dom utrzymać. Podała, że utrzymuje się tylko z emerytury w wysokości [...]. Oświadczyła, że bardzo dużo pieniędzy wydaje na leki, gdyż stale choruje, opał jest drogi i potrzebuje środków na remonty domu. Nadto wnioskodawczyni oświadczyła, że nie dysponuje żadnymi zapasami, ma 71 lat i nie jest w stanie dorobić do emerytury. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącym posiadanego majątku wnioskodawczyni podała, że posiada dom wiejski z 1960, mieszkanie o powierzchni [...] m² oraz [...] ha gruntu rolnego kl. V, który wydzierżawia. Wnioskodawczyni wezwana w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oświadczyła, że jedynym źródłem dochodu jest jej emerytura w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Grunt o powierzchni [...] ha wydzierżawiła E. K. w zamian za opiekę i pomoc w dojeździe do lekarzy i na badania. Dopłaty z ARiMR pobiera dzierżawca gruntu. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie prowadzi żadnej działalności rolniczej, nie czerpie więc z gruntu dochodów. Podała, że na rachunku bankowym nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi, nie posiada także lokat terminowych, ani oszczędnościowych. Zaciągnęła kredyt na łączną sumę 17.000 zł na remont domu, ze spłatą do 2010r. Oświadczyła, że kredyt ten spłaca terminowo i nie ma żadnych zajęć komorniczych. Nadto wnioskodawczyni oświadczyła, że prócz budynku mieszkalnego w skład zabudowań wchodzi budynek gospodarczy, który od 1995r. stoi pusty, nie jest w nim prowadzona żadna działalność gospodarczo-hodowlana. Wnioskodawczyni wyszczególniła wysokość miesięcznych kosztów utrzymania na łączną sumę 1.350 zł (spłata kredytu, energia elektryczna, gaz ziemny, woda, leki, telefon, opał). Na potwierdzenie powyższych oświadczeń wnioskodawczyni załączyła rachunek z apteki, kopie umowy dzierżawy z 2004r. i 2007r., kopię orzeczenia lekarskiego do spraw inwalidztwa i zatrudnienia z 13 grudnia 1995r., kopie dowodów uiszczenia rat kredytowych, kopię dowodu otrzymania emerytury za październik 2009r., kopie uiszczenia należności za gaz, energię elektryczną, telefon. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z oświadczenia skarżącej zawartego we wniosku o prawo pomocy wynika, że sytuacja finansowa i majątkowa upoważnia do skorzystania z tego uprawnienia. Skarżąca uzyskuje wprawdzie stałe dochody w postaci emerytury, ale w wysokości, która pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb bieżącego utrzymania. Z uwagi na wiek i stan zdrowia wnioskodawczyni posiada zwiększone potrzeby, co skutkuje koniecznością poniesienia dodatkowych wydatków na leki i leczenie. Wnioskodawczyni wykorzystuje także posiadany majątek nieruchomy oddając go w dzierżawę w zamian za osobistą pomoc i opiekę dzierżawcy. Nie uzyskuje z tego tytułu dodatkowych środków finansowych. Posiadany dom wymaga remontów, co spowodowało konieczność zaciągnięcia pożyczki bankowej. W tym stanie rzeczy przyznać należy wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, albowiem nie jest w stanie ich uiścić bez uszczerbku w koniecznych swoich wydatkach bieżącego utrzymania (art. 246 §1 pkt 2 ppsa). Nadmienić jednak należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 249 ppsa przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności na podstawie których je przyznano nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz - Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło