II SA/Po 75/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-08-21

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jest zasadny, jeśli skarżący został już zwolniony od kosztów sądowych i jego sytuacja finansowa nie uległa zmianie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jest zasadny, mimo wcześniejszego zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli sytuacja finansowa skarżącego nadal jest trudna i uniemożliwia mu poniesienie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawane osobom w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący C.K. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wskazał na niskie dochody z renty inwalidzkiej i brak środków na zapłacenie grzywny oraz bieżące utrzymanie. Wcześniej został już zwolniony od kosztów sądowych, a przyznane prawo pomocy nie zostało cofnięte. Sytuacja finansowa skarżącego nie uległa poprawie.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić dla zwolnionego od kosztów sądowych C.K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 sierpnia 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ukarania grzywną postanawia ustanowić dla zwolnionego od kosztów sądowych C.K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2007r. C.K. został zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie (k. 44 akt sądowych). Przyznane prawo pomocy nie zostało cofnięte. Skarżący w dniu 6 sierpnia 2008r. złożył ponowny wniosek o prawo pomocy (uzupełniony w dniu 19 sierpnia 2008r.), domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wnioskodawca argumentował, że brak mu środków na zapłacenie grzywny i ustanowienie adwokata. Wskazał, że gospodarstwo domowe prowadzi jedynie z żoną. Wspólne ich dochody z tytułu renty inwalidzkiej wynoszą łącznie [...] zł miesięcznie. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni [...] m², nie dysponuje innymi nieruchomościami, nie ma zasobów pieniężnych, czy wartościowych przedmiotów. Dodał, że renta inwalidzka nie wystarcza "na zapłacenie grzywny ani na koszty bieżące ani na życie". W niniejszej sprawie wnioskodawca korzysta z przywileju zwolnienia od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Zatem żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów jest bezzasadne, a orzekanie w tym przedmiocie zbędne. Wnioskodawca rozszerzył swój wniosek o prawo pomocy domagając się ustanowienia adwokata, zatem żądanie to należy merytorycznie rozpoznać w świetle treści przepisu art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z oświadczeń zawartych w ponownym wniosku o prawo pomocy wynika, że sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego nie uległa zmianie, a tym bardziej poprawie, w stosunku do tej, która była przedmiotem oceny w toku postępowania o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych. Mając na uwadze kondycję finansową wnioskodawcy i jego rodziny, a zwłaszcza wysokość miesięcznych dochodów, uznać należy, że nie jest on w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Z uwagi na fakt, że skarżący wniósł o ustanowienie adwokata, orzeczono zgodnie z wnioskiem. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z treścią art. 249 powyższej ustawy przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności na podstawie których je przyznano nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło