II SA/Po 750/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w [...] września 2019 r. sprawy ze skargi M. J. na pismo Prezesa Sądu Rejonowego z dnia [...] sierpnia 2019 r. w przedmiocie udzielenia informacji o toczących się sprawach postanawia odrzucić skargę. Pismem z [...] lipca 2019 r. M. J. wniosła do Prezesa Sądu Rejonowego o udostępnienie informacji, czy przed tym sądem toczyły się sprawy o eksmisję przeciwko T. M. z posesji przy ul. [...] w [...] oraz o udostępnienie treści wyroków wraz z uzasadnieniem w tych sprawach. Wskazała przy tym, iż udostępnienia informacji domaga się w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pismem [...] sierpnia 2019 r. (znak sprawy [...]) Prezes Sądu Rejonowego poinformował wnioskodawczynię, iż żądana informacja nie stanowi informacji publicznej i dotyczy danych osobowych prawnie chronionych. Pismem z [...] sierpnia 2019 r. M. J. wniosła skargę na powyższe pismo Prezesa Sądu Rejonowego określając jej jako decyzja. Podniosła, iż jest siostrą T. M. i córką zmarłego S. Z. oraz współwłaścicielką posesji przy ul. [...] w [...], która jej siostra zajmuje bezprawnie. Wskazała, iż żądnych informacji domaga się nie na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale prowadzi postępowanie spadkowe, iż żądne informacje mogą jej ułatwić dalsze czynności. Odpowiadając na skargę Prezesa Sądu Rejonowego wyjaśnił, iż podtrzymuje stanowisko, iż żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, a zaskarżone pismo nie stanowi decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W piśmie złożonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w dniu [...] września 2019 r. (data stempla pocztowego), skarżąca wyjaśniła, iż swój interes w uzyskaniu informacji wywodzi nie z przepisów dostępie do informacji publicznej, lecz przepisów postępowania cywilnego i przepisów wewnątrzustrojowych sądów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niedopuszczalną, co skutkuje jej odrzuceniem. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta, o ile ustawy nie stanowią inaczej, jest sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i trafność wykładni tych przepisów. Szczegółowy zakres właściwości sądów administracyjnych został uregulowany w art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 poz. 1302 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."). Trzon tej regulacji stanowi art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) 1 postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego i w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przechodząc do badania, czy przedmiot skargi złożonej w niniejszej sprawie mieści się w katalogu działań lub zaniechań organów administracji zawartym w cytowanym przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. należy podkreślić, że skarżącą przedmiotem swojej skargi uczyniła pismo Prezesa Sądu Rejonowego w którym odmówiono jej udostępnienia żądanych informacji wskazując , iż nie stanowią one informacji publicznej. Co istotne, sama skarżąca w skardze i późniejszym piśmie złożonym w dniu [...] września 2019 r. wskazał, iż żadnej informacji żąda w oparciu o przepisu procedury cywilnej i przepisów o ustroju sądów powszechnych. W tym miejscu przywołać należy uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 09 grudnia 2013 r. o sygn. I OS 7/13 (dostępna na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ), w uzasadnieniu której stwierdzono, że przepisu kodeksu postępowania cywilnego jak też rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (aktualnie rozporządzenie z Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych - Dz.U.z2019.1141 ) regulują sposób dostępu do akt sprawy sądowych spraw cywilnych są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust.2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej i nie ma do nich zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej. Przyjęcie, że w pozostałych przypadkach strona postępowania, której żywotnych interesów dotyczy sprawa, uzyskuje dostęp do akt na innych zasadach, bardziej sformalizowanych , niż osoby działające w oparciu o art. 10 u.d.i.p., byłoby naruszeniem zasady równości zapisanej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze stwierdzić trzeba, że zaskarżone przez stronę pismo Prezesa Sądu Rejonowego dotyczy kwestii dostępu do informacji znajdujących się w aktach sprawy sądowej, dostęp do których regulują odrębne przepisy tj. kodeksu postępowania cywilnego (art. 9, art. 525 ) jak też rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych (§ 126 i następne). Przestrzeganie zasad udostępnienia tych akt i zawartych nich informacji nie podlega z kolei kontroli sądów administracyjnych. Stąd też skarga M. J. winna być odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. , zgodnie z którym to przepisem Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W tej sytuacji Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia wydanym na podstawie art. 58 § 3 P.p.s.a.