II SA/Po 754/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2008r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia E. Z. z siedzibą w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w sprawie warunków zabudowy terenu; p o s t a n a w i a odrzucić skargę /-/ B.Kamieńska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ J.Szaniecka Stowarzyszenie E.Z. z siedzibą w P. pismem z dnia [...] roku złożyło wniosek w Urzędzie Miasta P. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, prowadzonym w sprawie z wniosku V. P. polegającej na rozbudowie budynku spawalni pod dachem istniejącej wiaty na działce [...] arkusz [...] obręb G. w P. przy ul. W.. Postanowieniem z dnia [...] roku, nr [...], Prezydent Miasta P. odmówił Stowarzyszeniu E.Z. dopuszczenia do udziału w postępowaniu, wskazując, iż za dopuszczeniem organizacji społecznej do udziału w postępowaniu nie przemawia interes społeczny określony zwłaszcza w art. 7 i art. 12 kpa. Postanowienie Prezydenta Miasta P. zostało w terminie przepisanym zaskarżone zażaleniem przez Stowarzyszenie E.Z., w którym zarzucono obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia wniosku, tj. art. 33 ust. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska poprzez odmowę dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki negatywne uniemożliwiające udział Stowarzyszenia w tym postępowaniu. Domagano się uchylenia zaskarżonego postanowienia i dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony. Z treści zażalenia wynikało, iż zostało ono sporządzone przez J. J., jednakże nie zostało ono w ogóle podpisane. Zażalenie powyższe zostało wraz z aktami sprawy przekazane Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w P. jako organowi odwoławczemu. Postanowieniem z dnia [...] roku, nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, wskazując jako podstawę prawną art. 125, art. 126, art. 127 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 3, w zw. z art. 31 kpa oraz art. 59, 60 i 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż podstawą umorzenia postępowania odwoławczego był fakt złożenia przez pełnomocnika Stowarzyszenia pisma nazwanego "zażaleniem", które nie zawiera podpisu tegoż pełnomocnika. Ponadto, organ podkreślił, że Stowarzyszenie od wielu miesięcy podważa wszystkie rozstrzygnięcia dotyczące rozbudowy fabryki V. P. i działania te mają charakter pieniaczy, a działanie pełnomocnika Stowarzyszenia w tej sprawie są świadome. Pismem z dnia [...] r. Stowarzyszenie E.Z. wniosło do tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na "decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. sygn. akt [...]". Z uzasadnienia skargi wynika, iż skarżące Stowarzyszenie nie zgadza się z umorzeniem postępowania w sytuacji, gdy w braku podpisania odwołania organ winien wezwać skarżącego do uzupełnienia jego braków, a nie mógł umorzyć postępowania. Zarzucono również obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 10 § 1 kpa, poprzez uniemożliwienia Stowarzyszeniu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania oraz zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarga nie została podpisana. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania. Kolegium wskazało, iż zaskarżone zostało postanowienie z dnia [...] r. Nr [...] i wyjaśniło, iż podtrzymuje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia [...] r., Stowarzyszenie E.Z. pismem wniesionym w dniu [...] r. przedłożyło podpisaną skargę z dnia [...] r. oraz wskazało, iż skarga wniesiona została na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. skargę wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt [...] uchylił zaskarżone postanowienie uznając, iż obowiązkiem organu było wezwać wnoszącego zażalenie do jego podpisania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł uczestnik postępowania - V. P. Sp. z o.o. podnosząc, iż skarga na zaskarżone postanowienie wniesiona została w dniu [...] r., tym samym z uchybieniem terminu, stąd powinna zostać odrzucona. Wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt [...] Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia [...] r. sygn. akt [...], przekazując sprawę termu Sądowi do ponownego rozpoznania oraz orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na rzecz strony wnoszącej skargę kasacyjną - V. P. Sp. z o.o. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem jak wynika z akt sprawy, w tym z uzasadnienia skargi kasacyjnej, Stowarzyszenie E.Z. wniosło w dniu [...] r. niepodpisaną skargę na wyraźnie określoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., lecz z treści skargi wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest inna decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego w związku z wniesieniem odwołania (niepodpisanego) przez pełnomocnika Stowarzyszenia. Decyzja o wskazanej w skardze dacie i numerze (z dnia [...] r.) rzeczywiście istniała w obrocie prawnym i była odrębnym przedmiotem zaskarżenia. Po wezwaniu Sądu do usunięcia braków skargi "przez wskazanie numeru i daty zaskarżonej decyzji, postanowienia lub innego aktu oraz podpisanie skargi" dopiero pismem z dnia [...] r. Stowarzyszenie wniosło skargę określając zaskarżony akt jako postanowienie z dnia [...] r. Sąd wskazał, iż w tej sytuacji zasadnie podnoszono w skardze kasacyjnej, że kwestia braku formalnego skargi polegającego na braku wskazania zaskarżonego aktu może być uznana za wątpliwą. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż w tej sytuacji zarzut niedostrzeżenia i nierozważenia istnienia przesłanek do odrzucenia skargi z uwagi na jej wniesienie po terminie należy uznać za uzasadniony, a Sąd I instancji nie rozważał tej kwestii. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w cytowanym wyżej art. 190 należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Reasumując powyższe należy skonstatować, że dokonana w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] r. sygn. akt [...] wykładnia prawa, którą jest związany Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. w niniejszej sprawie, nakazywała rozważyć możliwość odrzucenia skargi Stowarzyszenia E.Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. jako wniesionej z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 ppsa. Zgodnie z treścią art. 57 § 1 pkt 1 i 3 ppsa skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, oraz określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Innymi słowy, z treści skargi musi wynikać jednoznacznie, z jaką decyzją organu strona się nie zgadza i dlaczego w jej ocenie rozstrzygnięcie organu jest niezgodne z prawem, bądź dla niej krzywdzące. W rozpatrywanej sprawie w skardze wniesionej w dniu [...] r. Stowarzyszenie E.Z. wyraźnie określiło akt, który zaskarża. Wskazało decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r., żądając stwierdzenia jej nieważności lub jej uchylenia, wstrzymanie jej wykonania, a w uzasadnieniu skargi przytoczyło argumentację odnoszącą się do tak określonego przedmiotu zaskarżenia. Wobec tak sprecyzowanej skargi, która co istotne nie została podpisana, obowiązkiem Sądu było wezwanie strony do podpisania skargi. Jednocześnie Sąd był zobowiązany wyjaśnić, czy wolą strony było zaskarżenie opisanej w skardze decyzji, bowiem w odpowiedzi na skargę Kolegium wskazało, iż skarga dotyczy postanowienia z dnia [...] r. o numerze odpowiadającym numerowi wskazanemu w skardze z dnia [...] r. W odpowiedzi na wezwanie Sądu pismem z dnia [...]r. Stowarzyszenie wskazało, iż "zaskarżone zostało postanowienie z dnia [...]r. Nr [...]". W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę dopiero z treści tego pisma, złożonego w dniu [...] r., wynika, iż wolą Stowarzyszenia było zaskarżenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r., a nie wskazanej w skardze z dnia [...] r. decyzji z dnia [...] r. W tych okolicznościach nie można uznać, iż skarga z dnia [...] r. wniesiona została na postanowienie z dnia [...] r. [...]. Oceny tej nie zmienia wskazanie w skardze z dnia [...] r. numeru zaskarżonego aktu, który w istocie był numerem sprawy zakończonej wydaniem postanowienia z dnia [....] r., jak również wniesienie tej skargi w terminie właściwym dla zaskarżenia przedmiotowego postanowienia. Zdaniem Sądu nie można wyłącznie na tej podstawie skutecznie wywodzić, iż skarga z dnia [...] r. została wniesiona na postanowienie z dnia [...] r. Wskazać także należy, iż rozpatrując ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. przeprowadził dowód z akt sprawy o sygn. akt [....] której przedmiotem była skarga Stowarzyszenia E.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...], wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego z uwagi na brak podpisu pod skargą, a więc rozstrzygnięcie w swojej treści było niemalże tożsame z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] r. Zgodnie z art. 53 § 1 ppsa skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, a zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ppsa sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż zaskarżone postanowienie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu [...] r., tak więc termin do zaskarżenia tego aktu upływał w dniu [...] r. Skarga wniesiona została w dniu [...] r., stąd jako wniesiona po terminie, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 powołanej ustawy. Wobec odrzucenia skargi nie podlega ona merytorycznej kontroli Sądu. Stąd postanowiono, jak w sentencji. /-/ B.Kamieńska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ J.Szaniecka MK