II SA/Po 754/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2009r. wniosku S. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. J., A. G., W. J., M. G., Z. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia oddalić wniosek. /-/K. Witkowicz-Grochowska Skarżący S. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi własny zakład rzemieślniczy, w którym sam pracuje. Oświadczył, że z prowadzonego zakładu uzyskuje niewielkie dochody ([...] zł miesięcznie), które z trudem wystarczają na bieżące wydatki i rachunki. Wnioskodawca wskazał, że jego żona prowadzi niewielkie gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, z którego uzyskuje bardzo małe dochody ([...] zł miesięcznie). Wnioskodawca wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną i dwójką uczących się dzieci. Nadto argumentował, że w lutym 2009r. rodzina uległa wypadkowi drogowemu, w którym doznali obrażeń uniemożliwiających pracę przez kilka miesięcy. Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny wnioskodawca został wezwany w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 513, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) do osobistego jego uzupełniania poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Wnioskodawca zobowiązany został przede wszystkich do podania wszystkich źródeł miesięcznych dochodów, jakie uzyskuje on i pozostałe osoby, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe oraz do poparcia tych twierdzeń odpowiednimi dokumentami. W szczególności zobowiązano wnioskodawcę do przedłożenia rocznego zeznania podatkowego PIT za 2008r. oraz do podania rodzaju i wielkości aktualnie prowadzonej przez żonę wnioskodawcy produkcji rolnej, rocznej wartości przychodu brutto ze sprzedaży tej produkcji, a także wysokości kosztów prowadzenia gospodarstwa. W związku z tym wnioskodawca został wezwany do podania wysokości otrzymywanych dopłat. Istotne było również opisanie posiadanego majątku nieruchomego wraz z informacją, czy przynosi on dochód i w jakiej wysokości oraz jakich kosztów utrzymania wymaga. Wyjaśnienia wymagało także to, czy wnioskodawca posiada rachunki bankowe i jakie są na nich obroty. Wyciągi z rachunków przedstawiają bowiem skalę środków jakimi wnioskodawca rzeczywiście dysponuje. Nadto zobowiązano wnioskodawcę do podania miesięcznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny. Przesyłkę z powyższym zobowiązaniem wnioskodawca odebrał osobiście, wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi (k.63 akt). Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Taki szczególny przepis stanowi art. 239 pkt 4 p.p.s.a. zgodnie, z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Rola sądu w gromadzeniu materiału dowodowego została ograniczona do obowiązku wezwania wnioskodawcy do przekazania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów źródłowych, gdy oświadczenie majątkowe zwarte na urzędowym formularzu jest niewystarczające lub budzi wątpliwości - art. 255 p.p.s.a. Oświadczenie majątkowe wnioskodawcy zawarte we formularzu nie sprostało obowiązkowi wskazanemu w treści przepisu art. 252 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o prawo pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a także o stanie rodzinnym. Wniosek skarżącego o prawo pomocy nie zawierał bowiem informacji niezbędnych do określenia jego zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przedmiotowego postępowania. Niewystarczające jest bowiem samo twierdzenie o trudnej sytuacji finansowej i niskich dochodach. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania podnoszonych twierdzeń konkretnymi okolicznościami, oświadczeniami, a także poparcie ich w miarę możliwości dokumentami źródłowymi. Ostatecznie wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, nie przedłożył również żadnych dokumentów, co pozwoliłoby ustalić jak wygląda jego rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa. Wobec powyższego opierając się tylko o treść formularza wniosku o prawo pomocy przyjąć należy, że wnioskodawca nie zrealizował warunku wykazania, iż nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych niniejszego postępowania sądowego, chociażby w części. Brak materiału dowodowego, który uzasadniałby stanowisko, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych, musiał skutkować odmową przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. /-/K. Witkowicz-Grochowska