II SA/Po 758/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. L. na orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] Nr [...] przedmiocie ustalenia uszczerbku na zdrowiu postanawia odrzucić skargę. /-/ E.Brychcy Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA zawiadomieniem Nr [...] z dnia [...] zawiadomiła W. L. o zakończeniu czynności komisyjno-lekarskich i dokonanych ustaleniach. Do zawiadomienia dołączono załącznik nr 10 stanowiący orzeczenie Nr[...], w którym pouczono o przysługującym prawie wniesienia odwołania od ustaleń Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej do Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA, która dokonuje jego zatwierdzenia. Pismem z dnia 9 czerwca 2009r. na podstawie art. 104 §1 kpa w zw. z art. 107 §1-3 kpa i art. 35 §1 kpa W. L. wezwał Wojewódzką Komisję Lekarką MSWiA do usunięcia naruszenia prawa i doręczenia skarżącemu decyzji administracyjnej - Orzeczenia Nr [...]. Pismem z dnia 16 czerwca 2009r. W.L. za pośrednictwem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA wniósł odwołanie do Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA powołując się na przepis art. 127 § 2 kpa w zw. z § 27 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz.U. Nr 79, poz. 349 ze zm.). Pismem z dnia [...] Okręgowa Komisja Lekarska MSWiA zawiadomiła, że orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia[...] po badaniu w związku z odwołaniem uznane zostało za zasadne, zatwierdzone dnia [...] i jest ostateczne. Pismem z dnia 22 lipca 2009r. W. L. powołując się na przepis art. 104 § 1 kpa wezwał Okręgową Komisję Lekarską MSWiA do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie i dostarczenie do odwołującego się orzeczenia (decyzji) Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA, którą organ winien wydać w toku postępowania administracyjnego toczącego się przed tą Komisją, jako organem II instancji. W odpowiedzi Okręgowa Komisja Lekarska MSWiA pismem z dnia [...] wyjaśniła, że komisje lekarskie podległe MSWiA działają na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz.U. Nr 79, poz. 349 ze zm.) wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w ustawie z dnia 16 grudnia 1972r. o odszkodowaniach przysługujących razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji (Dz.U. Nr 53, poz. 345 ze zm.). Przepisy powyższego rozporządzenia nie przewidują stosowania przez komisje lekarskie MSWiA przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Orzeczenie komisji lekarskich nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów kpa, wydawane jest dla potrzeb postępowań organów przyznających świadczenia (odszkodowawcze, emerytalne, rentowe) i mają one charakter wstępny dla rozstrzygnięcia prawy przez uprawniony organ do wydania decyzji administracyjnych. W dniu 11 września 2009r. W. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję - orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia [...]. Zarządzeniem z dnia 15 września 2009r. przekazano powyższą skargę do Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA zgodnie treścią art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W niniejszej sprawie istotną kwestią jest zakreślenie granic kontroli przez sąd administracyjny orzeczeń komisji lekarskich. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega, zatem zgodność z prawem aktów (np. decyzji, postanowień) lub czynności z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Tryb postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz.U. Nr 79, poz. 349 ze zm.). Z przepisów tego rozporządzenia wynika, że komisje lekarskie podległe Ministrowi Spraw Wewnętrznych oceniają na podstawie badań zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia służby, a także m.in. orzekają również o stopniu uszczerbku na zdrowiu spowodowanym wypadkiem lub chorobami pozostającymi w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby (§1 ust. 1, 2 rozporządzenia). Wojewódzkie komisje lekarskie są, zatem właściwe w zakresie badań medycznych i wydawania orzeczeń o stanie zdrowia i stopniu zdolności do służby, a także w szczególności o stopniu uszczerbku na zdrowiu, związku schorzeń i ułomności ze służbą (§ 12 ust. 1 i § 13 ust. 1 rozporządzenia). Określenie kryteriów oraz dokonanie oceny warunków psychofizycznych niezbędnych do pełnienia służby, czy uzyskania roszczeń odszkodowawczych nie stanowi, więc materii prawnej, lecz jest przedmiotem wiedzy specjalistycznej. Z powyższego wynika, że orzeczenia komisji lekarskich MSWiA mają wpływ na merytoryczne decyzje administracyjne dotyczące m.in. przyjęcia do służby, zwolnienia ze służby, czy odszkodowania z tytułu trwałego uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby albo wskutek choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Orzeczenie komisji lekarskiej stanowi, więc rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego warunkującego wydanie merytorycznej decyzji administracyjnej dotyczącej nawiązania i rozwiązania stosunku służby w służbach wymienionych w rozporządzeniu (wyr. TK z dnia 8 października 2002r., K 36/00). W ramach gwarancji realizacji konstytucyjnego prawa do sądu orzeczenie komisji lekarskich podlegają kontroli zgodności z prawem tylko w postępowaniu sądowoadministracyjnym, którego przedmiotem jest ocena, pod względem zgodności z prawem, merytorycznych decyzji administracyjnych związanych z nawiązaniem, rozwiązaniem stosunku służby, czy odszkodowań. Oznacza to, że orzeczenie komisji lekarskich nie podlega kontroli sądowej samodzielnie, w oderwaniu od zasadniczej decyzji administracyjnej, na potrzeby której takie orzeczenie zostało wydane. W konsekwencji orzeczenie komisji lekarskich zawierające wiadomości specjalne nie stanowi odrębnego aktu administracyjnego, do którego miałyby zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego ze wszystkimi tego konsekwencjami oraz prawem do zaskarżenia w trybie kpa, a następnie do sądu administracyjnego, jak tego domaga się skarżący. W niniejszej sprawie nie można także przychylić się do poglądu skarżącego, że brak szczegółowego uzasadnienia orzeczenia Okręgowej Komisji Lekarskiej, zgodnie z art. 107 §3 kpa, miało wpływ na wynik sprawy (por. wyr NSA z dnia 14 lutego 2007r., sygn. akt I OSK 691/06). Orzeczenia komisji lekarskich podlegają bowiem szczególnej regulacji zawartej w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991r., które określa ich formę, niezbędne elementy jakie orzeczenie powinno zawierać, szczególny tryb zatwierdzenia przez okręgowe komisje lekarskie oraz rozpatrywania wniesionych odwołań. Nadto zaznaczyć należy, iż oczywistym jest, że kontrola orzeczeń komisji lekarskich nie może dotyczyć kwestii czysto medycznych. Sąd administracyjny, w ramach kontroli decyzji administracyjnych dotyczących nawiązania, rozwiązania stosunku służby, czy roszczeń odszkodowawczych, władny jest dokonać jedynie kontroli, czy w sprawie zachowane zostały przepisy regulujące tryb wydania orzeczenia przez komisje lekarską oraz czy spełnia ono wymogi formalne pozwalające uznać, że faktycznie doszło do wyjaśnienia kwestii zdolności lub niezdolności do służby, czy podstaw odszkodowczych (por. wyr. WSA w Poznaniu z dnia 22 kwietnia 2009r., sygn. akt IV SA/Po 476/08). Mając powyższe na uwadze, zaskarżone w niniejszej sprawie orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia [...] nie stanowi aktu, o którym mowa w przepisie art. 3 §2 p.p.s.a. i w niniejszym postępowaniu samodzielnie nie podlega ocenie Sądu Administracyjnego pod względem zgodność z prawem. Skargę należało, zatem odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., jako niedopuszczalną. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł, jak w postanowieniu. /-/ E.Brychcy