II SA/Po 759/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-07-14
Skład orzekający: Maria Hrycaj, Maciej Dybowski, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy osobie spełniającej kryteria dochodowe, jeśli organ dysponuje niewystarczającymi środkami finansowymi na świadczenia?Ratio decidendi
Sam fakt spełnienia kryteriów dochodowych nie gwarantuje automatycznego przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Decyduje o tym całokształt okoliczności sprawy, w tym możliwości finansowe organu. W przypadku braku wystarczających środków, organ może odmówić przyznania zasiłku, nawet jeśli sytuacja wnioskodawcy jest trudna, ale nie tak dramatyczna jak innych osób w pierwszej kolejności wymagających pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M.O. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na wyżywienie. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując na brak środków finansowych, mimo że rodzina kwalifikowała się do świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że organ nie naruszył prawa, gdyż nie miał możliwości finansowych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Konstytucji i ustawy o pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Hrycaj Sędziowie Sędzia WSA Maciej Dybowski as. sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant: sekretarz sądowy Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2005 r. sprawy ze skargi M.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego o d d a l a s k a r g ę /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/M.Hrycaj /-/M.Dybowski KB/
4/II SA/Po 759/03
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 2 ust. 4, art. 4 ust. 1 i art. 32 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M.O. od decyzji Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w G. z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...], odmawiającej przyznania zasiłku celowego - utrzymało tę decyzję w mocy, opierając się na następujących ustaleniach.
M.O., urodzony w [...] r. nie pracuje i pobiera zasiłek przedemerytalny w kwocie 527,46 złotych miesięcznie. Otrzymuje nadto dodatek mieszkaniowy w kwocie 109,04 złotych miesięcznie. Po operacji kręgosłupa ustalono u niego umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe. Na utrzymaniu ma żonę, urodzoną w [...] r., nie pracującą, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku. Małżonkowie prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, posiadają 3-pokojewe mieszkanie własnościowe z pełnym wyposażeniem technicznym i telefonem.
W dniu [...] stycznia 2003 r. M.O. wniósł o przyznanie mu zasiłku celowego na wyżywienie.
Dyrektor Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w G. decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. odmówił przyznania zasiłku. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji ustalił, że rodzina wnioskodawcy, ze względu na dochód nieprzekraczający kryterium dochodowego oraz bezrobocie i długotrwałą chorobę kwalifikuje się do korzystania ze świadczeń z pomocy społecznej, jednak pomoc ta nie może być przyznana ze względu na brak możliwości finansowych organu. W 2003 r. G. Centrum Pomocy Rodzinie otrzymało z budżetu miasta 100.000,- złotych miesięcznie co nie wystarcza nawet na świadczenia obowiązkowe wynoszące 158.104 zł miesięcznie.
M.O. odwołał się od powyższej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 32, art. 69 i art. 71 Konstytucji RP oraz art. 2 ust. 1, art. 3 i art. 32 ustawy o pomocy społecznej. Stwierdził, że jego rodzina jest ze względu na jego niepełnosprawność oraz bezrobocie żony w krytycznej sytuacji i zgodnie z przywołanymi przepisami powinna otrzymać stosowną pomoc. Środki na tę pomoc gmina winna otrzymać od Skarbu Państwa, zaś odpowiedzialność gminy i państwa jest w tym zakresie solidarna.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie znalazło podstaw do uwzględnienia odwołania, w szczególności nie stwierdziło naruszenia przez organ I instancji granic uznania administracyjnego. Kolegium wyraziło pogląd, że potrzeby osób lub rodzin powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom organu administracyjnego. Skoro w niniejszej sprawie organ I instancji wykazał, że nie miał możliwości i środków na przyznanie zasiłku celowego to jego decyzja nie narusza prawa.
M.O. zaskarżył decyzję organu II instancji do sądu administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie, łącznie z decyzją organu I instancji z przyczyn przedstawionych w odwołaniu.
Skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 1993 r. sygn. akt I SA/1340/93, wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2002 r. sygn. akt II SA.Gd 4332/01) utrwalony jest pogląd, że sam fakt spełnienia przez osobę ubiegającą się o świadczenia pieniężne z pomocy społecznej kryteriów określonych w art. 3 i art. 4 ustawy o pomocy społecznej nie oznacza automatycznego przyznania świadczenia. Decyduje o tym całokształt okoliczności sprawy, w tym rozmiar środków finansowych jakimi na ten cel dysponuje organ. Wynika to wprost z przepisu art. 2 ust. 4 cyt. ustawy.
W niniejszej sprawie organ w sposób należyty zbadał sytuację życiową rodziny skarżącego i doszedł do przekonania, że posiadane środki nie wystarczają na przyznanie tej rodzinie pomocy. Szczupłość środków przekazywanych organom pomocy społecznej nakazuje realistyczną ocenę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb osób uprawnionych do świadczeń. Na terenie miasta G. o czym Sądowi wiadomo urzędowo z licznych spraw dotyczących opieki społecznej z tego terenu, przebywa bardzo dużo osób i rodzin, żyjących w nędzy i nie posiadających żadnych dochodów. One w pierwszej kolejności muszą uzyskać pomoc z opieki społecznej. Sytuacja rodziny skarżącego, aczkolwiek niewątpliwie trudna, nie jest tak dramatyczna aby uzasadniała przyznanie pomocy w sytuacji, gdy brak na nią środków.
Skarżący może oczywiście ponawiać wnioski o przyznanie pomocy w różnej formie, które w miarę możliwości organu winny być uwzględniane.
Z powyższych motywów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z prawem, co powoduje oddalenie skargi, na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/M.Hrycaj /-/M.Dybowski
Brak podpisu as. sąd. D. Rzyminiak-Owczarczak
spowodowany jest jej długotrwałą nieobecnością
(urlop wypoczynkowy)
/-/M.Hrycaj
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło