II SA/Po 760/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-10-24

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której sytuacja finansowa jest trudna, a dochody nie pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w całości, obejmującego zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sytuacja finansowa wnioskodawcy, oparta na niskich dochodach z renty i emerytury, braku oszczędności oraz zadłużeniu, uniemożliwia mu samodzielne pokrycie kosztów postępowania i wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący H. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie dotyczącej opłaty adiacenckiej. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację finansową, wskazując na niskie dochody z renty i emerytury żony, brak oszczędności, zadłużenie u rodziny oraz ponoszenie zwiększonych kosztów związanych z utrzymaniem domu i leczeniem. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić H. G. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2012 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia 1. zwolnić H. G. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla H. G. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący H. G. we wniosku na urzędowym formularzu PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Uzupełniając wniosek pismem z dnia 5 października 2012 r. skarżący zwrócił się nadto o przyznanie pełnomocnika z urzędu. Wnioskodawca podał, że ma 63 lata, choruje, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i z córką. Oświadczył, że jego renta wynosi [...] zł brutto miesięcznie, emerytura żony –[...] zł brutto miesięcznie, córka natomiast jest bezrobotna. Oświadczył, że ma dom o powierzchni 95 m² i działkę o powierzchni 1.954 m², nie ma żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Dodał, że domownicy również nie posiadają żadnego majątku. Oświadczył, że jest zadłużony u rodziny na "parę tysięcy zł.". Wezwany na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej "p.p.s.a.") do uzupełnienia oświadczenia o stanie rodziny, dochodach i majątku oświadczył, że nie posiada rachunków bankowych, lokat terminowych, córka nie pobiera żadnego zasiłku dla bezrobotnych. Skarżący nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, jest całkowicie niezdolny do pracy. Nieruchomości jakie posiada to dom mieszkalny, działka 1945 m² z ziemią VI klasy. Nieruchomość ta nie przynosi żadnych dochodów, wymaga opłaty podatku od nieruchomości, nakładów na remont, na co zbiera cały rok. Nadto podał, że nie posiada żadnych samochodów. Przedłożył: - kserokopie PIT 40A, z których wynika dochód skarżącego w 2011 r. w wysokości [...] zł i żony - [...] zł, - zaświadczenie z PUP o zarejestrowaniu córki jako osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, - rachunek za węgiel na kwotę 1.118 zł i 1.677 zł, - faktury za materiały budowlane na kwotę 39 zł, 16,80 zł, 39 zł, 44,85 zł, 700 zł, 171,76 zł, - decyzja o wysokości podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 243 zł, - faktury za media, rachunki, paragony z apteki i sklepów spożywczych, bilety PKP i MPK. Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Trzyosobowa rodzina skarżącego utrzymuje się jedynie z jego renty i emerytury żony, których łączna wysokość nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeby bieżącego koniecznego utrzymania. Oświadczył bowiem, że jest zadłużony u rodziny. Przy czym ponosi zwiększone koszty związane z zakupem leków. Przez cały rok zbiera środki na zakup opału i drobne remonty domu. Nieruchomość wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych rodziny. Nie dysponuje oszczędnościami, z których mógłby pokryć koszty postępowania sądowego. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanego dochodu nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części. Przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest również w stanie wygospodarować środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło