II SA/Po 762/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-04-06
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Tomasz Świstak, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy może zostać wydana dla inwestycji częściowo zrealizowanej w warunkach samowoli budowlanej oraz jakie są granice związane z ustaleniem rzeczywistego stanu zabudowy w takim postępowaniu?Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy powinna dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji już zrealizowanej lub będącej w toku, chyba że jest to decyzja wydana na podstawie obowiązku nałożonego przez organ nadzoru budowlanego w ramach postępowania legalizacyjnego. Organy orzekające w sprawie warunków zabudowy muszą ustalić rzeczywisty stan zabudowy istniejącej na działce, w szczególności w zakresie samowolnie zrealizowanej rozbudowy, aby prawidłowo ustalić warunki zabudowy. W przypadku braku takich ustaleń decyzja powinna zostać uchylona i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Wnioskodawcy zwrócili się o ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy i nadbudowy budynków na działce w gminie Ż. W toku postępowania doszło do kilku decyzji i odwołań, w tym dotyczących legalizacji samowolnie zrealizowanej rozbudowy budynku gospodarczego. Organ wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy dla dwóch inwestycji: rozbudowy budynku garażowo-gospodarczego z przeznaczeniem części na funkcje mieszkalne oraz dokończenia częściowo zrealizowanej przebudowy budynku gospodarczego. Skarżący podnieśli zarzuty dotyczące m.in. braku uwzględnienia stanu faktycznego i naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję Wójta Gminy B. z dnia 29 grudnia 2016 r. w części dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla dokończenia częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, a w pozostałym zakresie oddalił skargę. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. C., M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 kwietnia 2017 roku nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 29 grudnia 2016 roku, nr [...] w części dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku, II. w pozostałym zakresie skargę oddala, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 12 maja 2010 r. U. i A. N. zwrócili się o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego z częścią garażową oraz rozbudowie budynku gospodarczego o część garażową wraz ze zmianą konstrukcji dachu na działce nr [...], położonej w miejscowości P., w gminie Ż.
Wójt Gminy B. decyzją z dnia 29 lipca 2010 r., nr [...] ustalił warunki zabudowy dla opisanej powyżej inwestycji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 22 października 2010 r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania M. C. utrzymało w mocy powyższą decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po [...] uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 22 października 2010 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia 29 lipca 2010 r. nr [...].
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy B. decyzją z dnia 1 października 2012 r., nr [...], ustalił warunki zabudowy działki nr [...], położonej w miejscowości P. w gminie Ż. dla inwestycji polegającej na "rozbudowie i nadbudowie istniejącego budynku mieszkalnego oraz dokończeniu częściowo zrealizowanej nadbudowy istniejącego budynku gospodarczego i jego rozbudowy o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 7 stycznia 2013 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Po [...], oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 stycznia 2013 r., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK [...] uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 07 stycznia 2013 r., jak również poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia 1 października 2012 r.
W toku ponownie prowadzonego postępowania wnioskodawcy, pismem z dnia 27 października 2016 r. uzupełnili wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, wskazując, że przedmiotowy wniosek dotyczy rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku garażowo – gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne oraz dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku.
Decyzją z dnia 29 grudnia 2016 r., nr [...], Wójt Gminy B., działając na podstawie art. 54 w zw. z art. 64 oraz art. 59 ust. 1 i art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 788 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej jako "K.p.a.", ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na:
- rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne oraz
- dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku,
na terenie położonym w P. , gm. Ż., oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...].
Opisując planowaną inwestycję, organ określił rodzaj zabudowy jako zabudowę zagrodową w gospodarstwie rolnym, a funkcję zabudowy i zagospodarowania terenu jako budynek mieszkalny jednorodzinny, budynek gospodarczo-garażowy, zieleń przydomowa, dojścia, dojazdy, miejsca postojowe, śmietnik i szczelny zbiornik na ścieki.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ przedstawił przebieg postępowania, a następnie wskazał, że w celu dokonania oceny stanu zainwestowania nieruchomości położonych w sąsiedztwie terenu, na którym projektowana jest wyżej opisana inwestycja, wyznaczono wokół działki nr [...] (obręb P. obszar analizowany. Obszar analizowany wyznaczony został zgodnie z wymogami § 3 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588, dalej również jako: "rozporządzenie"). Szerokość frontu działki nr [...] (obręb P., położonej w gm. Ż. wynosi ok. 20,0 m. Trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustaleniu warunków zabudowy wyniosła zatem ok. 60 m.
W sporządzonej ponownie analizie funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu ustalono w odniesieniu do funkcji zabudowy, że możliwe jest ustalenie lokalizacji projektowanych inwestycji realizowanej w ramach zabudowy zagrodowej w gospodarstwie rolnym i ogrodniczym, ponieważ w obszarze analizowanym dominuje zabudowa zagrodowa w gospodarstwach rolnych i ogrodniczych, w której realizowane są m.in. budynki mieszkalne, budynki gospodarcze, garaże i szklarnie z kotłowniami. Spełniony jest zatem warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dotyczący kontynuacji funkcji w obszarze analizowanym.
W odniesieniu do kolejnego parametru, jakim jest obowiązująca linia zabudowy, ustalono dla projektowanej zabudowy linię zabudowy w odległości 7 m od linii rozgraniczającej drogi wojewódzkiej (jest to odległość minimalna od drogi). Z przeprowadzonej analizy wynikało, że istniejące budynki w obszarze analizowanym, położone po tej samej stronie drogi wojewódzkiej, co planowana inwestycja, zlokalizowane są w różnych odległościach od 8 m do 10 m od tej drogi, a więc ich linia zabudowy tworzy uskok. Zgodnie z obowiązującymi przepisami linię zabudowy w takim przypadku należałoby wyznaczyć w oparciu o najdalej usytuowany budynek. Jednak z uwagi na fakt, iż rozbudowywany budynek mieszkalny już istnieje i zlokalizowany jest w odległości 7 m od drogi wojewódzkiej, linię zabudowy ustalono - zgodnie z § 4 ust. 4 rozporządzenia w odległości 7 m od linii rozgraniczającej tej drogi wojewódzkiej.
Analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu potwierdziła spełnienie warunku kontynuacji intensywności zabudowy w obszarze analizowanym. Jak wynika z przeprowadzonej analizy, średni wskaźnik intensywności zabudowy w obszarze analizowanym, ustalony na podstawie mapy zasadniczej wynosi 0,2 (wzrósł on w odniesieniu do stanu z 2012 r. ze względu na realizację nowej szklarni ogrodniczej w obszarze analizowanym). Intensywność zabudowy na terenie inwestycji, bez uwzględnienia samowolnie zrealizowanej zabudowy, wynosi 0,5 (wzrósł on w odniesieniu do stanu z 2012 r. ze względu na realizację nowej szklarni ogrodniczej). Z uzupełnienia wniosku złożonego przez inwestorów w dniu 24 października 2016 r. wynika, że powierzchnia samowolnie dobudowanego budynku garażowego wynosi 61 m2, natomiast rozebrano budynek o pow. 28 m2, stąd powierzchnia zabudowy budynku gospodarczo -garażowego wzrosła nieznacznie, tj. o 33 m2. Natomiast nowa powierzchnia przeznaczona pod zabudowę, w wyniku rozbudowy budynku mieszkalnego, wyniesie 23 m2. Stąd razem powierzchnia nowej zabudowy wyniesie 56 m2. Przy powierzchni działki nr [...], która wynosi 5200 m2, intensywność nowej zabudowy wyniesie 0,01, co wynika z następujących obliczeń: 50 m2 : 5200 m2 = 0,01 (w analizie omyłkowo wpisano pow. działki = 5099 m2, co nie miało jednak wpływu na wynik obliczeń). Intensywność zabudowy na działce nr [...] w wyniku planowanej inwestycji zmieni się zatem nieznacznie. Ponadto nie przekroczy on maksymalnej wartości wskaźnika intensywności zabudowy w obszarze analizowanym, który wynosi 0,5.
Na podstawie przeprowadzonej analizy ustalono, że średnia szerokość elewacji frontowej budynków w obszarze analizowanym wynosi 13 m. Szerokość elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego wynosi 12 m. W wyniku rozbudowy i przebudowy tego budynku szerokość jego elewacji frontowej nie ulegnie zmianie. Szerokość elewacji frontowej budynku garażowo-gospodarczego wynosił obecnie 9 m (front od strony drogi wojewódzkiej) i po jego przebudowie nie zmieni się.
Szerokość elewacji frontowej budynku gospodarczego przed samowolną nadbudową i rozbudową o garaż wynosiła 9 m (front od strony drogi wojewódzkiej) i również nie uległa zmianie.
Następnie organ wskazał, iż ustalono, że wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego na terenie inwestycji wynosi około 8 m i w wyniku jego rozbudowy i przebudowy nie zmieni się. Również nie ulegnie zmianie wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku garażowo-gospodarczego w wyniku przebudowy i zmiany sposobu jego użytkowania w części na funkcje mieszkalne.
Ze względu na fakt, iż wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego po jego rozbudowie i przebudowie i wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku garażowo-gospodarczego po jego przebudowie w części na funkcje mieszkalne nie ulegnie zmianie, parametru tego nie analizowano dla tych inwestycji.
Natomiast wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku gospodarczego przed jego samowolną nadbudową i rozbudową o garaż wynosiła 4,14 m (front od strony drogi wojewódzkiej). Po dokończeniu jego nadbudowy i rozbudowy o garaż i zmianie konstrukcji dachu tego budynku ma ona wynosić do 7 m (w najwyższym punkcie, z uwzględnieniem ogniomuru) - zgodnie z wnioskiem inwestora z dnia 6 września 2016 r. Natomiast wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej sąsiednich budynków gospodarczych i garażowych wynosi od 3 m do 7 m, a więc elewacje te tworzą uskok. W tym wypadku przyjmuje się średnią wielkość tego parametru występująca na obszarze analizowanym, która wynosi 5 m. Wynika z tego, że budynek gospodarczo - garażowy po zrealizowaniu inwestycji o wysokości elewacji frontowej do 7 m przewyższa średnią wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej sąsiednich budynków gospodarczych i garażowych. Organ zwrócił przy tym uwagę, że na obszarze analizowanym występuje znaczne zróżnicowanie tego wskaźnika, ponieważ wynosi on od 3 m do 7 m. W przedmiotowej sprawie budynek gospodarczo-garażowy jest przybudowany do istniejącego na terenie inwestycji budynku garażowo-gospodarczego i budynku mieszkalnego. Górna krawędź elewacji budynku mieszkalnego od strony drogi wynosi około 8 m, a więc front budynku gospodarczo-garażowego jest zasłonięty przez istniejący budynek mieszkalny. Z wyżej wymienionych względów można uznać, że wyższa elewacja frontowa budynku gospodarczo-garażowego nie wpłynie negatywnie na estetykę i ład przestrzenny w obszarze analizowanym.
Przeprowadzona analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wykazała duże zróżnicowanie geometrii dachów w obszarze analizowanym, w zależności od funkcji budynku. Budynki mieszkalne jednorodzinne posiadają głównie dachy płaskie lub dwuspadowe o kącie nachylenia dachu wynoszącym od 30° do 40°. Natomiast garaże i budynki gospodarcze posiadają przeważnie dachy płaskie lub jednospadowe o małym spadku wynoszącym do 25°. Ze względu na to, że geometria dachu istniejącego budynku mieszkalnego i garażowo -gospodarczego, po zrealizowaniu projektowanej inwestycji, nie ulegnie zmianie i nawiązuje ona do charakterystycznej geometrii dachu w obszarze analizowanym, ustalono ten parametr w nawiązaniu do geometrii dachu istniejącego budynku, tj. dach płaski, ze spadkiem technologicznym.
Geometria dachu zrealizowanego w części budynku gospodarczo-garażowego, po zmianie konstrukcji jego dachu nie ulegnie istotnej zmianie, tj. będzie to dach płaski, ze spadkiem technologicznym lub jednospadowy, ze spadkiem do 25°. Geometria dachu budynku garażowego będzie zatem nawiązywać do geometrii dachów budynków gospodarczych i garażowych w obszarze analizowanym.
Z uwagi na fakt, iż wnioskowane inwestycje projektowane są przy granicy działki sąsiedniej, organ I instancji przeanalizował także możliwość takiego właśnie usytuowania wnioskowanych inwestycji pod kątem zachowania ładu przestrzennego. W tym celu organ I instancji przeanalizował usytuowanie budynków mieszkalnych, garażowych i gospodarczych w obszarze analizowanym w stosunku do granic działek sąsiednich. Stwierdził mianowicie, że budynki mieszkalne w najbliższym sąsiedztwie terenu inwestycji (działki nr [...], [...], [...]) usytuowane są przy granicy działki sąsiedniej. Także budynki gospodarcze i garażowe zlokalizowane są w większości przy granicy działek sąsiednich (działki nr [...], [...]; [...], [...], [...], [...], [...], [...]). Takie usytuowanie budynków jest więc charakterystyczne w obszarze analizowanym i można stwierdzić, że jest standardem lokalizowania zabudowy w obszarze analizowanym, przez co zachowany jest ład przestrzenny.
W ocenie organu I instancji projektowana inwestycja spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, jak również spełnione są warunki określone w art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. teren ma dostęp do drogi publicznej - drogi wojewódzkiej, istniejące uzbrojenie terenu jest wystarczające dla projektowanej inwestycji, teren nie wymaga przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze i nieleśne oraz decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
W toku prowadzonego postępowania do organu wpłynęło pismo A. J. (pełnomocnika M. C.), który wniósł o umorzenie postępowania w niniejszej sprawie, ponieważ stwierdził, że budynek garażowo – gospodarczy, przylegający do budynku mieszkalnego, zmienił swoje przeznaczenie w wyniku wydania prawomocnej decyzji Wójta Gminy B. znak [...], z dnia 30 września 2014 r., w której ustalił on warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczo-garażowego na budynek mieszkalno-garażowy wraz z przejściem do istniejącego budynku mieszkalnego. Obecnie jest to – jego zdaniem – budynek mieszkalno-garażowy a nie garażowo-gospodarczy. W związku z czym wniósł on o umorzenie tej sprawy. Ponadto wskazano, że analiza miała dotyczyć budowy w poziomie parteru całkowicie nowego wejścia przez przyległy budynek garażowy, a zajmuje się innymi zagadnieniami.
Do złożonych uwag odnieśli się wnioskodawcy, którzy wyjaśnili, że prawo zezwala na legalizację samowoli budowanej w trybie ustalenia warunków zabudowy. Ponadto z wyroków sądów administracyjnych wydanych w niniejszej sprawie nie wynika, że te warunki zabudowy nie powinny być ustalone. Wnioskodawcy stwierdzili również, że budynek jest w trakcie realizacji, i trzeba jeszcze wybudować ogniomur, aby budynek spełniał warunki techniczne, dlatego budynek ten musi ulec podwyższeniu do 7 m. Stwierdzili również, że wbrew twierdzeniom sąsiadów nie zamierzają na dachu tego budynku realizować tarasu.
W ocenie organu I instancji uwagi pełnomocnika M. C. są niezasadne. Z oświadczenia złożonego przez wnioskodawców wynika mianowicie, że nie uzyskali oni pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku garażowego na mieszkalno – garażowy oraz nie zgłaszali tej inwestycji do Starosty, a więc nie zmienili oni faktycznie sposobu użytkowania budynku garażowo – gospodarczego na mieszkalno – garażowy. Stąd nie można uznać, że w tej sprawie należy ten budynek traktować jako mieszkalno – garażowy. Natomiast pozostałe uwagi pełnomocnika – A. J. nie dotyczą tej sprawy administracyjnej.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. C. i M. T.. W ich ocenie rozstrzygnięciu organu I instancji zarzucono, że zostało wydane z pominięciem materiału dowodowego zebranego w sprawie od ponad 7 lat, bez przeprowadzenia aktualnych oględzin zrealizowanego w stanie surowym budynku gospodarczo-garażowego, zarówno od strony nieruchomości inwestorów jak i działki sąsiedniej, oraz w oparciu o nieprawidłowo sporządzoną analizę, co doprowadziło do naruszenia zasady "dobrego sąsiedztwa". Na poparcie przytoczonych argumentów wskazano, że w obecnie wydanej decyzji wskazano nową, znacznie podwyższoną powierzchnię rozbudowywanego budynku mieszkalnego, pominięto ustanowienie nowego - równoważnego wejścia do tego budynku oraz nie ustalono zakresu przebudowy budynku o wiatrołap. Odnośnie przebudowy istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu na funkcje mieszkalne wskazano, że budynek ten zgodnie z oświadczeniem inwestora nigdy nie miał być rozbudowywany wzwyż. Ponadto w decyzji pominięto, że we wcześniej wydanej decyzji z dnia 13 kwietnia 2014 r. ustalono warunki zabudowy na zmianę sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczo-garażowego na budynek mieszkalno-garażowy wraz z przejściem do istniejącego budynku mieszkalnego, a przedmiotowa decyzja pomija te kwestie i już z tego powodu winna być uchylona. Natomiast części decyzji odnoszącej się do warunków zabudowy na dokończenie częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu zarzucono, że nie odnosi się do stanu faktycznego, tj. wysokość górnej krawędzi elewacji tylnej zrealizowanego nowego budynku gospodarczo-garażowego od poziomu przyległego terenu na działce nr [...] do górnego poziomu ogniomurku tego budynku maksymalnie do 6,50 m. Przychylenie się do wniosku inwestorów i podniesienie wysokości krawędzi elewacji do 7 m jest niedopuszczalne, gdyż dawałoby inwestorom przyzwolenie na podwyższenie o 50 cm samowolnie wybudowanego w granicy budynku gospodarczo-garażowego o długości 12,50 m. Wskazano również nieprawidłowość w ustalonej geometrii dachu tego budynku, zamiast do 5 stopni winno być od 5 do 25 stopni oraz układ połaci dachowej powinien być dachem jednospadowym o spadku od 5 do 25 stopni. Zdaniem odwołujących o niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy w ocenie odwołujących świadczy pominięcie zapadłych w sprawie decyzji, tj. decyzji Wójta Gminy B. z dnia 19 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany własnej decyzji z dnia 1 października 2012 r. oraz decyzji Wójta Gminy B. z dnia 23 czerwca 2014 r. o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy ze względu na tożsamość sprawy z warunkami zabudowy ustalonymi decyzją z dnia 1 października 2012 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 kwietnia 2017 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu.
W treści uzasadnienia podkreślono, że inwestorzy, przy piśmie z dnia 24 października 2016 r. wyjaśnili, że większość budynku gospodarczego objętego wnioskiem z dnia 12 maja 2012 r. istniała wcześniej wzdłuż granicy z działką nr [...]. Obecnie w części zrealizowany budynek gospodarczo-garażowy jest przedmiotem prac legalizacyjnych innego organu. Dobudowano cześć o wymiarach 6,80 m wzdłuż granicy z działką nr [...], gdzie wcześniej już istniał samowolnie pobudowany budynek garażowy potwierdzając ciągłość linii zabudowy w granicy działki. Dobudowany budynek ma wymiary 6.80 m na 9,04 m czyli ok. 61 m2 a rozebrano część o pow. 28 m2, czyli intensywność zabudowy wzrośnie nie o cały budynek tj. ok. 118 m2 , a nieznacznie, tylko o ok. 33 m2.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. C. oraz M. T., reprezentowane przez zawodowego pełnomocnika, podnosząc zarzuty: 1) naruszenia art. 6, art. 7 oraz art. 8 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia sprzeczności zaistniałych w stanie faktycznym; 2) naruszenia art. 77 oraz art. 80 K.p.a. poprzez przekroczenie zasad swobodnej oceny materiału dowodowego; 3) naruszenie § 3 rozporządzenia poprzez wadliwe przyjęcie, że przeprowadzenie analizy urbanistycznej dokonane zostało w sposób prawidłowy bez naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa. W uzasadnieniu skargi podtrzymano argumentacje zawartą w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 28 marca 2018 r. uczestnik postępowania – A. N., wniósł o jej oddalenie podnosząc, że skarżąca kwestionuje w niniejszej sprawie analizę urbanistyczną, której nie zakwestionowała w innym postępowaniu – decyzji z 2016 r. ustalającej warunki zabudowy dla innego zamierzenia inwestycyjnego prowadzonego na tej samej nieruchomości. W ocenie uczestnika skarżące mieszają dwie odrębne inwestycje, a więc zamierzenie, które jest przedmiotem tego postępowania i inwestycję na którą uzyskano warunki zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się częściowo zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku garażowo – gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne oraz dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku na terenie położonym w P., gm. Ż., oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...].
Rozpoznając przedmiotową sprawę należy w pierwszej kolejności zauważyć, że postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy stanowi postępowanie wnioskowe, którego podjęcie jest uzależnione od inicjatywy inwestora. Zasada powyższa znajduje swoje odzwierciedlenie w art. 52 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdzie ustawodawca wskazał, że wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy powinien zawierać określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub, w przypadku jej braku, na kopii mapy katastralnej, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1000 oraz charakterystykę inwestycji obejmującą m.in. określenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji. Tym samym organ wydający decyzję o warunkach zabudowy jest związany wnioskiem inwestora i nie może modyfikować parametrów inwestycji, której realizacji planuje inwestor.
Jak wskazuje analiza akt sprawy pierwotny wniosek inwestorów z dnia 12 maja 2010 r. dotyczył ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego z częścią garażową oraz rozbudowie budynku gospodarczego o część garażową wraz ze zmianą konstrukcji dachu na działce nr [...], położonej w miejscowości P., w gminie Ż..
Wniosek powyższy był w toku prowadzonego postępowania zmieniany i ostatecznie, zgodnie z pismem inwestorów z dnia 27 października 2016 r., którym uzupełnili oni wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, wskazano, że przedmiotowy wniosek dotyczy rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne oraz dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku.
Sąd wskazuje, że organ I instancji zastosował się do tak zakreślonego przedmiotu postępowania, a w treści samej decyzji określono w istocie odrębnie warunki zabudowy dla dwóch odrębnych inwestycji polegających na:
1. rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne oraz
2. na dokończeniu już zrealizowanej w warunkach samowoli budowlanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku.
W konsekwencji za bezzasadne uznać należało zarzuty dotyczące chociażby realizacji przez inwestora tarasu, gdyż tego typu inwestycja nie była objęta wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
Okolicznością bezsporną pozostaje, że stan zabudowy działki objętej wnioskiem o warunki zabudowy ulegał w ostatnich latach istotnym zmianom, co szczegółowo opisano w treści odwołania od decyzji organu I instancji, a następnie powtórzono w treści samej skargi.
Z punktu widzenia niniejszej sprawy okolicznością podstawową, pominiętą jednakże przez organy prowadzące postępowanie, pozostawał fakt, że przed organami nadzoru budowlanego prowadzone było postępowanie legalizacyjne dotyczące samowolnej nadbudowy i rozbudowy budynku gospodarczego, a więc inwestycji wskazanej w tiret drugim rozstrzygnięcia decyzji Wójta Gminy B. z dnia 29 grudnia 2016 r.
Jak bowiem wynika z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia 4 września 2012 r. przed organem powyższym toczyło się wszczęte 4 lipca 2012 r. (k. [...] akt administracyjnych) postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej nadbudowy i rozbudowy budynku gospodarczego w m. P. (dz. nr [...]), gm. Ż., a przedmiotowy budynek został nadbudowany w części (wymiary części nadbudowanej budynku 9,05 m x 6.24 m) z wysokości istniejącej 4,14 m (w okapie) oraz 4,98 m w kalenicy, odpowiednio na 6,0 m i 6,5 m, natomiast rozbudowana część budynku posiadała wymiary 9,05 m x 6,26 m x 6,0 m – 6,5 m (k. [...] akt administracyjnych). Oznacza to, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy, w zakresie, w jakim dotyczył on dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku, odnosi się w istocie do obiektu budowlanego, co do którego toczyło się postępowanie legalizacyjne.
Zauważyć zaś należy, iż w świetle art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, wymaga co do zasady ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Z uwagi na określony układ czynności procesu inwestycyjno-budowlany decyzja ta wydawana jest na etapie poprzedzającym wystąpienie inwestora z wnioskiem o pozwolenie na budowę, stanowiąc konieczny załącznik do tego wniosku (art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 04 lipca 1994 r. Prawo budowlane). Decyzja ta wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę (art. 55 w zw. z art. 64 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), który przed jej wydaniem sprawdza zgodność projektu budowlanego z zwartymi w niej ustaleniami (art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane). Rozpoczęcie robót budowlanych możliwe jest dopiero na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane).
Z powyższego wynika, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy może co do zasady dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego, a nie inwestycji już zrealizowanej lub będącej w toku. Co za tym idzie ogólna zasada, że inwestor może ubiegać się o ustalenie warunków zagospodarowania danego terenu nawet kilkakrotnie przedstawiając we wnioskach różne warianty zamierzenia inwestycyjnego ma zastosowanie do zamierzeń inwestycyjnych, a nie do inwestycji już zrealizowanych lub będących w toku.
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy w stosunku do tych ostatnich dopuszczalne jest wyjątkowo - w sytuacji nałożenia na inwestora przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedłożenia tej decyzji w ramach postępowania zmierzającego do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 48 ust. 3 pkt 1 lub art. 49 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo budowalne). Nie jest dopuszczalne, aby inwestor inicjował postępowanie, co do ustalenia warunków zabudowy niezależnie od działań podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego. Ze względów systemowych wykluczyć należy sytuację, aby w przedmiocie tej samej inwestycji bądź inwestycji częściowo zrealizowanej w sposób niezależny od siebie toczyły się dwa odrębne postępowania: jedno - nadzorcze o charakterze naprawczym lub legalizacyjnym, a drugie w przedmiocie warunków zabudowy. W razie, gdy organ nadzoru budowlanego prowadzi postępowanie legalizacyjne lub naprawcze w przedmiocie zrealizowanych robót budowlanych, to do jego kompetencji należy ocena, czy zachodzi potrzeba uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy. Obowiązkiem organu orzekającego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy powinno być natomiast, stosownie do art. 53 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 64 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenie rzeczywistego stanu zabudowy istniejącej na działce inwestora, a także uwzględnienie obowiązywania decyzji podjętych zarówno w obszarze planowania i zagospodarowania przestrzennego, jak i prawa budowlanego, które mogą mieć znaczenie dla oceny legalności wydanej decyzji o warunkach zabudowy (tak np.: NSA w wyrokach z dnia 14 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1890/12, i z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 146/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z powyższego wynika jednocześnie, że w ramach postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dotyczącego inwestycji już uprzednio zrealizowanej w warunkach samowoli budowlanej organy orzekające w sprawie o ustalenie warunków zabudowy nie są uprawnione do ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji innej niż faktycznie zrealizowana, lub będąca w trakcie realizacji.
Stąd też w tego rodzaju specyficznych postępowaniach w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy w ramach legalizacji inwestycji zrealizowanej w warunkach samowoli budowlanej ograniczenia dozna generalna zasada, iż to wyłącznie wniosek inwestora określa parametry zabudowy, dla której ustalane są warunki zabudowy i zagospodarowania terenu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż tak Wójt Gminy B., jak i organ II instancji nie poczyniły niezbędnych ustaleń, co do rzeczywistego stanu zabudowy istniejącej na działce inwestora w zakresie samowolnie zrealizowanej rozbudowy istniejącego budynku gospodarczego zlokalizowanego w głębi działki inwestora i w granicy z działką skarżących, która polegała między innymi na jego nadbudowie i powiększeniu jego powierzchni wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku, którą to inwestycje w rozstrzygnięciu decyzji organu I instancji w ślad za wnioskiem inwestora błędnie nazwano przebudową (tiret drugie sentencji rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji), w tym w szczególności odnośnie wysokości tego budynku oraz faktu, czy samowolnie prowadzona rozbudowa został już zakończona , czy tez jest w toku.
Brak powyższych ustaleń faktycznych dotyczy w szczególności wysokości budynku powstałego w następstwie samowolnie zrealizowanej rozbudowy. Dopuszczalną wysokość elewacji frontowej tego budynku ustalono bowiem – w ślad za zmodyfikowanym wnioskiem inwestora - na 7 metrów, w sytuacji gdy jak wskazywali będący sąsiadami inwestycji skarżący zrealizowany w ostrej granicy z ich działką budynek miał jedynie 6,5 metra wysokości.
Taką też wysokość tego budynku wskazano w dokumentacji pochodzącej od organów nadzoru budowlanego, a znajdującej się w aktach sprawy (k.[...] akt administracyjnych).
Inwestor wskazywał przy tym wprawdzie, że podniesienie wysokości budynku z 6,5 m do 7 m uwarunkowane jest wymogami przepisów techniczno-budowlanych, w tym wykonania murku ogniowego na istniejącym samowolnie rozbudowanym obiekcie, lecz jednocześnie orzekające w sprawie organy tych twierdzeń inwestora nie zweryfikowały, choć mogą one budzić wątpliwości tak w świetle stanowiska zajmowanego w sprawie przez skarżących, jak i przede wszystkim w świetle szkicu z oględzin budynku znajdującego się na k. [...] akt administracyjnych, który zdaje się sugerować, że wysokość budynku wynosząca 6,5 m w granicy z działką skarżących uwzględnia już pobudowany na dachu budynku inwestora murek ogniowy.
W świetle zatem zmodyfikowania przez inwestora pierwotnego wniosku o ustalenie warunków zabudowy z co do parametru wysokości rozbudowanego budynku gospodarczego z 6,5 m w pierwotnym wniosku o ustalenie warunków zabudowy do 7 m w najwyższym punkcie, z uwzględnieniem ogniomuru, organy orzekające w przedmiocie warunków zabudowy dla tego obiektu winny samodzielnie ustalić jakie są faktyczne wymiary zrealizowanego obiektu, czy rozbudowa obiektu została już zakończona, czy też jest w toku, czy obiekt ten posiada już murek ogniowy (jak zdaje się to sugerować rysunek z k. [...] akt administracyjnych), czy też element ten wymaga dopiero realizacji - jak twierdzi inwestor oraz czy dla przedmiotowego obiektu element ten jest wymagany, a jeśli tak, to czy w wymiarach wskazywanych przez inwestora.
Dopiero poczynienie wskazanych wyżej ustaleń pozwoliłoby bowiem na rozstrzygnięcie w przedmiocie zmodyfikowanego wniosku inwestora o ustalenie warunków zabudowy dla samowolnie rozbudowanego budynku gospodarczego wydawanych – co należy podkreślić – w ramach postępowania legalizacyjnego, w którym obowiązek uzyskania decyzji w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dal powyższej inwestycji nałożony został postanowieniem PINB z dnia 17 lipca 2012 r. (k. [...] akt administracyjnych).
Podkreślić bowiem należy, iż o ile w wyniku przeprowadzonych dowodów organ orzekający w przedmiocie warunków zabudowy ustaliłby, że zrealizowany został w warunkach samowoli obiekt o wysokości 6,5 m, a budowa została już zakończona to niedopuszczalne byłoby ustalenie warunków zabudowy w postępowaniu legalizacyjnym dla obiektu o wysokości 7 m, a więc większego niż już samowolnie zrealizowany.
Wymogom tym orzekające w sprawie organy nie sprostały, albowiem w następstwie naruszenia prawa materialnego - art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, polegającego na niewłaściwym jego zastosowaniu, wyrażającym się w braku uwzględnienia faktu, że odnośnie rozbudowy budynku gospodarczego orzekają w ramach legalizacji samowoli budowlanej, nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy (jej stanu faktycznego) oraz nie zebrały i nie rozpatrzyły wyczerpująco całego materiału dowodowego, a więc orzekły z naruszeniem przepisów postępowania – art. 7 i 77 § 1 K.p.a., które jak wykazano powyżej mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Powyższe uzasadniało uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji w części dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na dokończeniu częściowo zrealizowanej przebudowy istniejącego budynku gospodarczego, która polegała na jego nadbudowie i rozbudowie o pomieszczenia garażowe wraz ze zmianą konstrukcji dachu tego budynku (pkt 1 sentencji wyroku).
Uchylenie zarówno decyzji organu odwoławczego, jak i decyzji Wójta Gminy B. uzasadnione jest potrzebą przeprowadzenia postępowania dowodowego, w zakresie, który będzie miał istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Co za tym idzie uchylenie jedynie zaskarżonej decyzji i nakazanie uzupełnienia postępowania organowi II instancji stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 K.p.a.
Równocześnie, w ramach sądowej kontroli wydanych w sprawie decyzji Sąd był zobowiązany do dokonania oceny, czy zgodnym z prawem było ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku garażowo – gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne.
Odnosząc się do powyższej kwestii należy zauważyć, że zgodnie z przywoływanym już art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Równocześnie, stosownie do treści art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wydanie decyzji o warunkach zabudowy uzależnione jest od istnienia, co najmniej jednej działki sąsiedniej, dostępnej z tej samej drogi publicznej oraz zabudowanej w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Przepis ten wprowadza do polskiego systemu prawnego zasadę dobrego sąsiedztwa, uzależniającą zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania przestrzennego (Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2006, str. 491).
Stwierdzenie, czy planowana inwestycja spełnia wymogi "ładu przestrzennego", musi zostać poprzedzone sporządzeniem analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, na którym inwestycja jest planowana. Szczegółowy sposób ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy w powiązaniu z analizą stanu istniejącego, na podstawie upoważnienia zawartego w art. 61 ust. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zgodnie z § 3 ust. 1 powyższego aktu, w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jednocześnie, zgodnie z § 3 ust. 2 powyższego przepisu, granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 m. W ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przyjmuje się, że prawidłowe zastosowanie normy wynikającej § 3 rozporządzenia nakazuje wyznaczenie obszaru analizowanego ze wszystkich stron działki budowlanej objętej wnioskiem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1533/07, Baza NSA), przy czym granica wyznaczonego terenu z każdej strony działki nie może być mniejsza niż 50 metrów.
W ocenie Sądu załączone do akt sprawy mapy, w tym mapa, która posłużyła do dokonania analizy funkcji oraz cech spełnia powyższy warunek. Teren objęty analizą został wyznaczony w formie okręgu, obejmując obszar w promieniu 60 m., a więc trzykrotnej szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustaleniu warunków zabudowy wyniosła zatem ok. 60 m. Nie ulega przy tym wątpliwości, co nie jest również kwestionowane przez skarżącą, że dla planowanej inwestycji spełniony został warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dotyczący kontynuacji funkcji w obszarze analizowanym.
Ustalona dla projektowanej zabudowy linia zabudowy w odległości 7 m od linii rozgraniczającej drogi wojewódzkiej (jest to odległość minimalna od drogi), z uwagi na fakt, że rozbudowywany budynek mieszkalny już istnieje i zlokalizowany jest w odległości 7 m od drogi wojewódzkiej, odpowiadała treści § 4 ust. 4 rozporządzenia. Nie zmieni się również szerokość elewacji frotowej, jak również wskaźnik intensywności zabudowy w obszarze analizowanym. Należy zauważyć, że wskaźnik powyższy, ustalony na podstawie mapy zasadniczej wynosi 0,2, a intensywność zabudowy na terenie inwestycji, bez uwzględnienia samowolnie zrealizowanej zabudowy, wynosi 0,5 co jest dopuszczalne w świetle rozporządzenia.
Następnie organ wskazał, iż ustalono, że wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego na terenie inwestycji wynosi ok. 8 m i w wyniku jego rozbudowy i przebudowy nie zmieni się. Również nie ulegnie zmianie wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku garażowo – w wyniku przebudowy i zmiany sposobu jego użytkowania w części na funkcje mieszkalne.
Ze względu na fakt, iż wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku mieszkalnego po jego rozbudowie i przebudowie i wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku garażowo-gospodarczego po jego przebudowie w części na funkcje mieszkalne nie ulegnie zmianie, zasadnie parametru tego nie zanalizowano się dla tych inwestycji. Również geometria dachu istniejącego budynku mieszkalnego i garażowo-gospodarczego, po zrealizowaniu projektowanej inwestycji, nie ulegnie zmianie i nawiązuje ona do charakterystycznej geometrii dachu w obszarze analizowanym, co oznacza, że prawidłowo ustalono ten parametr w nawiązaniu do geometrii dachu istniejącego budynku, tj. dach płaski, ze spadkiem technologicznym.
Z uwagi na fakt, że budynki mieszkalne w najbliższym sąsiedztwie terenu inwestycji (działki nr [...], [...], [...]) usytuowane są przy granicy działki sąsiedniej organy prawidłowo uznały, że planowana inwestycja może być zlokalizowana w granicy, co nie będzie stanowiło naruszenia ładu przestrzennego.
Sąd podziela stanowisko organów, że planowana inwestycja, to jest rozbudowa i przebudowa istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne, spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, jak również spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym samym zaskarżona decyzja, w powyższym zakresie odpowiadała prawu.
Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że w zakresie realizacji inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne zaskarżona decyzja odpowiadała prawu, stąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi w tym zakresie (pkt 2 sentencji).
Sąd zasądził na rzec strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w oparciu o przepis art. 200, art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U z 2015 poz.1800). Na zasądzoną kwotę składa się uiszczony wpis sądowy w wysokości 500,- zł, wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480,- zł oraz uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17, - zł – łącznie 997,- zł.
Skutkiem niniejszego wyroku inwestor będzie mógł wykorzystać decyzję o warunkach zabudowy w zakresie dotyczącym rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku garażowo-gospodarczego i przeznaczeniu części na funkcje mieszkalne, natomiast w zakresie istniejącego budynku gospodarczego obowiązkiem organów administracji publicznej będzie przeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia, czy rozbudowa przedmiotowego obiektu została już zakończona, czy też jest w toku, czy obiekt ten posiada już murek ogniowy, czy też element ten wymaga dopiero realizacji - jak twierdzi inwestor oraz czy dla przedmiotowego obiektu element ten jest wymagany.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło