II SA/Po 763/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-11-23
Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Maria Kwiecińska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu warunków zabudowy, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących analizy urbanistycznej i brak określenia szerokości elewacji frontowej planowanej inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował wytyczne sądu zawarte w poprzednim orzeczeniu dotyczące analizy urbanistycznej i jej wyników. Sąd uznał, że jednolity dokument zawierający analizę i jej wyniki nie stanowił naruszenia przepisów, a brak określenia szerokości elewacji frontowej w decyzji organu I instancji nie był wystarczającą podstawą do uchylenia tej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, gdyż organ odwoławczy mógł sam uzupełnić ten brak.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. i M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta P. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i innych obiektów. Organ I instancji ustalił warunki zabudowy, opierając się na analizie urbanistycznej. Strony postępowania (M. i L. P.) odwołały się, podnosząc zarzuty dotyczące m.in. wieku istniejącej zabudowy i uciążliwości planowanej inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących analizy urbanistycznej oraz brak określenia szerokości elewacji frontowej. Inwestorzy zaskarżyli decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz lakoniczność uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2012 r. sprawy ze skargi K. K. i M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu solidarnie na rzecz skarżących kwotę 500,- zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., znak [...], Prezydent Miasta P. na podstawie art. 59 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 1 oraz art. 54 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80 poz. 717 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm., dalej k.p.a.) ustalił na rzecz K. i M. K. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku garażowo–gospodarczego oraz bezodpływowego zbiornika na ścieki na okres tymczasowy do czasu realizacji kanalizacji sanitarnej, przewidzianej do realizacji na działce nr [...], ark. [...], obręb J., położonej w P. przy ul. S.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2010 r. skarżący złożyli wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla niniejszej inwestycji. W celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu wyznaczono wokół działki budowlanej inwestora obszar analizowany oraz zbadano funkcje i cechy istniejącej tam zabudowy. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164 poz. 1588 z późn. zm.), obszar analizowany powinien być wyznaczony wokół terenu objętego wnioskiem – w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu terenu objętego wnioskiem, nie mniejszej niż 50,0 m. Mając na uwadze, że 3-krotna szerokość frontu działki inwestora wynosi 33 m (3 x 11 m), przyjęto promień 50 m od granic wnioskowanej działki. Działki, przez które przebiega granica wspomnianego obszaru uwzględniono w całości w przypadku, gdy znaczna część zabudowy znajduje się w granicach obszaru analizowanego. Dlatego granica obszaru analizowanego przebiegała wzdłuż granic tych działek, które zostały włączone do analizy, wobec czego obszar analizowany został rozszerzony do 72 m w kierunku północnym, do 68 m w kierunku zachodnim oraz do 91 m w kierunku wschodnim. Tak wyznaczony obszar obejmuje w szczególności działki zabudowane, położone przy ul. S. [...] (działka nr: [...], [...] (działka nr [...] i [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]), [...] (działka nr [...]) oraz przy ul. W. (działka nr [...]) i ul. J. [...] (działka nr .). Ze względu na jednolity charakter zabudowy sąsiedniej, organ uznał, że w omawianej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające rozszerzanie granic obszaru analizowanego. Przeprowadzona analiza urbanistyczna wykazała możliwość ustalenia wymagań dla nowej zabudowy. W obszarze analizowanym dominuje bowiem wedle ustaleń organu zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wraz z towarzyszącymi jej budynkami usługowymi – zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna znajduje się przy ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]; zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wraz z usługami znajduje się przy ul. S. [...] (zakład blacharsko–dekarski), ul. S. [...] (renowacja mebli), ul. S. [...] (E.– naprawa części zw. z taborem kolejowym); zabudowa usługowa znajduje się przy ul. S. [...] (W. – technika motoryzacyjna). Średni wskaźnik intensywności zabudowy wynosi przy tym 25% pow. działek, od 5% – ul. S. [...] do 69% – ul. S. [...]. Powierzchnia zabudowy działek wynosi od 38 m2 (S. [...]) do 461 m2 (ul. S. [...]). Budynki mieszkalne jednorodzinne mają II kondygnacje nadziemne i maksymalnie wysokość ok. 8 m (wyjątek stanowią l-kondygnacyjne budynki przy ul. S. [...] i ul. W. [...]). Z kolei budynki gospodarcze i usługowe mają I kondygnację nadziemną i maksymalnie wysokość ok. 4,5 m (wyjątek stanowi 2-kondygnacyjny budynek przy ul. S. [...]). Poza tym średnia szerokość elewacji frontowej budynków wynosi 9,5 m; od 6,5 m (ul. S. [...]) do 13 m (ul. S. [...]). W obszarze analizowanym dominują budynki z dachami płaskimi (ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], ul. W. [...]). Dachy skośne mają jedynie budynki przy ul. S. [...] i ul. J. [...]. Większość budynków przy ul. S.j znajduje się w odległości 5 m od pasa drogowego (ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]). Występują również budynki usytuowane w większej odległości, tj. od 11,5 m (ul. S. [...]) do 39 m (ul. S. [...], [...]). Budynek przy ul. W. [...] znajduje się w odległości 13 m od granicy pasa drogowego, a budynek przy ul. J. [...] – w odległości 39 m. Tym samym przeprowadzona analiza urbanistyczna wykazała, że planowana inwestycja kontynuuje istniejące funkcje oraz cechy zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej występującej w obszarze analizowanym. Omawiając parametry nowej zabudowy, organ wyjaśnił szczegółowo, wskazując na konkretną zabudowę w obszarze analizowanym, dlaczego wskaźnik intensywności zabudowy wyznaczono większy od średniego, a szerokość elewacji frontowej mniejszy od wartości średniej, powołując się na § 5 ust. 2 i § 6 ust. 2 powołanego Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. Nadto, organ wskazał, że kwestie związane z lokalizacją budynków zostały określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia w zabudowie jednorodzinnej na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną. Zgodnie z definicją zawartą w § 3 pkt 2 powyższego rozporządzenia zabudowa jednorodzinna to budynek mieszkalny lub ich zespół wraz z budynkami garażowymi i gospodarczymi. Dlatego zgodnie z przytoczonym przepisem na działce o szerokości mniejszej niż 16 m, a taka jest wnioskowana działka, bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią możliwe jest lokalizowanie zarówno budynku mieszkalnego, jak i gospodarczego czy garażowego. Ponadto, zgodnie z § 12 ust. 2 tego rozporządzenia sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy. Decyzja o warunkach zabudowy może zatem dopuścić taką lokalizację, zwłaszcza jeżeli przeprowadzona analiza urbanistyczna taką możliwość wykaże. Na działkach sąsiednich występują budynki usytuowane bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią, są to budynki mieszkalne jednorodzinne (ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]) oraz budynki gospodarcze czy usługowe (ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...]). Działka przy ul. S. [...] jest zagospodarowana w sposób najbardziej zbliżony do rozważanej inwestycji. Jest to zabudowa mieszkano–usługowa położona w granicy z działkami sąsiednimi: działką nr [...] (na długości ok. 21 m) oraz działką nr [...] (na długości ok. 38 m). Większość działek w obszarze analizowanym, w tym również wnioskowana działka, posiada parametry właściwe działkom przeznaczonym pod zabudowę bliźniaczą tj. szerokość od 11 m do 15 m – są to nieruchomości przy ul. S. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Na takich działkach niemożliwe jest racjonalne zaprojektowanie zabudowy wolno stojącej, dlatego dopuszcza się zabudowę w granicy, co umożliwiają zapisy § 12 ust. 3 pkt 1 wymienionego rozporządzenia. Dlatego lokalizacja budynków na działkach sąsiednich o podobnych parametrach do wnioskowanej działki, zwłaszcza zabudowa przy ul. S. [...], stanowi podstawę do ustalenia dla planowanej inwestycji możliwości zabudowy bezpośrednio przy granicy z działką nr [...]. Tym samym spełnione zostały wszystkie warunki niezbędne do pozytywnego załatwienia wniosku inwestorów.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. uczestnicy M. i L. P. odwołali się od powyższej decyzji organu I instancji, a stanowisko swoje następnie podtrzymali i częściowo rozwinęli także w pismach z dnia [...] maja 2012 r. i [...] lipca 2012 r.
W uzasadnieniu odwołujący się wskazali, że zabudowa istniejąca na obszarze analizowany powstała okresie od 1930 r. do 1970 r., a zatem w oparciu o odmienne przepisy niż obecnie planowana inwestycja. Uwaga ta dotyczy w szczególności odległości budynku od granicy z działką sąsiednią, która powinna wynosić 5 m. M. i L. p. wskazali ponadto, że nie zgadzają się na lokalizację w ich sąsiedztwie zakładu blacharsko-dekarskiego z uwagi na uciążliwości generowane przez takie przedsiębiorstwo oraz zagrożenie wybuchem, wynikające ze składania materiałów wybuchowych i butli gazowych z tlenem i acetylenem. Wreszcie, odwołujący wskazali również na niewykonanie wytycznych zawartych w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 784/11.
Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne organu I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło przy tym, że w kontrolowanej decyzji nie została ustalona szerokość elewacji frontowej planowanej inwestycji. Parametr ten nie został określony w osnowie decyzji, nie można go także wywieść z uzasadnienia zaskarżonego aktu. Okoliczność ta wymagała natomiast ustaleniami w toku ponownego rozpatrywania sprawy. Ponadto, zgodnie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W zapadłym w niniejszej sprawie wyroku WSA w Poznaniu z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 784/11, sąd wskazał wyraźnie, że analiza urbanistyczna powinna stanowić odrębny od wyników analizy dokument. Jeżeli bowiem załącznikiem do decyzji o warunkach zabudowy mają być wyłącznie wyniki analizy, a nie wyniki wraz z analizą ani też sama analiza, to analiza urbanistyczna i jej wyniki powinny stanowić oddzielne dokumenty. Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji zawarł w jednym dokumencie zatytułowanym "Część tekstowa wyników analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu" zarówno częściową analizę urbanistyczną, jak i wyniki analizy, co w konsekwencji należy ocenić jako niewykonanie wskazówek sądu. Zauważyć przy tym należy, że w uzasadnieniu powołanego wyroku sąd zarzucił poprzednio sporządzonej analizie urbanistycznej brak charakterystyki parametrów istniejącej zabudowy, z dokładnym wskazaniem na jakich działkach, jakie budynki się znajdują i jaka jest wielkość tych działek. We fragmentach sporządzonej po ponownym rozpatrzeniu sprawy "Części tekstowej wyników analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu" organ I instancji wyszczególnił konkretne działki znajdujące się w obszarze analizowanym, ale nie dokonał charakterystyki dotyczącej wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki w odniesieniu do każdej konkretnej zabudowy. Inne rozważania dotyczące funkcji istniejącej zabudowy, geometrii dachu i częściowo linii zabudowy zostały natomiast przeniesione do części tego dokumentu obejmującej wyniki analizy. Podczas ponownego rozpatrywania sprawy organ I instancji powinien zatem zastosować się do wskazówek sądu w powyższym zakresie.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. inwestorzy K.i M. K. zaskarżyli tę decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając jej naruszenie (1) art. 61 ust. 1 powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, (2) przepisów cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r., (3) przepisów wskazanego wcześniej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz (4) art. 138 § 2 w zw. z art. 7-9 i art. 11 k.p.a. oraz wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący podkreślili, że analiza urbanistyczna wykazała w istocie możliwość kontynuacji istniejące zabudowy przez planowaną inwestycję. Co więcej, K. i M. K. wskazali na błędne informacje przekazywane przez M. i L. P., gdyż zakład dekarski nie gromadzi żadnych materiałów wybuchowych, a prace wykonywane są ze środków dostarczonych przez klienta. Wbrew twierdzeniom Samorządowe Kolegium Odwoławczego analiza urbanistyczna została ponadto w niniejszej sprawie zawarta w pkt B ppkt 1 i 2 załącznika nr 2 do decyzji organu I instancji, a wyniki analizy – w ppkt 3 tego załącznika. Nie było przy tym konieczne rozdzielenie na osobne dokumenty analizy i jej wyników. Wobec tego należy uznać zdaniem skarżących, że działanie organu odwoławczego narusza ich prawo własności, a uzasadnienie decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławczego jest zbyt lakoniczne.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
W toku rozprawy w dniu [...] listopada 2012 r. M. P., L. P. oraz F. W. zgodnie oświadczyli, że w ich ocenie przedmiotowa inwestycja powinna być oddalono o 5 m od granicy każdej z działek sąsiednich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
W świetle z kolei z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami oraz wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym – jak wynika z art. 145 § 1 powołanej ustawy – sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie oraz orzeka o ich uchyleniu, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie trzeba zauważyć, że w niniejszej sprawie zapadł już prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 784/11 (k. 171-183 akt adm. organu I instancji). Zgodnie zatem z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w cytowanym orzeczeniu wiążą także w rozpatrywanej obecnie sprawie nie tylko organ administracji publicznej, którego działanie jest przedmiotem zaskarżenia, lecz także sąd.
Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. poz. 647). Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 powołanej ustawy określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku – w decyzji o warunkach zabudowy. Uszczegółowieniem tego przepisu jest z kolei art. 59 ust. 1 cytowanej ustawy, wedle którego zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Pozytywne załatwienie wniosku inwestora wymaga jednak w świetle art. 61 ust. 1 powołanej ustawy spełnienia kumulatywnie następujących warunków: (1) co najmniej 1 działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowa w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, (2) teren ma dostęp do drogi publicznej, (3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego, (4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo był objęty taką zgodą uzyskaną przy sporządzaniu poprzednio obowiązującego planu miejscowego, (5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Z zebranego w aktach materiału dowodowego wynika zarazem, że przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 2-5 powołanej ustawy zostały w niniejszej sprawie spełnione. Mapa znajdująca się w aktach sprawy wskazuje bowiem wprost, że działka inwestora posiada dostęp do drogi publicznej – ul. S. (k. 260 akt adm. organu I instancji), co potwierdza również pismo Zarządu Dróg Miejskich w P. z dnia [...] września 2010 r., znak [...], podtrzymane następnie w piśmie z dnia [...] października 2010 r., znak [...] (k. 49 i 81 akt adm. organu I instancji). O dostępie do mediów świadczą z kolei pisma: A. z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak [...], [...], oraz E. O. Sp. z o.o. z dnia [...] czerwca 2010 r., znak [...] (k. 33-39 akt adm. organu I instancji). Ponadto, działka inwestora oznaczona jest w ewidencji gruntów i budynków symbolem R V (k. 293 akt adm. organu I instancji), a wobec tego nie jest konieczne w tym przypadku uzyskanie zgody na zmianę przeznaczenia działki rolnej na nierolniczą. W odniesieniu do planowanej inwestycji nie znajdują też zastosowania przepisy odrębne. Przedstawione okoliczności nie były nadto kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Wątpliwości w niniejszej sprawie wzbudziła natomiast kwestia spełnienia wymogu dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy. Trzeba zatem podnieść, że sposób ustalania warunków zabudowy jest określony w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164 poz. 1588). Kluczowe znaczenie w tej mierze odgrywa prawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego wokół działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, przy czym obszar ten zgodnie z § 3 ust. 2 cytowanego rozporządzenia określa się w oparciu o promień nie mniejszy niż 3-krotna szerokość frontu działki inwestora, ale zarazem nie mniejszy także niż 50 m. Jak wynika z mapy załączonej do pisma z dnia [...] października 2010 r. zmieniającego pierwotny wniosek o ustalenie warunków zabudowy, szerokość frontu przedmiotowej działki wynosi 11 m (k. 50-51 akt adm. organu I instancji), a zatem obszar analizowany powinien być zakreślony w oparciu o promień wynoszący 50 m.
Trzeba przy tym zauważyć, że na potrzeby niniejszego postępowania został opracowany dokument z dnia [...] lutego 2012 r., pt. "Wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu", składający się z 3 części: (1) "Załącznika nr 2 – części tekstowej wyników analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu", (2) "Wskazań dla ustalenia warunków i wymagań dotyczących nowe zabudowy i zagospodarowania terenu" oraz (3) "Załącznika nr 1" i "Załącznika nr 3" – map (k. 191-215 akt adm. organu I instancji). Treść poszczególnych fragmentów tego dokumentu wskazuje zarazem, że pierwsza część stanowi w istocie część tekstową wyników analizy, druga – analizę urbanistyczną, a trzecia – część graficzną wyników analizy. Badając tak sporządzone "Wskazania" i "Załącznik nr 3", trzeba przyjąć, że obszar analizowany został wyznaczony prawidłowo i wynosi on 50-72 m od granic działki inwestora, przy czym zróżnicowanie to wiąże się z ukształtowaniem granic działek zaliczonych do tego obszaru. Dla nieruchomości w obszarze analizowanym zostały nadto podane wszystkie parametry niezbędne z perspektywy § 4-8 powyżej wymienionego rozporządzenia, a stopień szczegółowości poczynionych ustaleń nie budzi wątpliwości zdaniem Sądu. Tym samym badanie cech oraz funkcji istniejącej zabudowy należy uznać za prawidłowe.
Niemniej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu w decyzji z dnia [...] lipca 2012 r., znak [...] (k. 28-31 akt adm. organu I instancji), stwierdziło, że jednolita konstrukcja dokumentu z dnia [...] lutego 2012 r. narusza przepisy prawa, a nadto stanowi niewykonanie wytycznych zawartych w powołanym wyroku WSA w Poznaniu z dnia 20 października 2011 r. Z takim stanowiskiem nie można się jednak zgodzić. Przede wszystkim wytyczne zawarte w cytowanym orzeczeniu nie powinny być rozumiane tak formalistycznie, jak zdaje się to czynić organ II instancji. Z uzasadnienia wymienionego wyroku wynika bowiem, że przyczyną uchylenia kontrolowanych wtedy decyzji było nieprawidłowe sporządzenie analizy urbanistycznej, a kwestia ewentualnego rozdzielenia analizy oraz jej wyników została poruszona tylko na marginesie głównych rozważań Sądu. Z tej perspektywy opracowanie jednolitego dokumentu, choć składającego się z wyraźnie wydzielonych 3 części nie stanowiło – w ocenie obecnie orzekającego składu Sądu – naruszenia § 9 ust. 2 powołanego rozporządzenia. Tym bardziej, że nawet w razie przyjęcia przeciwnej koncepcji należałoby i tak uznać, że takie naruszenie przepisów procesowych nie wystarczało do uchylenia decyzji organu I instancji, skoro sama analiza, jakkolwiek została zatytułowana, została jednak wykonana prawidłowo, a decyzja o warunkach zabudowy odpowiada wymogom z § 9 ust. 1 cytowanego rozporządzenia.
Ponadto, Samorządowe Kolegium Odwoławcze twierdziło także, że wytyczne zawarte w powołanym wyroku WSA w Poznaniu z dnia 20 października 2011 r. obligowały organ do wyszczególnienia wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki w odniesieniu do każdej działki znajdującej się w obszarze analizowanym. Uwaga ta została jednak poczyniona w cytowanym orzeczeniu w kontekście nadmiernej lakoniczności sporządzonej ówcześnie analizy urbanistycznej. Tym samym powyższą konkluzję należy interpretować raczej jako wymóg większej precyzji przy badaniu cech i funkcji istniejącej zabudowy, a nie jako formalistyczne wyszczególnienie zaproponowane przez organ II instancji. W tej mierze stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławcze jest zatem również w ocenie Sądu nietrafne. Wskazane wyżej wadliwości uzasadniały w konsekwencji uchylenie decyzji organu II instancji.
Trzeba jednak zaznaczyć, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazał słusznie na brak oznaczenia w decyzji nr [...] Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2012 r., znak [...] (k. 246-260 akt adm. organu I instancji), szerokości elewacji frontowej planowanego budynku. Brak ten nie uzasadnia jednak w ocenie Sądu konieczności uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ. Niezbędne w tej mierze ustalenia organ II instancji mógł poczynić we własnym zakresie. Wszystkie potrzebne do tego dane zostały bowiem wprost określone w "Załączniku nr 3", a poza tym z pkt IV "Wskazań" wynika, że omawiany parametr miał wynosić dla planowanej inwestycji maksymalnie 8 m.
Ponadto, organ I instancji przekonująco w ocenie Sądu wyjaśnił, dlaczego w rozpatrywanie sprawie należało zastosować § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Przepis ten dopuszcza bowiem przy zabudowie jednorodzinnej sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych przy granicy z działką sąsiednią na działkach budowlanych o szerokości mniejszej niż 16 m. Taki przypadek niewątpliwie zaistniał w niniejszej sprawie, ponieważ planowane przedsięwzięcie dotyczy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, a szerokość działki inwestora wynosi 11 m. Ponadto, lokalizacja budynku w granicy z działką sąsiednią może być dopuszczona również w decyzji o warunkach zabudowy, co wynika z § 12 ust. 2 tego rozporządzenia. Analiza urbanistyczna, co przekonująco wykazał organ I instancji, pozwala przyjąć, że usytuowanie rozważanego przedsięwzięcia w granicy z działką nr [...] nie narusza istniejącego już ładu przestrzennego. W tym miejscu należy podkreślić, że powołane przepisy stanowią wystarczającą podstawę do lokalizacji przedmiotowego budynku w granicy z działką sąsiednią, a wedle obecnego stanu prawnego nie jest wymagana w tej mierze zgoda właściciela działki sąsiedniej.
W tej sytuacji należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) uchylić zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2012 r. z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 2 kpa i § 9 ust. 1 i 2 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. Rozpoznając ponownie sprawę, organ administracji publicznej powinien rozważyć, czy decyzja organu I instancji rzeczywiście obarczona jest wadami, których usunięcie nie jest możliwe w drodze wydania decyzji merytorycznej przez organ odwoławczy.
Sąd orzekł o kosztach na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a o wykonalności zaskarżonej decyzji – na podstawie art. 152 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło