II SA/Po 772/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-10-09
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że jej sytuacja majątkowa i finansowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie, pomimo nieprzedłożenia wymaganych dokumentów i oświadczeń?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, aby nie mogła ponieść pełnych kosztów postępowania. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy, nie przedłożyła wymaganych oświadczeń i dokumentów dotyczących dochodów wszystkich członków rodziny, stanu rachunków bankowych, zaciągniętych kredytów, szczegółowego opisu majątku nieruchomego oraz miesięcznych kosztów utrzymania rodziny. Wobec braku pełnej informacji o realnej sytuacji majątkowej i finansowej, brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca A.C. wniosła o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Wnioskodawczyni podała, że jest emerytowaną nauczycielką, jej mąż jest rencistą, a córka studiuje za granicą, co generuje wysokie koszty. Wnioskodawczyni nie uzupełniła jednak wniosku o wymagane dokumenty i oświadczenia dotyczące dochodów wszystkich członków rodziny, stanu majątkowego i kosztów utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Referendarz sądowy /-/ K.Witkowicz- Dwornicka
Skarżąca A.C. wniosła o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie argumentując, że jest emerytowaną nauczycielką, jej mąż jest rencistą, a córka studiuje i jest na wyłącznym utrzymaniu rodziców. Wnioskodawczyni wskazała, że córka studiuje za granicą i koszty jej utrzymania oraz opłaty za studia (650 euro na semestr) są bardzo wysokie. Wnioskodawczyni poddała, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem, córką i matką. Jednocześnie wnioskodawczyni oświadczyła, że emerytura matki pozostaje na jej wyłączne wydatki i nie jest znana jej wysokość. Wnioskodawczyni oświadczyła, że rodzina utrzymuje się z emerytury skarżącej w wysokości [...] zł miesięcznie i jej wynagrodzenia za dodatkową pracę w szkole w wysokości [...] zł oraz z renty jej męża w wysokości [...] zł miesięcznie, co łącznie daje kwotę [...] zł miesięcznie.
W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku nieruchomego wnioskodawczyni podała, że jest współwłaścicielką w 1/8 udziału we własności domu o powierzchni [...] m² oraz mieszkania w bloku o powierzchni [...] m². Oświadczyła także, iż jej matka jest właścicielką w ¼ udziału we własności domu o powierzchni [...] m² położonego na działce o powierzchni [...] m². Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości.
Zgodnie z treścią art. 252 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Wniosek skarżącej nie sprostał wymogom tego przepisu, był bowiem niepełny i nie dostarczał informacji niezbędnych do jego merytorycznego rozstrzygnięcia. W oparciu o przepis art. 255 powyższej ustawy wnioskodawczyni została osobiście zobowiązana do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych w celu uzupełnienia wniosku o prawo pomocy.
Zobowiązano, więc skarżącą do złożenia oświadczenia obejmującego zwłaszcza dane dotyczące wszystkich źródeł dochodów stałych, jak i dorywczych uzyskiwanych przez wszystkich członków rodziny wraz z ich wysokością oraz do przedłożenia na tą okoliczność rocznych zeznań podatkowych skarżącej oraz pozostałych domowników. Wnioskodawczyni została zobowiązana do podania stanu rachunku bankowego wraz z informacją o zaciągniętych kredytach i pożyczkach.
Z drugiej strony, wezwano skarżącą do szczegółowego opisania posiadanego majątku nieruchomego należącego do niej i do jej matki wraz z podaniem sposobu jego przeznaczenia, wysokości miesięcznego dochodu jaki przynosi, a także kosztów jego utrzymania. Dodatkowo wezwano skarżącą do podania spisu miesięcznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny.
W odpowiedzi skarżąca złożyła pismo, w którym poinformowała jedynie, że w związku z wezwaniem do uzupełnienia oświadczenia uiściła wpis od skargi w kwocie 200 zł (k. 25 akt).
Zgodnie z treścią art. 246 §1 pkt 2 powyższej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w częściowym zakresie następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że na stronie spoczywa ciężar wykazania, że sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia wszystkich wydatków związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Do uwzględnienia przedmiotowego wniosku nie wystarczy ogólnikowe twierdzenie, że uzyskuje niskie dochody i ponosi wysokie opłaty na utrzymanie córki.
Wnioskodawczyni mimo dodatkowego wezwania nie złożyła oświadczenia o wysokości uzyskiwanych dochodów stałych, jak i dorywczych przez wszystkich członków rodziny. Skoro bowiem wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe także z matką również i jej dochody należy włączyć do oceny możliwości płatniczych skarżącej. Wnioskodawczyni nie przedłożyła rocznego zeznania podatkowego PIT, które odzwierciedla wszystkie przychody uzyskiwane z różnych źródeł oraz koszty ich uzyskania.
Wnioskodawczyni zaniechała także podania informacji o posiadanych rachunkach bankowych oraz przedłożenia wyciągów z tych rachunków, podczas gdy dokumenty te jednoznacznie wskazują na wysokość środków finansowych jakimi skarżąca rzeczywiście dysponuje oraz jakich transakcji tymi środkami dokonuje. Dokumenty te pozwalają bowiem na weryfikację złożonego oświadczenia w zakresie źródeł i wysokości uzyskiwanych dochodów, a w konsekwencji realne możliwości płatnicze skarżącej.
Wnioskodawczyni pozostawiła bez wyjaśnienia kwestię dotyczącą posiadanego majątku nieruchomego, zwłaszcza czy uzyskuje z tego tytułu dodatkowe dochody i jakie ponosi koszty jego utrzymania.
Wnioskodawczyni nie wyszczególniła też kosztów bieżącego utrzymania rodziny, które również wskazują na zdolność finansową strony ubiegającej się o prawo pomocy do uiszczenia kosztów niniejszego postępowania chociażby w części. Nie przedłożyła żadnych dokumentów, które mogłyby uprawdopodobnić jej oświadczenie o wysokości kosztów ponoszonych na utrzymanie córki na zagranicznych studiach.
Wobec braku pełnej informacji o realnej sytuacji majątkowej i finansowej wnioskodawczyni, wezwanie do złożenia oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych na ich poparcie, stworzyło dodatkową możliwość uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy i wykazanie, że rzeczywiście zasługuje na skorzystanie z dobrodziejstwa tego prawa. Tymczasem skarżąca poinformowała jedynie, że uiściła wpis od skargi w kwocie 200 zł, a wezwanie do uzupełniania oświadczenia pozostawiła bez jakiejkolwiek merytorycznej odpowiedzi. Niemożliwe, więc okazało się jednoznaczne określenie wysokości uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych wydatków i ostatecznie prawidłowa ocena realnych możliwości płatniczych skarżącej. W konsekwencji brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni zasługuje na skorzystanie z dobrodziejstwa prawa pomocy chociażby w części.
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.
Referendarz sądowy
/-/ K.Witkowicz-Dwornicka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło