II SA/Po 773/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi B. i F.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od organu na rzecz adw. J.S. kwotę 292,80 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym 52, 80 zł tytułem podatku od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 123 kpa oraz art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie tarasu przy budynku mieszkalnym na nieruchomości położonej w P., Gm. P., działka nr ewid. [...], nakładając jednocześnie na inwestora – J. i J.H. obowiązek przedstawienia w terminie do [...]r. zaświadczenia o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto w postanowieniu Inspektor wskazał, iż w przypadku uzyskania pozytywnego zaświadczenia, nakłada obowiązek przedstawienia dokumentów wymaganych przy składaniu wniosku o pozwolenie na budowę, tj.: 1. czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, wykonanego przez projektanta o odpowiednich uprawnieniach budowlanych oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego, 2. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że J. i J. H. jako współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości zajmujący skrajny lokal wykuli w ścianie szczytowej budynku otwór okienno-drzwiowy, stanowiący wyjście na taras oraz dobudowali taras w formie płyty żelbetowej ułożonej częściowo na gruncie, częściowo spoczywającej na filarkach murowanych z cegły klinkierowej o wys. 0,66m. Roboty te nie zostały poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę ani zgłoszeniem. Zgodnie z wiążącą organ oceną wyrażoną przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w postanowieniu z dnia [...]r. roboty te nie są remontem rozumianym zgodnie z art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego, gdyż nie polegają na odtworzeniu stanu pierwotnego. Dlatego celem doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem należało zastosować art. 48 Prawa budowlanego. W wyniku niezłożenia przez inwestorów wymaganych dokumentów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r., na podstawie art. 104 kpa oraz art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, nakazał J. i J. H. rozbiórkę samowolnie wybudowanego tarasu. Inwestorzy wnieśli odwołanie od powyższej decyzji, wskazując, że niewypełnienie przez nich obowiązków nałożonych przez organ I instancji wynikało z niewiedzy oraz braku środków materialnych na pokrycie kosztów ekspertyzy. Państwo H. wnieśli jednocześnie o przedłużenie terminu do wykonania obowiązków wynikających z postanowienia z dnia [...]r. do końca [...] roku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Uzasadniając swe rozstrzygnięcie stwierdził, iż wprawdzie inwestorzy nie wykonali ciążącego na nich obowiązku to termin ustalony w oparciu art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego jako termin procesowy może być na wniosek strony skrócony lub przedłużony. Strona może również wnieść o przywrócenie terminu w trybie art. 58 kpa. Ponadto organ może z ważnych przyczyn, kierując się wyrażoną w art. 7 kpa zasadą uwzględniania przy załatwianiu spraw interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, uznać za skuteczną czynność dokonaną po upływie wyznaczonego terminu. Organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazał, iż organ I instancji zobowiązany będzie dokonać analizy przyczyn niezastosowania się przez inwestorów do wyznaczonego terminu. Skargę na powyższą decyzję wnieśli B. i F.K. Podnieśli, iż ustawa Prawo budowlane nie przewiduje możliwości przedłużania terminów. Tym samym przedłużenie terminu wyznaczonego na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego stanowi obejście prawa. Ponadto skarżący wskazali, iż nie ma możliwości zalegalizowania budowy przedmiotowego tarasu bowiem oni - jako współwłaściciele nieruchomości - nie wyrażają na to zgody. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, przywołując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Nie miał racji organ nadzoru budowlanego II instancji uchylając decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, po to tylko aby organ zbadał, czy zachodziły podstawy do przedłużenia terminu do złożenia żądanych dokumentów, nałożony postanowieniem z dnia [...]r. Niedopuszczalne jest bowiem przedłużenie terminu określonego w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego. Po upływie tego terminu zachodzą jedynie przesłanki z ust. 4 art. 48, czyli powstaje obowiązek, o którym mowa w ust. 3 i stosuje się przepis ust. 1, czyli organ nakazuje rozbiórkę. Jednoznaczne brzmienie przepisu wyklucza jakąkolwiek inną jego interpretację. Podkreślić należy, że nie było również warunków do potraktowania wniosku inwestorów, zawartego w odwołaniu, jako wniosku o przywrócenie terminu w trybie art. 58 kpa. Warunki do nakazania rozbiórki powstałyby również wtedy, gdyby żądane dokumenty złożone zostały po upływie terminu (por. wyrok SN z 09.02.2001r. sygn. akt III RN 57/00 OSNP 2001/16/502). Nie jest możliwe wydłużenie raz wyznaczonego terminu, bowiem w odniesieniu do postanowień niedopuszczalny jest tryb ich zmiany przewidziany w art. 154 i 155 kpa w związku z art. 126 kpa, który dotyczy jedynie decyzji. Zaskarżone rozstrzygnięcie narusza również wyrażoną z art. 6 kpa zasadę praworządności. Nie ma racji organ powołując się na konieczność uwzględnienia słusznego interesu strony – w tym przypadku inwestora żądającego wydłużenia terminu – skoro prowadziłoby to do naruszenia jasnobrzmiącego przepisu ustawy. Zasada praworządności zobowiązuje organy administracji do działania na podstawie przepisów prawa (por. wyrok WSA z dnia 04.10.2005r. sygn. akt V SA/Wa 1658/05, Lex nr 188729). Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska MarK