II SA/Po 779/05

01 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek po rozpoznaniu w dniu 01 września 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy P. na decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2005 roku Nr [...] w przedmiocie opłaty za niezabudowanie gruntu postanawia odrzucić skargę /-/ St. Małek Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] lutego 2005r. na podstawie przepisu art. 63 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004r. Nr 261 poz. 2603) ustalił dla spółki "A" w P. dodatkową opłatę roczną z tytułu niezagospodarowana w terminie pozostającej w jej użytkowaniu wieczystym a stanowiącej własność Gminy nieruchomości przy ulicy [...], nr geodez. [...], w wysokości [...] zł. Ustalono, że [...] stycznia 1990r. K. i G. B. uzyskali prawo wieczystego użytkowania gruntu położonego przy ulicy [...] nr geodez. [...] z przeznaczeniem wybudowania na tym terenie bazy zakładu remontowo – budowlanego w dniu [...] lutego 2004r. prawo wieczystego użytkowania przedmiotowej działki przeszło na rzecz spółki "A". Zgodnie z umową notarialną z [...] stycznia 1990r. użytkownicy wieczyści zobowiązali się rozpocząć budowę w okresie dwóch lat a zakończyć budowę w terminie pięciu lat, licząc od dnia podpisania aktu notarialnego. Powyższe obowiązki przeszły stosownie do zawartej umowy na następców prawnych prawa wieczystego użytkowania. Mając na względzie, iż teren działki nie został zabudowany w sposób określony w umowie Prezydent Miasta w oparciu o powołany przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami ustalił dodatkową opłatę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją po rozpatrzeniu odwołania spółki "A" uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Stwierdzono, iż wymierzenie dodatkowej opłaty z tytułu niezabudowania działki w ustalonym terminie ma charakter uznaniowy. W związku z tym ustalenie dodatkowej opłaty winno być poprzedzone ustaleniem winy wieczystego użytkownika. Skargę w imieniu Gminy P. wniósł Prezydent Miasta, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca wskazała, iż jako właściciel przedmiotowej nieruchomości i strona umowy cywilnoprawnej ma interes prawny w żądaniu właściwego wykonania przedmiotu tej umowy. Zdaniem skarżącej uzasadnienie zaskarżonej decyzji rażąco narusza przepis art. 63 ust. 2 i 157 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie bądź oddalenie. Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowo-administarcyjne może być wszczęte jedynie na żądanie pochodzące od uprawnionego podmiotu. Przepis art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stanowi bowiem, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Powyższe sformułowanie oznacza, iż skarga przysługuje każdemu podmiotowi, który ma interes prawny w jej wniesieniu, a więc ma interes prawny w przeprowadzeniu sądowej kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji (lub innego aktu) oraz interes prawny w doprowadzeniu zaskarżonej decyzji do stanu zgodności z prawem. Na działanie w takim charakterze strona skarżąca nie może skutecznie powoływać się w rozpoznawanej sprawie. Stosownie do przepisu art. 63 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 z zm.) dodatkowe opłaty roczne obciążające użytkownika wieczystego w przypadku niedotrzymania terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej ustala właściwy organ w drodze decyzji. Organem tym w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy jest Prezydent Miasta (art. 11a ustawy o samorządzie gminnym), który reprezentuje gminę na zewnątrz. Z mocy zatem tego unormowania organy gmin zostały upoważnione do kształtowania między innymi stosunków cywilnoprawnych, których jedną ze stron jest własna gmina organu wydającego decyzje w sprawie. Gmina nie jest więc podmiotem uprawnionym w rozumieniu przepisu art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do wniesienia skargi do sądu administracyjnego choćby miała nawet w tym interes prawny, jeżeli do wydania decyzji przez organ pierwszej instancji upoważniony jest jej organ. Nie jest bowiem możliwe, iż gmina może zajmować różną pozycję w postępowaniu (organu wydającego decyzje i jako strona kierująca się własnym interesem prawnym). Organ jednostki samorządu terytorialnego, który jest organem administracji publicznej w rozumieniu przepisu art. 5 § 2 pkt 3 kpa jest obowiązany do ochrony interesu tej jednostki w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne. (por. – uchwała NSA z 09 października 2000r. opublikowana w ONSA z 2001r. poz. 17, wyrok NSA z 16 lutego 2005r. OSK 1017/04). Powołane przez stronę skarżącą orzeczenie Sądu Najwyższego z 07 czerwca 2001r. nie może być podstawą odmiennej wykładni przedmiotowego problemu. Jak bowiem trafnie stwierdzono w powołanym orzeczeniu NSA z 16 lutego 2005r. nie uwzględnia ono specyfiki orzecznictwa administracyjnego, gdzie organ administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym jest jednocześnie organem, który prowadzi postępowanie a także podmiotem stosunku administracyjnoprawnego, który zostaje skonkretyzowany w decyzji. Z tych powodów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. /-/ St. Małek jw.