II SA/Po 78/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi C. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji /-/ J. Szuma Decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., [...] Prezydent Miasta K. (a konkretnie działający z jego upoważnienia Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w K.) wydał rozstrzygnięcie w granicach sprawy dotyczącej opłatności za pobyt skarżącego w Domu Pomocy Społecznej w K.. W tym miejscu należy wskazać, że pierwotnie odpłatność tą ustalono decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r., [...] na poziomie [...] zł miesięcznie. Nieco później decyzję tą zmieniono decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., [...] podwyższają opłatę do kwoty [...]zł. Później jednak – w połowie 2021 r. – Prezydent Miasta K. powziął wiadomość, że C. K. [...] czerwca 2020 r. zbył nieruchomość, otrzymując za nią zapłatę w wysokości [...] zł. Wobec uzyskania powyższych danych organ decyzją z dnia [...] lipca 2021 r., [...] uchylił swoją wcześniejszą decyzję zmieniającą z dnia [...] czerwca 2020 r. oraz zmienił też decyzję główną z dnia [...] grudnia 2019 r. w ten sposób, że odpłatności za pobyt C. K. w Domu Pomocy Społecznej w K. ustalił na wyższym poziomie, to jest: [...] zł za okres od [...] czerwca 2020 r. do [...] stycznia 2021 r., [...] zł za okres od [...] grudnia 2021 r. do [...] maja 2021 r. oraz 1 126,95 za okres od [...] czerwca 2021 r. Od decyzji Prezydenta Miasta K. odwołanie złożył C. K.. Decyzją z dnia [...] listopada 2021 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało kwestionowane rozstrzygnięcie w mocy. W skardze na decyzję z dnia [...] listopada 2021 r., [...] C. K., poza głównymi żądaniami dotyczącymi między innymi uchylenia kwestionowanych w sprawie rozstrzygnięć oraz zasądzenia kosztów postępowania, wystąpił także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (punkt 2. skargi, k. 2 verte akt sądowych). Żądania udzielenia ochrony tymczasowej nie uzasadnił. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie może być uwzględniony. Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten stanowi także, że możliwość wstrzymania dotyczy aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W tym miejscu dla porządku należy uściślić, że jakkolwiek wniosek C. K. o wstrzymanie wykonania dotyczy literalnie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...], to jednak z kontekstu sprawy wynika, iż intencją skarżącego było wstrzymanie wykonania poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2021 r., [...], głównie w zakresie w jakim zmodyfikowano decyzję z dnia [...] grudnia 2019 r., [...] przez podwyższenie ustalonej tą ostatnią opłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w K.. Sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania stoi na stanowisku, że rozważania dotyczące przyznania ochrony tymczasowej na czas procesu sądowoadministracyjnego nie powinny ograniczać się do oceny charakteru tylko ostatniej (ostatnich) decyzji w sprawie, która na skutek skargi będzie kontrolowana. Ocena potrzeby wstrzymania aktów w granicach sprawy materialnoprawnej (art. 61 § 3 in fine P.p.s.a.) powinna być szersza. W kontekście systemowym można próbować doszukiwać się pewnych racji, które mogłyby uzasadniać potrzebę rozważenia ochrony tymczasowej w odniesieniu do aktów o charakterze materialnym w niektórych sprawach, także wtedy, gdy przedmiotem skargi jest rozstrzygnięcie proceduralne albo odmowne. Przenosząc powyższe na realia niniejszej sprawy odnotować należy, że skarżący złożył skargę w odniesieniu do decyzji, której istotą było podwyższenie ustalonej już uprzednio wobec niego odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w K.. W zaistniałej sytuacji nie można więc zakwestionować, iż istnieją pewne racje usprawiedliwiające wystąpienie o przyznanie ochrony tymczasowej. Sąd nadmienia też, że takie szersze spojrzenie na granice sprawy administracyjnej znajduje uzasadnienie w aktach o charakterze międzynarodowym. Polska tak jak i inne kraje europejskie, powinna dochować standardów ochrony tymczasowej wynikających z rekomendacji Rady Europy nr R (89)8 w sprawie tymczasowej ochrony sądowej (Recommendation No. R(89)8 of the Committee of Ministers to Member States of Provisional Court Protection in Administrative Maters, dostępne w bazie Rady Europy https://rm.coe.int; tłumaczenie i uwagi do rekomendacji przedstawia Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, "Państwo i Prawo" 2003, s. 20-21). Z rekomendacji I i II (zwłaszcza zd. 2) wynika, że Państwa powinny zapewnić skuteczną ochronę tymczasową w przypadku zagrożeń powstających na skutek wydania aktów administracyjnych, a przy tym nie wskazuje się, że chodzi wyłącznie o akty administracyjne bezpośrednio zaskarżone. Sąd uwzględnił powyższe względy rozpatrując wniosek C. K. oraz w następstwie merytorycznie rozpoznał jego żądanie przede wszystkim w kontekście wykonalności decyzji z dnia [...] lipca 2021 r., [...], jako takiej, która zwiększyła znacząco jego zobowiązania wynikające z odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w K. w stosunku do zobowiązań wynikających z decyzji z dnia [...] grudnia 2019 r., [...] (zmienionej decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r.). Zarazem jednak zaznaczyć należy, że nawet przy założeniu szerokiej wykładni art. 61 § 3 zd. 3 P.p.s.a., nie można dopatrzeć się okoliczności, które uzasadniałyby udzielenie skarżącemu ochrony tymczasowej we wnioskowanym zakresie. Decyzja Prezydenta Miasta K., której w istocie wykonania obawia się skarżący, nakłada obowiązek zapłaty określonych kwot. Jest to więc decyzja z całą pewnością "wykonalna". Art. 61 § 3 P.p.s.a. formułuje alternatywnie dwie ustawowe przesłanki pozostawionego ocenie sądu wstrzymania wykonania aktu lub czynności: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Aby Sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona kwestionująca decyzję (postanowienie) musi zatem przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że jej wykonanie spowoduje dla niej daleko idące, względnie trudne do odwrócenia negatywne konsekwencje. Wniosek C. K. nie zawiera uzasadnienia. Skarżący nawet jednym zdaniem nie wyjaśnił jakie niebezpieczeństwo i jakiej realnej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków mu grozi. Wszystkie argumenty i wywody skargi – obszerne zresztą – poświęcił wyłącznie umotywowaniu merytorycznych zarzutów skargi. Mając to wszystko na uwadze Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Orzeczenie wydano na podstawie więc art. 61 § 3 P.p.s.a. Stosownie do art. 61 § 5 P.p.s.a. postanowienie mogło zapaść na posiedzeniu niejawnym. Zupełnie na marginesie Sąd nadmienia, że akta administracyjne nadesłane przez organ do sprawy II SA/Po [...] zostały uznane za kompletne. Oznacza to, że najpewniej rozpoznanie skargi nastąpi w stosunkowo nieodległym czasowo terminie (sprawy z reguły na bieżąco lub po niedługim oczekiwaniu podlegają kierowaniu na posiedzenia). /-/ J. Szuma