II SA/Po 780/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 31 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na uchwałę Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność Starosty postanawia: odrzucić skargę /-/ J. Szuma Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. J. M. wniósł skargę na uchwałę Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] dotyczącą rozpatrzenia jego wcześniejszej skargi na działalność Starosty (oryginał na k. 51-53 akt sądowych). Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. Rada zwróciła się do J. M. o sprecyzowanie, czy "skarga" dotyczy uchwały [...] i powinna być przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, czy jest to kolejna (nowa) skarga na działalności Starosty (k. 32 akt sądowych). W odpowiedzi J. M. wskazał, że jego skarga stanowiła "skargę na kontrolę [...] z [...].12.18 r., mataczenie wynikami i brak uzupełnienia moich wniosków ([...])" i powinna być przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (k. 17 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, że gdyby przyjąć, że skarga dotyczy czynności kontrolnych w siedzibie działalności przedsiębiorcy E. W. prowadzącej działalność pod nazwą [...] z siedzibą [...], to wówczas w konsekwencji byłaby to skarga niedopuszczalna, gdyż po pierwsze na czynności kontrolne nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, a po drugie J. M. jest osobą trzecią w odniesieniu do procedury kontroli wyżej wymienionego przedsiębiorcy. Starosta jednocześnie w drodze ewentualności zaznaczył, że gdyby skargę zakwalifikować jako skargę na uchwałę Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] dotyczącą rozpatrzenia skargi J. M. na działalność Starosty, to przy takiej kwalifikacji skarga także podlegałaby odrzuceniu. Dotyczyłaby ona bowiem czynności z art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej "K.p.a."), a takie nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Na wstępie Sąd zaznacza, że przyjął, iż przedmiotem skargi jest uchwała Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] dotycząca rozpatrzenia wcześniejszej skargi J. M. na działalność Starosty. Co prawda, skarżący w piśmie z dnia [...] sierpnia 2019 r. (k. 17 akt sądowych) wyjaśnił, że skarży "[...]", to jednak odnosi się dalej do działań Wydziału [...] oraz Komisji [...] i Petycji [...] (skarżący błędnie zapisuje skróty nazw tych jednostek jako "Wydział [...]" – uw. Sądu). Jednoznacznie zatem jego zarzuty "mataczenia wynikami i brak uwzględnienia jego wniosków" odnoszą się do materii opisanej właśnie w uchwale [...]. Można więc przyjąć, że wskazanie, iż J. M. skarży "[...]" jest skrótem myślowym, który odnosi się do inspirowanych przez niego działań kontrolnych dotyczących działalności gospodarczej na nieruchomości przy ul. [...] w [...], z których do działań skarżący nie jest usatysfakcjonowany, stąd też kwestionuje stanowisko Rady Powiatu [...] w tym zakresie. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd weryfikuje w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – uw. Sądu, dalej "P.p.s.a."), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: - decyzje administracyjne; - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; - inne niż określone w punktach poprzedzających akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego K.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w punkcie poprzedzającym, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku interpretacji przepisów prawa podatkowego, opinii zabezpieczających i odmowy wydania opinii zabezpieczających; - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w punktach 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach. W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym art. 3 P.p.s.a., a także inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie P.p.s.a., jak wymienione w art. 4 tej ustawy spory o właściwość, a także przekazane z mocy ustaw odrębnych. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanym przepisie. Zasada ta znajduje zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, w której skarga została wniesiona na uchwałę Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...], którą rozpatrzono wcześniejszą skargę J. M. na działalność Starosty. Ostatnia wymieniona skarga na działalność Starosty (to jest w reakcji na którą podjęto uchwałę [...]) stanowi tzw. skargę powszechną (w odróżnieniu od skargi do sądu administracyjnego), jaką strona niezadowolona z działania organu może wnieść na zasadzie przepisów Działu VIII K.p.a., zatytułowanego "Skargi i wnioski". Przedmiotem skargi powszechnej może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw (art. 227 K.p.a.). W postępowaniu skargowym, rozpatrywanym w trybie Działu VIII K.p.a., nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, a jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych, zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze oraz o sposobie załatwienia skargi. W konsekwencji, działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg nie podlegają kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, iż nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu w świetle art. 3 § 2 P.p.s.a. W orzecznictwie jednolicie wskazuje się, że w sprawach skarg i wniosków, o których mowa w Dziale VIII K.p.a., nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 listopada 2011 r., II OSK 1961/11 oraz postanowienia: z 18 stycznia 2017 r., I OZ 2049/16; z 14 października 2016 r., I OSK 2091/16; z 1 marca 2010 r., II OSK 478/09; z 25 lutego 2009 r., II OSK 241/09; z 15 maja 2009 r., I OZ 520/09; z 1 lutego 2007 r., I OSK 395/06; z 26 stycznia 2006 r., I OSK 26/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, jak trafnie wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny, uchwała podjęta przez radę gminy w trybie postępowania skargowego nie może być również kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., gdyż nie stanowi ona rozstrzygnięcia sprawy z zakresu administracji publicznej w rozumieniu tego przepisu (por. Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 maja 2016 r., I OSK 1032/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle przedstawionych okoliczności i rozważań prawnych należało uznać, że skarga J. M. na uchwałę Rady Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] dotyczącą rozpatrzenia jego wcześniejszej skargi na działalność Starosty jest z całą pewnością skargą złożoną na czynność niemieszczącą się w zakresie właściwości sądu administracyjnego. Stwierdzić zatem trzeba, że w sytuacji, gdy przedmiotem skargi strona czyni akt niepodlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego, tak jak w niniejszej sprawie, skargę należy uznać za niedopuszczalną, a więc podlegającą odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Stosownie do art. 58 § 3 P.p.s.a. postanowienie wydano na posiedzeniu niejawnym. /-/ J. Szuma