II SA/Po 785/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-03-25

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Barbara Kamieńska, Aleksandra Łaskarzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo wydał pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego, mimo istnienia rozbieżności między oświadczeniem kierownika budowy a rysunkiem projektanta wskazującym na zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego, a także braku informacji o uporządkowaniu terenu budowy w protokole oględzin?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego zostało wydane z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego, w szczególności art. 57 i 59. Rozbieżność między oświadczeniem kierownika budowy a rysunkiem projektanta, wskazującym na zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu, wymagała szczegółowego wyjaśnienia i zastosowania procedury określonej w art. 57 ust. 2 Prawa budowlanego. Brak informacji o uporządkowaniu terenu budowy w protokole oględzin również stanowił naruszenie. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. J. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatowego o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego ze sklepem spożywczym. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania i brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Podniosła również, że pozwolenie na użytkowanie zostało wydane mimo toczącego się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Wojewoda utrzymał decyzję organu I instancji, uznając, że procedura została zachowana.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, określił, że nie podlega wykonaniu i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2005r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych /-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska Dnia [...] Starosta Powiatowy w K. wydał decyzję nr [...], znak [...] mocą której udzielił J. i M. P. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego ze sklepem spożywczym na parterze. Jednocześnie zobowiązał inwestora do użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem, dostosowanie się do zaleceń dopuszczających obiekt do użytku, prowadzenie książki obiektu budowlanego. W uzasadnieniu wywiedziono, że małżonkowie P. otrzymali decyzją kierownika Urzędu Rejonowego w K. nr [...] z dnia [...] pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego ze sklepem spożywczym w K. przy ul. [...]. Decyzja ta po wznowieniu z urzędu postępowania przez Starostwo Powiatowe w K. została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia [...]. Po złożeniu przez inwestora dnia [...] lutego 2002r. dziennika budowy stwierdzono, w myśl art. 59 prawa budowlanego, zgodność wykonania robót z pozwoleniem na budowę i przedłożonymi dokumentami. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła K. J. i zażądała uchylenia decyzji w całości. Podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tak jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji. Obydwie decyzje wydano bez uprzedniego przeprowadzenia planowanego postępowania. Dnia [...] marca 2002r. odwołująca się otrzymała zawiadomienie o przeprowadzeniu dowodu z oględzin budynku oficyny celem udzielenia pozwolenia na użytkowanie. Zajęła w przedmiocie postępowania stanowisko, zadając 11 pytań. Zamiast odpowiedzi otrzymała dnia [...] r. decyzję pozwalającą na użytkowanie obiektów. Naruszone zostały tym samym przepisy art. 9-11 kpa. Nie znając odpowiedzi na żadne pytanie K. J. nie mogła się wypowiedzieć, co do zebranych dowodów, materiałów. Nie mogła brać czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Zdaniem odwołującej się zawiadomienie o przeprowadzeniu dowodu nie zastępuje zawiadomienia o wszczęciu postępowania, którego nigdy nie dostała. Ponadto za błędne należy uznać wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w sytuacji, gdy wcześniej wszczęte zostało postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego pozwalająca na budowę budynku mieszkalnego ze sklepem spożywczym. Dnia [...]. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że dnia [...] czerwca 1998r. wpłynął do urzędu wniosek M. P. wraz z dokumentacją budowy w sprawie wydania pozwolenia na użytkowania części handlowej budynku mieszkalnego w K. przy ulicy [...]. Kierownik Urzędu Rejonowego w K. dnia [...]1998r. wydał postanowienie, mocą którego zażądał uzupełnienia wniosku o operat inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej, który to szkic polowy został dnia [...]1998r. złożony w urzędzie. Zgodnie z doręczonym dnia [...] stycznia 2002r. odwołującej zawiadomieniem nr [...] o przeprowadzeniu oględzin lokalu handlowego pracownicy Wydziału Architektury spisali w dniu [...] stycznia 2000r. wymagany przepisem art. 59 ust. 1 prawa budowlanego protokół z przeprowadzonych oględzin sklepu z udziałem pełnomocnika skarżącej. Skarżąca miała zapewniony udział w przeprowadzonych dnia [...] marca 2002r. bez jej udziału oględzinach budynku. Mogła wówczas zadawać pytania pracownikom urzędu, które zawarła w piśmie z dnia [...] marca 2002r. Pismo skarżącej z dnia [...] marca 2002r. Starosta K. załatwił decyzją nr [...],[...],[...] z dnia [...]. Zdaniem organu odwoławczego decyzja Starosty K. z dnia [...]. o pozwoleniu na użytkowanie budynku została wydana zgodnie z wnioskami M. P. z dnia [...] grudnia 1999r. i [...] lutego 2002r., przedłożonymi dokumentami budowy na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Procedura administracyjna została zachowana, pozostawała w zgodzie z art. 79 kpa oraz z art. 59 ust. 1, art. 56, 57 ustawy Prawo budowlane w zakresie zapewnienia skarżącej wypowiedzenia się, co do przedłożonych przez inwestora dokumentów i udziału strony z kontroli budowy. Starosta K. nie ma obowiązku ponownego wyjaśnienia spornych kwestii dotyczących odmowy uchylenia decyzji w sprawie zatwierdzonego projektu budowlanego i wydanego pozwolenia na budowę. Stąd należało orzec jak w sentencji. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła K. J.. Zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Podniosła, że Wojewoda nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do wątpliwości wyrażonych przez skarżącą w piśmie z dnia [...] marca 2002r. Nie wyjaśnił powodów niedostarczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego. Nie wypełnił zatem obowiązku z art. 7, 77 § 1 kpa. Ponadto, zauważyć należy, że decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu wydano mimo, że Starosta miał wiedzę o przesłaniu wniosku, który zmierzał do stwierdzenia, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Należało w takiej sytuacji rozważyć zawieszenie postępowania o pozwolenie na użytkowanie. Stwierdzenie nieważności decyzji pozwolenia na budowę ma charakter prejudycjalny w sprawie o udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku objętego takim pozwoleniem, na które Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał do tej pory prezentowaną argumentację. Uczestnik postępowania M. P. na rozprawie dnia 21 marca 2005r. wniósł o oddalenie skargi. W jego ocenie skarżąca brała czynny udział w postępowaniu, była zawiadamiana o wszystkich czynnościach, brała udział w oględzinach sklepu w roku 2000. uczestnik oświadczył, że na odstępstwo dotyczące zmian w elewacji budynku otrzymał zgody konserwatora zabytków. W jego ocenie nie można mówić o odstępstwach od projektu dlatego, że chodziło wybudowanie ażurowych ścian w części mieszkalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna . Zgodnie z art. 57 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. (Dz.U. 00.106.1126 ze zm.) Prawo budowlane do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego inwestor jest obowiązany dołączyć: 1) oryginał dziennika budowy, 2) oświadczenie kierownika budowy a) o zgodność i wykonania obiektu budowlanego z projektami i warunkami pozwolenia na budowę, przepisami i obowiązującymi Polskimi Normami b) o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także w razie korzystania – ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu 3) oświadczenia o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania, 4) protokoły badań i sprawdzeń, 5) inwentaryzację geodezyjną i wykonawczą. w razie zmian nie odstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia o którym mowa w ust. 1 należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis. W takim wypadku oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. a powinno być potwierdzone przez projektanta i inspektora nadzoru inwestorskiego, jeżeli został ustanowiony (art. 57 ust. 2 prawa budowlanego). Właściwy organ wydaje pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego po protokolarnym stwierdzeniu na miejscu budowy: 1) zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, 2) uporządkowania terenu budowy. W przedmiotowej sprawie przedłożona przez inwestora dokumentacja pozostaje w sprzeczności z przepisem art. 57 prawa budowlanego. I tak oświadczenie kierownika budowy sprzeczne jest z oświadczeniem projektanta. Pierwszy z nich pisemnie oświadczył, że budowa budynku mieszkalnego ze sklepem spożywczym – kondygnacja parteru została wykonana zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi bez zmian w stosunku do rozwiązań projektu, nadaje się do użytkowania. Projektant zaś czerwonym kolorem zaznaczył na rysunku zmiany wprowadzone w trakcie budowy, określając je jako małoistotne. Nie zawarł szczegółowego opisu dokonanych zmian. Przy takiej rozbieżności nie sposób znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji uczynić podstawą pozytywnego rozstrzygnięcia w zakresie pozwolenia na użytkowanie. W sytuacji ich wystąpienia organ zobowiązany był to wyjaśnić. Wystąpienie zmian od zatwierdzonego projektu skutkuje wdrożeniem postępowania szczegółowo uregulowanego w ust. 2 art. 57 prawa budowlanego. W jego świetle organowi nie wolno było od tych uregulowań odstąpić. Odnosząc się do zmian naniesionych przez projektanta na rysunku stwierdzić należy, iż nie sposób przyjąć, by w istocie wspomniany rysunek wchodził w skład zatwierdzonego projektu budowlanego. Nie wynika to ani z rysunku, ani z innych znajdujących się w aktach dokumentów. Zważyć też trzeba, iż w zaistniałej sytuacji za niezbędny uznać należy szczegół...owy opis zmian. Bez niego nie sposób ocenić ich rzeczywistego charakteru. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie zostały naruszone także postanowienia przepisu art. 59 ust. 2 prawa budowlanego. Dokument protokołu oględzin przedmiotu budowy nie zawiera informacji, co do uporządkowania terenu. Powyższe naruszenia czyniły niedopuszczalnym udzielenie pozwolenia na użytkowanie budowanego obiektu. W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję należało uchylić i stąd orzeczono jak w punkcie I sentencji(art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji wyjaśni powstałe rozbieżności, gdy chodzi o zmiany od zatwierdzonego projektu dokonane podczas wykonywanych robót. Stosownie do wyników postępowania zgromadzi dokumentację pozostająca w zgodzie z art. 57 § 1 ust. 1 i 2 oraz z art. 59 ust. 1 prawa budowlanego. Jak w punkcie II orzeczono na zasadzie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 100 cytowanej ustawy. /-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło