II SA/Po 785/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-10-09
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący bezrobotnym pobierającym zasiłek, z żoną pracującą na umowę o pracę, z debetem na koncie i niespłaconym kredytem samochodowym, może zostać zwolniony z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Skarżący, będący bezrobotnym pobierającym zasiłek, z żoną pracującą na umowę o pracę, z debetem na koncie i niespłaconym kredytem samochodowym, może zostać zwolniony z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu. Sytuacja finansowa rodziny, uwzględniająca dochody, zobowiązania i liczbę członków rodziny, wskazuje na niemożność poniesienia kosztów postępowania nawet w części.Stan faktyczny
Skarżący R.H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy. Skarżący argumentował, że jest bezrobotny, pobiera zasiłek, ma debet na koncie i niespłacony kredyt samochodowy. Rodzina utrzymuje się z jego zasiłku i wynagrodzenia żony. Skarżący posiada dom i samochód, ale oba aktywa wiążą się z zobowiązaniami finansowymi.Rozstrzygnięcie
Zwolniono R.H. od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia 1. zwolnić R.H. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla R.H. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Referendarz sądowy /-/ K.Witkowicz- Dwornicka
Skarżący R.H. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie.
We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący argumentował, że obecna sytuacja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów procesu. Oświadczył, że w chwili obecnej w wieku 59 lat stał się bezrobotnym i obecnie pobiera zasiłek w wysokości [...] zł miesięcznie brutto. Podał, że na dzień 29 sierpnia 2008r. na jego rachunku bankowym prowadzonym przez bank PKO jest debet w wysokości 2.020,49 zł. Wnioskodawca argumentował, że pomimo starań o pracę nie może znaleźć zatrudnienia i jest zmuszony pobierać zasiłek dla bezrobotnych. Skarżący wskazał, że rodzina utrzymuje się z jego zasiłku dla bezrobotnych oraz wynagrodzenia za pracę żony w wysokości [...] zł na miesiąc. Wnioskodawca oświadczył, że na koniec sierpnia 2008r. saldo na rachunku bankowym żony wynosiło 484,31 zł. W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący podał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i małoletnim synem. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca wskazał, że ma dom o powierzchni [...] m², z czego powierzchnia użytkowa wynosi [...] m². Dodatkowo podał, że posiada samochód osobowy [...] zakupiony ze środków uzyskanych z kredytu - do spłaty pozostało jeszcze 7.160,37 zł.
Wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 500 zł (§2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 2211, poz. 2193).
W świetle treści przepisu art. 244 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić należności sądowych nawet w części (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Uzyskuje bowiem czasowy zasiłek dla bezrobotnych, stałe dochody uzyskuje jedynie żona. Łączne miesięczne dochody rodziny w kwocie [...] zł, co daje na jednego członka rodziny około [...] zł, są na poziomie, który nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Skarżący posiada na utrzymaniu małoletnie, uczące się dziecko, co wiąże się ze zwiększonymi wydatkami. Ciążą na nim zobowiązania finansowe z tytułu debetu w rachunku bankowym, a także kredytu na zakup samochodu. W dacie złożenia skargi do Sądu Administracyjnego zobowiązania te już istniały, więc należy je uwzględnić przy ocenie realnych możliwości płatniczych wnioskodawcy. Wnioskodawca wprawdzie posiada nieruchomość, ale zgodnie z jego oświadczeniem nie przynosi mu ona dodatkowych dochodów. Wykorzystuje ją bowiem w celu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych, a ciążące na wnioskodawcy zobowiązania finansowe ograniczają jego zdolność kredytową.
W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawca nie ma możliwości uiszczenia kosztów sądowych nawet w części. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, że nie ma też możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy i w tym zakresie.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.
Referendarz sądowy
/-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło