II SA/Po 785/09

WyrokWSA w Poznaniu2010-05-14

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego w celu zmiany ostatecznej decyzji o wydaniu aktu własności nieruchomości rolnej, wydanej na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlega umorzeniu na podstawie art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa?
Ratio decidendi
Postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego w celu zmiany ostatecznej decyzji o wydaniu aktu własności nieruchomości rolnej, wydanej na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych, podlega umorzeniu. Wynika to z art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, które wyłączają stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowieniu postępowania do takich decyzji i nakazują umorzenie toczących się postępowań.
Stan faktyczny
Skarżąca J. C. wniosła o wznowienie postępowania w celu zmiany ostatecznej decyzji z 1973 r. o wydaniu aktu własności nieruchomości rolnej. Starosta umorzył postępowanie, powołując się na art. 63 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, który wyłącza możliwość wznowienia postępowania w takich sprawach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc, że organ nie zastosował innych przepisów i nie załatwił sprawy merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 maja 2010r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] września 2009r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o wydaniu aktu własności nieruchomości rolnej oddala skargę /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak Decyzją z dnia [...] 2009 r. (nr [...]) Starosta [...] umorzył wszczęte na wniosek J. C. postępowanie o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej we W. nr [...] z dnia [...] 1973 r. o wydaniu aktu własności. W uzasadnieniu organ podał, iż decyzją z dnia [...] 2009 r., po rozpatrzeniu wniosku J. C. z dnia 7 maja 2009 r. o wznowienie postępowania w celu zmiany wyżej opisanej decyzji ostatecznej o wydaniu aktu własności, odmówił wznowienia postępowania co do kwestionowanej decyzji z uwagi na treść art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1991 r. Nr 107, poz. 464). Wnioskiem z dnia 18 czerwca 2009 r. J. C. ponownie zwróciła się o wznowienie postępowania w celu zmiany wyżej opisanej decyzji ostatecznej o wydaniu aktu własności wskazując tę samą przyczynę wznowienia postępowania. Zdaniem organu w sprawie wystąpiła bezwzględna przesłanka umorzenia postępowania z art. 105 § 1 k.p.a. z uwagi na jego bezprzedmiotowość, bowiem tryb nadzwyczajny został wyłączony przez przepis art. 63 ust. 2 powołanej ustawy z 1991 r. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. C., która nie zgodziła się z rozstrzygnięciem Starosty [...]. W jej ocenie organ nie zastosował art. 8 § 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Organ nie załatwił merytorycznie sprawy, mimo że intencje i potrzeby strony są organowi znane. Decyzją z dnia [...] września 2009 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2009 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że przedmiotem sprawy jest postępowanie wszczęte wnioskiem J. C. o wznowienie postępowania w celu zmiany decyzji ostatecznej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej we W. z dnia [...] 1973 r. o wydaniu aktu własności. W sprawie tej decyzją ostateczną Starosta [...] z dnia [...] 2009 r. (nr [...]) uprzednio odmówił wznowienia postępowania w oparciu o art. 63 ust. 2 wyżej opisanej ustawy, który wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowieniu postępowania, stwierdzeniu nieważności i uchyleniu bądź zmianie decyzji do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. W ocenie Kolegium stanowisko organu I instancji jest słuszne. Zachodzi tożsamość pomiędzy sprawą zakończoną decyzją ostateczną Starosty z dnia [...] 2009 r. a sprawą rozpatrywaną. Obydwie sprawy dotyczą tego samego podmiotu oraz przedmiotu i oparte są na tej samej podstawie prawnej oraz tożsamych żądaniach strony. Stąd zachodzi przypadek bezprzedmiotowości postępowania i podstawa z art. 105 k.p.a. do jego umorzenia. W skardze na decyzję Kolegium J. C. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniosła, iż po wydaniu przez Starostę [...] decyzji odmawiającej wznowienia postępowania co do wyżej opisanej ostatecznej decyzji o wydaniu aktu własności zwróciła się do Sądu Rejonowego w K. o zmianę ostatecznej decyzji o wydaniu aktu własności, jednak Sąd odrzucił pozew argumentując, że droga sądowa w tej sprawie jest niedopuszczalna. Wobec tego skarżąca zwróciła się do organu I instancji w tej sprawie. Ponadto podtrzymała zarzuty przedstawione w odwołaniu i stwierdziła, że Kolegium skupiło się tylko na ustaleniu czy organ I instancji zasadnie umorzył postępowanie. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. W dniu 1 stycznia 1992 r. weszła w życie ustawa z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw. Zgodnie z art. 63 ust. 2 tej ustawy do ostatecznych decyzji wydanej na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 27, poz. 250 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91) nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. Stosownie do treści art. 63 ust. 3 tej ustawy postępowanie administracyjne toczące się w powyższych sprawach podlega umorzeniu. W świetle wyżej przywołanych przepisów tylko do dnia 31 grudnia 1991 r. można było kontrolować w trybie administracyjnym prawidłowość decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Po tym terminie każde postępowanie, które zmierza do wzruszenia tych decyzji, powinno zostać umorzone (patrz wyroki NSA z dnia: 24 listopada 1998 r., sygn. akt II SA 1441/98, LEX nr 41799 i z 16 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1603/98, LEX nr 41817). Oznacza to, że z woli ustawodawcy wskazanych wyżej trybów nadzwyczajnych (wznowienie, stwierdzenie nieważności, uchylenie lub zmiana), przewidzianych w postępowaniu administracyjnym dla weryfikacji decyzji ostatecznej, nie stosuje się, nawet gdyby decyzje takie były dotknięte tego rodzaju kwalifikowanymi wadami, które w innych sytuacjach uzasadniałyby zastosowanie jednego z wymienionych wyżej trybów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia: 16 listopada 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1880/04, dostępne w bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wniosek skarżącej z dnia 7 maja 2009 r. dotyczył tej samej sprawy, w której Starosta [...] decyzją ostateczną z dnia [...] 2009 r. uprzednio odmówił skarżącej wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej we W. nr [...] z dnia [...] 1973 r. o wydaniu aktu własności. Przedmiotowy akt własności został wydany na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. W konsekwencji stwierdzić należy, iż zarzuty skargi nie mogły doprowadzić do zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia. Organ nie mógł naruszyć art. art. 8 § 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 11, poz. 81 ze zm.), który nie znajdował w sprawie zastosowania. Postępowanie przed organami nie dotyczyło sprawy o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości, niezakończonej decyzją ostateczną w dacie wejścia w życie tej ustawy (§ 1), od której odwołanie należało przekazać właściwemu sądowi (§ 2). Niniejsze postępowanie dotyczyło zaś nadzwyczajnego trybu weryfikacji decyzji ostatecznej wydanej na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (wznowienia postępowania), który nie jest dopuszczalny w aktualnym stanie prawnym. Postępowanie takie aktualnie nie może się toczyć. Wobec powyższego stanowisko organów co do istnienia podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w tej sprawie, z uwagi na brzmienie przepisów art. 63 ust. 2 i 3 powołanej ustawy z 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, okazało się trafne. W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżona decyzja prawa nie narusza, Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji wyroku. /-/ E.Podrazik /-/ W.Batorowicz /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło