II SA/Po 786/23

Dnia 1 lipca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 lipca 2024 roku skargi J. G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Po 786/23 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Prezydenta Miasta z dnia 21 czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych postanawia odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2024 r. o sygn. akt II SA/Po 786/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę J. G. (zwanego dalej "skarżącym"). Jego skarga dotyczyła decyzji o uznaniu go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Postanowienie to nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron. Uprawomocniło się ono z dniem 15 marca 2024 r. Dnia 3 kwietnia 2024 r. skarżący wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia tut. Sądu. Skarga ta została sporządzona osobiście przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia tut. Sądu podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 285l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), w kwestiach nieuregulowanych do postępowania wywołanego wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. To z kolei oznacza, że skarżący, składając ten nadzwyczajny środek zaskarżenia, był zobligowany do spełnienia wymogu z art. 175 § 1 w związku z art. 285l p.p.s.a. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna być, tak jak skarga kasacyjna, sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (zob. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OZ 539/10, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych [zwanej dalej "CBOSA"] na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Poza wymaganiami formalnymi wskazanymi w art. 285e § 1 p.p.s.a., dodatkowo skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, tak jak skarga kasacyjna, została obwarowana przymusem adwokacko-radcowskim. Oznacza to, że skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem może sporządzić adwokat albo radca prawny. Nikt inny nie może tego zrobić. Obowiązek sporządzenia tej skargi przez adwokata lub radcę prawnego oznacza, że strona skarżąca nie może sporządzić tego pisma, a tym bardziej podpisać się pod nim. Skarżący musi respektować wspomniany przymus, jeżeli chce skutecznie zaskarżyć prawomocne postanowienie. Przymus adwokacko-radcowski stanowi wyraz respektowania zasady związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Ten przymus opiera się na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia tej skargi zawodowym prawnikom zapewni skarżącemu odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 594/18, dostępny w CBOSA). Sporządzenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sprowadza się do jej napisania, a także podpisania. Jedynie podpis zawodowego prawnika (adwokata albo radcy prawnego) złożony pod skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia potwierdza z punktu widzenia Sądu oceniającego jego dopuszczalność, że przy konstruowaniu tego środka zaskarżenia brał udział, zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez art. 175 w związku z art. 285l p.p.s.a., uprawniony fachowy podmiot. Brak podpisu osoby składającej omawianą skargę jest co prawda brakiem usuwalnym, jednakże sporządzanie tej skargi przez podmiot nieuprawniony jest brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej. Brak zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego przy sporządzeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest zatem brakiem, który nie podlega uzupełnieniu (por. postanowienie NSA z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1088/11, podobnie postanowienie WSA w Poznaniu z dnia: 13 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Po 85/21, 19 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Po 144/22, dostępne w CBOSA). Należało bezsprzecznie uznać, że skarżący złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia tut. Sądu z dnia 22 stycznia 2024 r. o sygn. akt II SA/Po 786/23. Skarżący w pełni świadomie posługuje się terminologią i ma świadomość wniesienia przez siebie środka nadzwyczajnego, który dotyczy prawomocnego orzeczenia wydanego przez tut. Sąd. Wobec stwierdzenia niedopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, aktualizuje się przesłanka odrzucenia jej przez tut. Sąd na podstawie art. 285f § 3 p.p.s.a. Z uwagi na wiążący charakter tego przepisu, Sąd nie może postąpić inaczej niż stanowi o tym norma prawna wynikająca z powołanego przepisu. Z tego właśnie względu, Sąd odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia tut. Sądu z dnia 22 stycznia 2024 r. o sygn. akt II SA/Po 786/23, o czym orzeczono w sentencji niniejszego postanowienia.