II SA/Po 790/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Asesor sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant Sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty z dnia [...] grudnia 2001 r. Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ St.Małek /-/ B.Kamieńska MK Starosta - po uprzednim wznowieniu na wniosek właściciela sąsiedniej nieruchomości K. S. postępowania w sprawie udzielenia A.K. przez Naczelnika Gminy P. decyzją nr [...] z dnia [...] października 1989 r. pozwolenia na budowę kurnika na działce nr [...] w J. - decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. stwierdził, że wyżej wymieniona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Jako podstawę prawną decyzji powołano art. 51 § 2 w związku z art. 146 § 1 i 145 § 1 pkt 4 kpa. Zdaniem organu orzekającego decyzja zapadła bez udziału K. S. z naruszeniem art. 10 i 61 § 4 kpa, ale zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy P. Według tekstu planu zatwierdzonego uchwałą nr XXIII/109/93 Rady Gminy w P. z dnia 2 czerwca 1993 r. (Dz.Urzęd. Województwa Kaliskiego nr 12, poz. 85) działka, na której znajduje się kurnik oznaczona jest symbolem 2.3.RPO - jako tereny ośrodków produkcji gospodarki polowej, ogrodniczej i zwierzęcej. Nie potwierdził się natomiast zarzut A.K., iż wnioskodawca K. S. w roku 1989 nie był jeszcze właścicielem działki przyległej do terenu inwestycji. Nadto od doręczenia decyzji upłynęło 5 lat "oraz w istocie zapadłaby taka sama decyzja". W odwołaniu K. S. podkreślił, iż przedmiotowa inwestycja mimo, że zanieczyszcza powietrze i pogarsza warunki życia ludzi oraz środowiska nie jest likwidowana od początku lat dziewięćdziesiątych. Nadto dołączony do akt wyciąg z planu nie odzwierciedla stanu faktycznego w terenie, to znaczy tego, że kurnik zlokalizowany jest przy budynku mieszkalnym. Przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego jest decyzja Wojewody z dnia [...] marca 2002 r. utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podkreślono, że lokalizację kurnika uwzględniał także plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr XXI/11/87, a poza tym od wydania kwestionowanej decyzji pozwolenia na budowę upłynęło 5 lat. Zaskarżona decyzja znajduje oparcie w przepisach art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 1 i art. 145 § pkt 4 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji naruszającej prawo własności, przepisy prawa budowlanego i ochrony środowiska. Podkreślił, że jego "wystąpienia datują się od 1991 r.". Obstawał też przy zarzucie sprzeczności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w chwili wydawania pozwolenia na budowę. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazano. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji wadliwej decyzji ostatecznej, polegającym na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu sprawdzenia, czy jakaś z wad postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Podstawy wznowienia wylicza art. 145 § 1 kpa i jest wśród nich brak udziału strony w postępowania bez jej winy. Przed wznowieniem, ani w toku postępowania wznowieniowego nie zgromadzono dowodów potwierdzających posiadanie przez K. S. przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę kurnika, zakończonym decyzją ostateczną w 1989 r. Nawet jednak gdyby skarżący w tamtym czasie przymiot strony posiadał i powinien był brać udział w postępowaniu o udzielenie A.K. pozwolenia na budowę kurnika, nie można przeoczyć, że stosownie do przepisów art. 148 § 1 i 2 kpa) - strona może ze skutkiem prawnym złożyć podanie o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia, a w razie gdy żąda wznowienia na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa). To, że w niniejszej sprawie Starosta na wniosek K. S. złożony dnia [...] października 2001 r. (k. 14 akt administracyjnych) postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. wznowił postępowanie, nie zwalniało organu orzekającego od badania w toku postępowania, czy podanie zostało wniesione w terminie. Postanowienie o wznowieniu nie jest bowiem zaskarżalne; nie rozstrzyga sprawy wznowienia, lecz ją otwiera. Organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólnej trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 kpa). Takie postępowanie powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 kpa. Gdyby nie uczynił tego organ pierwszej instancji, to organ orzekając w postępowaniu instancyjnym władny jest zastosować przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa i uchylając wadliwą decyzję pierwszej instancji, umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe (patrz wyrok NSA z 6.X.2000 r., sygn. I SA 855/99 - Lex nr 54136). W niniejszym postępowaniu w pierwszym rzędzie należy zatem wyjaśnić, czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w terminie. Do rozstrzygnięcia sprawy należy przystąpić, gdy organ nie dopatrzy się uchybienia terminu. Wystąpienie przesłanek negatywnych uchylenia decyzji administracyjnej wprowadzonych art. 146 § 1 i 2 kpa nie ogranicza dopuszczalności wznowienia, rzutuje natomiast na sposób jej zakończenia. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a, c, art. 152 i art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak St.Małek /-/ B.Kamieńska za nieobecnego sędziego /-/ B.Kamieńska MK