II SA/Po 797/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2009r. sprawy ze skargi J. Ś. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2008r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę /-/ B. Drzazga /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ B. Kamieńska II SA/ Po 797/08 Uzasadnienie Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P., po kolejnym rozpatrzeniu sprawy, na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie administracyjne w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych w piwnicy budynku mieszkalnego przy ul. [... ]w P . W uzasadnieniu decyzji organ podał, że postępowanie w niniejszej sprawie toczy się od 1998r., w związku z pismem J. Ś. z dnia 18.06.1998r., w którym zawiadomił , że budynek mieszkalny przy ul. [...] w P. został wykonany niezgodnie z projektem budowlanym, gdyż elementy konstrukcyjne użyte do budowy budynku zostały wykonane z innych materiałów niż to wskazano w projekcie i budynek grozi katastrofą budowlaną. Ustalono, że aktualnymi współwłaścicielami budynku są A. B., R.P. i J.Ś . Budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...]01.1977r. nr [...]oraz pozwolenia z dnia [...]06.1980r. nr [...]wydanych przez Urząd Miejski w P., Wydział Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska. Przedmiotowy budynek został wybudowany w zabudowie bliźniaczej, posiada dwa mieszkania - jedno na parterze z samodzielnym wejściem od strony ogrodu, użytkowane przez A. B. i R. P. i drugie - na piętrze z samodzielnym wejściem od szczytu budynku, użytkowane przez J. Ś . Piwnice są podzielone umownie pomiędzy współwłaścicieli. Ze względu na wygrodzenie części posesji przez J.Ś., wejście do mieszkania na parterze jest możliwe przez bramę garażową. W czasie czynności kontrolnych pracownicy organu ustalili, że w części piwnic użytkowanych przez A.B. i R. P., została wybudowana niezgodnie z projektem budowlanym ścianka działowa, dzieląca części piwnic użytkowanych przez współwłaścicieli, a także został rozkuty fundament pod otworem drzwiowym na długości około 25cm. Roboty budowlane w piwnicy nie zostały zakończone. W dniu 12.12.2000r. podczas kolejnych oględzin ustalono, że nadproże nad oknem parteru wykonane zostało z elementów stalowych, a nie jak zaprojektowano z elementów żelbetowych. W dniu [...] 02.2004r. organ wydał postanowienie nakazujące A. B. i R.P. dostarczenie ekspertyzy, wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego, określającej wpływ na konstrukcję budynku dokonanej rozbiórki fundamentu pod otworem drzwiowym w aspekcie przekroczenia naprężeń w gruncie pod filarem ceglanym. Ekspertyza, w przypadku stwierdzenia konieczności wykonania robót budowlanych, miała zawierać rozwiązania techniczne tych robót. Powyższe postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu postanowieniem z dnia [...]04.2004r. R. P. złożył w dniu 27.10.2005r. ekspertyzę techniczną sporządzoną przez rzeczoznawcę budowlanego J. R., z której wynikało, że w celu doprowadzenia naprężenia pod ławą fundamentową do stanu sprzed ingerencji tj. przed skuciem ławy przy słupie ceglanym, należy zamurować sąsiadujący ze słupem ceglanym otwór drzwiowy oraz wykonać nową ławę pod otworem drzwiowym. Do ekspertyzy załączono szczegółowe rysunki sposobu wykonania nowej ławy. W dniu 3.09.2007r. R. P. zawiadomił pisemnie organ, że dokonał naprawy ławy fundamentowej zgodnie z ekspertyzą, pod nadzorem inż. Z.B., posiadającego uprawnienia budowlane, który potwierdził wykonanie robót zgodnie z ekspertyzą J.R . W związku z powyższym, zawiadomiono strony z możliwością zapoznania się z aktami sprawy, z której J. Ś. nie skorzystał wnosząc o przełożenie terminu. W konkluzji organ stwierdził, że inspektorzy kilkakrotnie przeprowadzając czynności kontrolne, nie stwierdzili żadnych spękań nadproży czy uszkodzeń innych elementów konstrukcyjnych co oznacza, że istniejące od ponad 20 lat nadproża nie spowodowały niekorzystnego wpływu na stateczność konstrukcji budynku. Dokonano uzupełnienia usuniętego fundamentu pod otworem drzwiowym w piwnicy oraz zamurowano jeden otwór drzwiowy w celu doprowadzenia naprężeń pod środkową ławą fundamentową do równych granicy dopuszczalnej, a roboty te zostały wykonane prawidłowo. Zatem, zdaniem organu, nie istnieje potrzeba wydawania decyzji na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz.u. z 2006r. Nr 156, poz. 118 ze zm.) w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W tej sytuacji postępowanie jest bezprzedmiotowe i należało je umorzyć. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J.Ś . Po rozpatrzeniu odwołania, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją z dnia[...]lipca 2008r. uchylił zaskarżoną decyzję w części określającej jej podstawę prawną i w tym zakresie powołał art. 105 § 1 kpa oraz art. 104 kpa. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołując się na ustalenia faktyczne organu pierwszej instancji wskazał, że budynek przy ul. [...] został wybudowany na podstawie ostatecznych decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 01.1977r. i z dnia [...]01.1978r. Natomiast zastosowanie szyn tramwajowych w 10-ciu miejscach budowy, w tym w 4 podciągach nie jest równoznaczne z dokonaniem przez inwestorów istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego, o którym mowa w art. 36a ust. 5 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Wbudowane w nadproże, stalowe szyny tramwajowe( kształtowniki) spełniają wymagania elementu konstrukcyjnego jakim jest nadproże (okienne, drzwiowe) o niewielkiej rozpiętości. Szyny takie w latach 80-tych ubiegłego wieku, z uwagi na dostępność tego materiału, były często stosowane jako nadproża w budownictwie, a ponadto z zebranego w sprawie dowodów nie wynika, aby kierownik budowy, posiadający stosowne uprawnienia budowlane, miał jakiekolwiek zastrzeżenia do zastosowania kształtowników tego rodzaju. Organ zauważył, że S.S., który wydał opinię z dnia 15.02.1998r., na którą powołuje się skarżący, wydał ją jako biegły sądowy z zakresu geodezji i kartografii oraz szacowania nieruchomości, a więc nie miał uprawnień do oceny zjawisk technicznych w budownictwie. Charakteru istotnego odstąpienia nie ma też dokonanie w piwnicy ścianki działowej. Organ wskazał nadto, że roboty budowlane mające na celu doprowadzenie naprężeń pod ławą fundamentową do stanu jaki istniał przed skuciem ławy, zostały wykonane na podstawie ekspertyzy J. R., sporządzonej zgodnie z obowiązkiem nałożonym na inwestorów przez organy nadzoru budowlanego, co potwierdza oświadczenie Z. B . Zatem, zdaniem organu odwoławczego, skoro brak jest jakichkolwiek istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego, to brak było podstaw do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego. Ponadto roboty budowlane mające doprowadzić obiekt budowlany do stanu zgodnego z prawem w zakresie naprężeń zostały już wykonane, a więc nie ma podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Powyższe jest zatem podstawą do uznania, że postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe i winno być umorzone, z tym że jedyną podstawą prawną takiego rozstrzygnięcia powinien stanowić przepis art. 105 § 1 kpa. Organ wskazał też, że zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów. Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi J.Ś. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej jako niezgodnych z przepisami prawa budowlanego i naruszających jego interes prawny. Zdaniem skarżącego decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana bezprawnie, bezprawnie też zostały zamontowane w budynku skorodowane szyny tramwajowe, a wpisy w dzienniku budowy o wykonaniu budowy zgodnie z projektem zostały sfałszowane. Sfałszowana jest także opinia z dnia 10.10.2005r., na którą powołują się organy. Ponadto organy pominęły żądanie skarżącego wykonania zgodnie z prawem kanalizacji deszczowej i odłączenia wszystkich podłączeń wód opadowych dachów i zjazdów do garaży od kanalizacji sanitarnej, a nadto zabicia blachą drzwi we wspólnych piwnicach przez R. P . Skarżący podał, że z jego wniosku toczy się w Prokuraturze Rejonowej [...] postępowanie przeciwko pracownikom organów nadzoru budowlanego obu instancji o poświadczenie nieprawdy. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) oraz art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na badaniu zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd bierze przy tym pod uwagę czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły przepisów prawa procesowego i prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Kontroli legalności decyzji sąd dokonuje mając na uwadze stan prawny i akta sprawy istniejące w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Uchylenie zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny następuje w sytuacjach określonych w art.145 § 1 p.p.s.a. Badając legalność zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji, Sąd doszedł do przekonania, iż jest ona zgodna z prawem. Jak wynika z ustaleń organów, budynek mieszkalny przy ul. [...] w P. został wybudowany na podstawie ostatecznych decyzji Urzędu Miasta P. Wydział Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia [...]01.1977r. i z dnia [...]01.1978r. o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. D.z.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania zaskarżonej decyzji ,organ nadzoru budowlanego: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Zgodnie z przepisami art. 36a ust.5 prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego dotyczy: zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz jeśli dane odstąpienie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi. Inne odstąpienie od projektu budowlanego nie jest odstąpieniem istotnym w świetle prawa budowlanego i nie wymaga ingerencji organu nadzoru budowlanego, jeżeli nie narusza przepisów techniczno-budowlanych. Mając na uwadze treść cytowanego wyżej art. 36a ust. 5 trafnie, zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organy nadzoru budowlanego uznały, że żadne z wykonanych przez A.B. i R. P. robót budowlanych nie stanowią istotnego odstąpienia od wydanego pozwolenia na budowę, zatem w sprawie nie istniały podstawy do zastosowania przepisów art. 51 ust. pkt 3 prawa budowlanego. W szczególności brak jest podstaw aby za takie uznać zastosowanie szyn tramwajowych zamiast żelbetowych w nadprożach, skoro takie rozwiązania nie ma wpływu na stateczność konstrukcji budynku. Stwierdzone przez organ pierwszej instancji przekroczenie dopuszczalnych naprężeń pod jednym słupem po usunięciu fundamentu, zostało w toku postępowania zlikwidowane przez inwestorów po wydaniu przez organ odwoławczy ostatecznego postanowienia z dnia [...]04.2004r. Z załączonego oświadczenia inż. Z.B., posiadającego wymagane przepisami uprawnienia budowlane, wynika, że powyższe roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z treścią ekspertyzy sporządzonej przez inż. J.R., rzeczoznawcę budowlanego, w wyniku wykonania obowiązków nałożonych postanowieniami z dnia [...]02.2004r. i z dnia [...]04. 2004r. na podstawie art. 81c ust. 2 prawa budowlanego. Skoro inwestor doprowadził wykonane roboty do stanu zgodnego z prawem już po wydaniu postanowienia o przedłożeniu ekspertyzy, to słusznie organ stwierdził, że brak było podstaw do wydawania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Należy zauważyć, że podnoszone w skardze zarzuty wobec okoliczności faktycznych ustalonych przez organy nie zostały w żaden sposób przez skarżącego uprawdopodobnione poprzez złożenie dokumentów czy opinii i stanowią jedynie polemikę z ustaleniami organów. Sąd podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest opinia sporządzona na potrzeby postępowania cywilnego przez S. S., biegłego sądowego z dziedziny geodezji i kartografii oraz szacowania nieruchomości, gdyż biegły ten nie posiada kompetencji w sprawach budowlanych. Skoro organy nadzoru budowlanego nie stwierdziły podstaw do dalszej ingerencji w niniejszej sprawie, to prawidłowo uznały, że postępowanie jest bezprzedmiotowe i umorzyły je na podstawie art. 105 § 1 kpa. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organy przepisów procesowych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ pierwszej instancji zawiadomił skarżącego na podstawie art. 10 §1 kpa o możliwości zapoznania się z aktami w dniu 12.02.2008r. i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Skarżący w piśmie z dnia 9.02.2008r, złożonym w urzędzie osobiście w dniu 11.02.2008r. wniósł o wyznaczenie innego terminu z powodu innych wezwań. Również organ odwoławczy zastosował przepisy art. 10 §1 kpa i skarżący w wyznaczonym terminie zapoznał się z aktami, a w piśmie z dnia 25.06.2008r. ustosunkował się do zgromadzonego materiału dowodowego. Reasumując, zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. /-/ Barbara Drzazga /-/ Danuta Rzyminiak-Owczarczak /-/Barbara Kamieńska BR