II SA/Po 801/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę Wojewoda (dalej również jako: "Wojewoda" albo "organ II instancji") postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], stwierdził niedopuszczalność odwołania od pisma Powiatowego Urzędu Pracy w K. z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...], dotyczącego rozwiązania z dniem [...] lipca 2021 r. umowy nr [...] o odbywanie stażu przez bezrobotnego zawartą z I. N. i R. N.. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wskazano, że w dniu [...] maja 2021 r. M. K. został skierowany do odbycia stażu w firmie "[...]" od dnia [...] maja 2021 r. do dnia [...] sierpnia 2021 r. W dniu [...] maja 2021 r. zawarta została umowa nr [...] o odbywanie stażu, pomiędzy Powiatem K. - Powiatowym Urzędem Pracy w K. a I. N. i R. N., prowadzącymi działalność gospodarczą. Umowa dotyczyła organizacji stażu dla jednego bezrobotnego skierowanego z Powiatowego Urzędu Pracy tj. M. K.. Decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2021 r. orzeczono o przyznaniu M. K. (dalej również jako: "skarżący" albo "bezrobotny") od dnia [...] maja 2021 r. prawa do stypendium w okresie odbywania stażu. W dniu [...] maja 2021 r. M. K. zgłosił w PUP pisemne zarzuty wobec organizacji stażu, na który został skierowany przez Urząd, dotyczące, m.in., nieprawidłowej realizacji programu stażu, zachowania pracowników i opiekuna stażysty. W dniu [...] czerwca 2021 r. organizator stażu pisemnie odniósł się do zarzutów sformułowanych przez bezrobotnego, wskazując że są one nieprawdziwe. W treści wyjaśnień wskazano na nieodpowiednie zachowanie i negatywne nastawienie M. K. do realizacji programu stażu. W dniu [...] czerwca 2021 r. M. K. zwrócił się pisemnie z wnioskiem o unieważnienie umowy stażowej z przyczyn leżących po stronie organizatora. W dniu [...] czerwca 2021 r. bezrobotny został zapoznany z wyjaśnieniami organizatora stażu. Wobec powyższego, w dniu [...] czerwca 2021 r. urząd poinformował organizatora stażu i M. K. (do wiadomości), iż po analizie przedstawionej dokumentacji i po wysłuchaniu bezrobotnego oraz organizatora stażu rozwiązano z dniem [...] lipca 2021 r. umowę nr [...] o odbywanie stażu przez bezrobotnego, zawartą z I. N. i R. N.. M. K. w dniu [...] lipca 2021 r. wniósł podanie zatytułowane "odwołanie od pisma [...] 11,[...] z dnia [...].06.2021 r.". W treści podania zwrócono się o unieważnienie pisma rozwiązującego umowę o staż. Rozpoznając wniesione odwołanie Wojewoda zauważył, że zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz.1409 ze zm., obecny tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1100 ze zm., dalej również jako: "ustawa") starosta może skierować bezrobotnych do odbycia stażu przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy do pracodawcy, rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub pełnoletniej osoby fizycznej, zamieszkującej i prowadzącej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osobiście i na własny rachunek, działalność w zakresie produkcji roślinnej lub zwierzęcej, w tym ogrodniczej, sadowniczej, pszczelarskiej i rybnej, w pozostającym w jej posiadaniu gospodarstwie rolnym obejmującym obszar użytków rolnych o powierzchni przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub prowadzącej dział specjalny produkcji rolnej, o którym mowa w ustawie z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Natomiast, zgodnie z art. 53 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia: staż odbywa się na podstawie umowy zawartej przez starostę z pracodawcą, według programu określonego w umowie. Przy ustalaniu programu powinny być uwzględnione predyspozycje psychofizyczne i zdrowotne, poziom wykształcenia oraz dotychczasowe kwalifikacje zawodowe bezrobotnego. Zdaniem Wojewody staż, o którym mowa w powołanym przepisie odbywa się na podstawie umowy zawartej przez starostę z pracodawcą, według programu określonego w umowie. Kwestie dotyczące szczegółowego sposobu i trybu organizowania stażu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia, Starosta zawiera z organizatorem umowę, o której mowa w art. 53 ust. 4 określając w niej wskazane w tym przepisie elementy. Starosta może, po wysłuchaniu organizatora stażu, rozwiązać z nim umowę o odbycie stażu na wniosek bezrobotnego odbywającego staż lub z urzędu (§ 9 ust. 1 rozporządzenia), w przypadku niezrealizowania przez organizatora programu stażu lub niedotrzymywania warunków jego odbywania, jak również może na wniosek organizatora lub z urzędu, po zasięgnięciu opinii organizatora i wysłuchaniu bezrobotnego, pozbawić bezrobotnego możliwości kontynuowania stażu (§ 9 ust. 2 rozporządzenia). Z przywołanych regulacji prawnych wynika, że sam bezrobotny nie zawiera z pracodawcą umowy o pracę (pozostaje osobą bezrobotną), a więc nie wchodzi z nim w stosunek pracy. Przyjmujący na staż nie jest więc w ścisłym znaczeniu pracodawcą, zaś ta forma aktywizowania bezrobotnych, nie jest w ścisłym znaczeniu tego słowa, zatrudnieniem. Kwestie związane z przyjmowaniem osób bezrobotnych na staż pozostawione są swobodzie stron umowy, tj. Staroście i pracodawcy. Umowa stażowa to rodzaj umowy cywilnoprawnej. Przyjąć zatem należy, że wszelkie kwestie związane z zawarciem umowy, jej wykonywaniem, czy rozwiązaniem należą do stron umowy i nie mogą być przedmiotem postępowania administracyjnego i oceny organu odwoławczego. Stwierdzić należy, że wszelkie spory pomiędzy stronami umowy, wynikłe z tytułu umowy o organizację stażu, winny być rozprzęgane przez sąd powszechny. W omawianym przypadku, umowa o organizację stażu została rozwiązana przez urząd tj. jedną ze stron umowy, z dniem [...] lipca 2021 r. Wobec powyższego, nie ma podstaw prawnych do prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie, a obowiązkiem organy było stwierdzenie niedopuszczalności odwołania. Skargę na powyższe postanowienie wniósł M. K. wnosząc o jego uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 329), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody, który stwierdził niedopuszczalność odwołania od pisma Powiatowego Urzędu Pracy w K. z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...], dotyczącego rozwiązania z dniem [...] lipca 2021 r. umowy nr [...] o odbywanie stażu przez bezrobotnego zawartą z I. N. i R. N.. Sąd zauważa, że godnie z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy starosta może skierować do odbycia stażu przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy do pracodawcy, rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub pełnoletniej osoby fizycznej, zamieszkującej i prowadzącej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osobiście i na własny rachunek, działalność w zakresie produkcji roślinnej lub zwierzęcej, w tym ogrodniczej, sadowniczej, pszczelarskiej i rybnej, w pozostającym w jej posiadaniu gospodarstwie rolnym obejmującym obszar użytków rolnych o powierzchni przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub prowadzącej dział specjalny produkcji rolnej, o którym mowa w ustawie z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291, z późn. zm.). Nadto Starosta może skierować do odbycia stażu na okres do 12 miesięcy bezrobotnych, o których mowa w art. 49 pkt 1 (ust. 1a i ust. 2 ustawy). Staż, o którym mowa w powołanym przepisie odbywa się na podstawie umowy zawartej przez starostę z pracodawcą, według programu określonego w umowie. Przy ustalaniu programu powinny być uwzględnione predyspozycje psychofizyczne i zdrowotne, poziom wykształcenia oraz dotychczasowe kwalifikacje zawodowe bezrobotnego (art. 53 ust. 4 ustawy). Staż, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 34 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, oznacza nabywanie przez bezrobotnego umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązywania stosunku pracy z pracodawcą. Kwestie dotyczące szczegółowego sposobu i trybu organizowania stażu uregulowane są w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych. Zgodnie z § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, starosta zawiera z organizatorem umowę, o której mowa w art. 53 ust 4 określając w niej wskazane w tym przepisie elementy. Starosta może, po wysłuchaniu organizatora stażu, rozwiązać z nim umowę o odbycie stażu na wniosek bezrobotnego odbywającego staż lub z urzędu (§ 9 ust. 1 rozporządzenia) w przypadku niezrealizowania przez organizatora programu stażu lub niedotrzymywania warunków jego odbywania, jak również może na wniosek organizatora lub z urzędu, po zasięgnięciu opinii organizatora i wysłuchaniu bezrobotnego, pozbawić bezrobotnego możliwości kontynuowania stażu (§ 9 ust. 2 rozporządzenia). Z przywołanych regulacji prawnych wynika, że sam bezrobotny nie zawiera z pracodawcą umowy o pracę (pozostaje osobą bezrobotną), a więc nie wchodzi z nim w stosunek pracy. Przyjmujący na staż nie jest, więc w ścisłym znaczeniu pracodawcą, zaś ta forma aktywizowania bezrobotnych nie jest w ścisłym znaczeniu tego słowa zatrudnieniem (Jerzy Wratny, Prawo pracy a bezrobocie, kilka refleksji. PiZS.2005.8.2). Kwestie związane z przyjmowaniem osób bezrobotnych na staż pozostawione są swobodzie stron umowy, tj. staroście i pracodawcy. Umowa stażowa to rodzaj umowy cywilnoprawnej. Skoro tak to przyjąć należy, że wszelkie kwestie związane z zawarciem umowy, jej wykonywaniem, czy rozwiązaniem nie są rozstrzygane w formie decyzji administracyjnej. Wobec powyższego Wojewoda zasadnie przyjął, że odwołanie od pisma Powiatowego Urzędu Pracy w K. z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...], dotyczącego rozwiązania z dniem [...] lipca 2021 r. umowy nr [...], było nieskuteczne i nie mogło zostać wniesione. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151 ustawy Praw o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.