II SA/Po 804/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-10-09

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca inwalidą II grupy, samotna, w wieku 66 lat, uzyskująca dochody z emerytury w wysokości uniemożliwiającej oszczędzanie i ponosząca zwiększone wydatki na leki, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca, będący inwalidą II grupy, samotnym, w wieku 66 lat, z dochodami z emerytury w wysokości niepozwalającej na oszczędności i ponoszący zwiększone wydatki na leki, znajduje się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej mu poniesienie kosztów postępowania sądowego, nawet w części. W związku z tym, na podstawie przepisów PPSA, przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący J.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca jest 66-letnim inwalidą II grupy, osobą samotną, której dochody z emerytury są niskie i przeznaczane na bieżące wydatki, w tym leki. Posiada nieruchomość wykorzystywaną na własne potrzeby mieszkaniowe. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono J.B. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla J.B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych postanawia 1. zwolnić J.B. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla J.B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz - Dwornicka Skarżący J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu swojego wniosku wskazał, iż jest osobą samotną w wieku 66 lat, inwalidą II grupy. Dochody jakie uzyskuje pochodzą ze świadczenia z tytułu ubezpieczenia społecznego w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. Na tą okoliczność skarżący przedstawił kserokopię przekazu pocztowego. Podał, że z dochodów tych pokrywa wszystkie swoje wydatki, które przeznacza na zakup leków, jedzenia, ubrań, środków czystości. Wysokość tych koniecznych kosztów utrzymania oszacował na kwotę 398 zł miesięcznie. Oświadczył, że na zapłacenie należności za media i inne stałe opłaty związane z utrzymaniem nieruchomości wydaje 217 zł miesięcznie. Skarżący wskazał, że posiada majątek nieruchomy w postaci działki o powierzchni [...] m² oraz budynek mieszkalny o powierzchni [...] m². Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada innych nieruchomości oraz wartościowych ruchomości, oszczędności, czy papierów wartościowych. W świetle treści przepisu art. 244 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Uzyskuje wprawdzie stałe miesięczne dochody z tytułu emerytury, ale w wysokości, która nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Z uwagi na dolegliwości zdrowotne wnioskodawca zmuszony jest ponosić zwiększone wydatki niezbędnego bieżącego utrzymania. Skarżący nie posiada również takiego majątku nieruchomego, który mógłby przynosić mu dodatkowe dochody, wykorzystuje go bowiem w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawca nie ma możliwości uiszczenia kosztów sądowych nawet w części. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, że nie ma też możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy i w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz - Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło