II SA/Po 815/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. G. i A. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia 1. zwolnić skarżących W. G. i A. G. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla W. G. i A. G. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący W. G. i A. G. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że są w starszym wieku i poważnie chorują. Prowadza wspólne gospodarstwo domowe. Źródłem ich dochodów są świadczenia emerytalne w łącznej wysokości [...] zł netto miesięcznie. Nadto skarżący podali, że stałe zobowiązania stanowi: kredyt do spłaty w wysokości [...]zł, opłaty nieruchomości [...] zł, opłaty za media [...] zł, koszty leczenia [...] zł, rehabilitacja [...] zł, opał i prąd [...] zł. Następnie skarżący podali, że posiadają dom o powierzchni [...] m² wraz z ogrodem przydomowym, położony w Kaliszu, o wartości około [...] zł oraz samochód osobowy o wartości około [...] zł. Nadto wskazali, że nie posiadają żadnego innego majątku, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a.") skarżący podali, że ich emerytury wynoszą łącznie [...] zł miesięcznie. Prowadzą działalność gospodarczą na targowisku miejskim – sprzedaż wikliny. Na dowód powyższego przedłożyli kserokopię PIT 36 za 2015r., z którego wynika, że przychód z działalności gospodarczej wyniósł [...] zł, koszty jego uzyskania [...] zł, co spowodowało stratę w wysokości [...] zł. Skarżący podali, że nie posiadają żadnych rachunków bankowych, spłacają kredyt we frankach szwajcarskich na zakup samochodu. Powtórzyli, że posiadają dom o powierzchni [...] m² wraz z działką o powierzchni [...]m², który wymaga kosztów utrzymania w wysokości [...] zł rocznie. Posiadają dwa samochody osobowe: Fiat z 2003r. oraz Honda z 2008r. Skarżący oświadczyli, że z uwagi na stan zdrowia wymagają zwiększonych kosztów na leki, rehabilitacje i masaże. Przepis art. 246 §1 P.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a.). Podzielić należy stanowisko ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, że instytucja prawa pomocy powinna być traktowana jako wyjątek od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006r., sygn. akt II FS 741/06). Wobec powyższego, ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej w tym przedmiocie wniosek. To z kolei oznacza, że taki wnioskodawca powinien poczynić wszelkie kroki mające na celu uzasadnienie i uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołuje, zaś uznanie, czy nastąpiło to w sposób dostateczny zostaje ocenione w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa wnioskodawców uzasadnia stanowisko, że nie dysponują środkami potrzebnymi na zapłacenie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Z dochodów pochodzących z emerytur ponoszą wszystkie stałe koszty koniecznego utrzymania domu i rodziny oraz obsługi zaciągniętego kredytu. Dofinansowują także prowadzoną drobną działalność gospodarczą. Regulują wszystkie swoje zobowiązania i nie mają przy tym żadnych zaległości płatniczych. Z uwagi na stan zdrowia ponoszą zwiększone wydatki na leki i leczenie. Zaznaczyć należy, że skarżący wykorzystują posiadany majątek nieruchomy na zaspokojenie potrzeb bytowych. Z przedstawionej sytuacji finansowej i majątkowej rodziny wynika, że po zaspokojeniu koniecznych potrzeb swojego utrzymania nie pozostają im wolne środki, które mogliby przeznaczyć na koszty sądowe należne w niniejszej sprawie oraz koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska