II SA/Po 816/04
WyrokWSA w Poznaniu2006-01-18
Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy została wydana z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji obu instancji nie dochowały wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W szczególności nie wyznaczono obszaru analizowanego zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia, a wyniki analizy nie stanowiły załącznika do decyzji. Brak ten skutkował naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, w tym art. 7, 77 § 1 i 75 § 1 k.p.a., co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi "A" Spółki z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących sytuowania inwestycji oraz dostępu do drogi publicznej. Organy administracji obu instancji wydały decyzje, które zostały następnie zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P., orzekając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana i zasądzając zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od organu orzekającego na rzecz skarżącej kwotę 755 zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ W. Batorowicz /-/ A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska
Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...].05.2004 r. nr [...] (znak [...]) po rozpoznaniu wniosku Towarzystwa Budownictwa Społecznego "B" Spółka z o. o. w P. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym ustalono następujące warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym w granicy nieruchomości, przewidzianej do realizacji na działce nr [...], położonej w P. przy ul. [...].
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie w toku, którego wyznaczono wokół działki zainwestowania obszar analizowany, którego granice naniesiono na mapie, stanowiącej załącznik do decyzji organu I instancji. Część tekstowa ograniczyła się w zasadzie do zaznaczenia na zdjęciach miejsca położenia działki zainwestowania. Dnia [...].03.2004 r. Miejski Konserwator Zabytków postanowieniem odmówił uzgodnienia warunków zabudowy terenu położonego przy ulicy [...] dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego z usługami i garażem podziemnym. W uzasadnieniu wywiedziono, że inwestycja jest położona na terenie zespołu urbanistyczno-architektonicznego śródmieścia P. wpisanego do rejestru zabytków pod numerem A 231.
Planowany budynek nie uwzględnia historycznej linii zabudowy przy ulicy [...]. W związku z głębokimi wykopami, sąsiedztwo kościoła [...], obszaru średniowiecznej osady [...] konieczne jest wykonanie wyprzedzających badań archeologicznych.
Dnia [...].04.2004 r. Zarząd Dróg Miejskich w P. postanowieniem uzgodnił przedmiotową inwestycję określając dojazd do garażu podziemnego pod budynkiem projektowanym na dz. nr [...] wyłącznie układem wewnętrznym przez istniejący wjazd (do garażu podziemnego) od ul. [...] na zasadzie służebności przejazdu.
Postanowieniem z dnia [...].05.2004 r. Miejski Konserwator Zabytków w P. uzgodnił projekt decyzji o warunkach zabudowy terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym w granicy nieruchomości przewidzianej do realizacji.
Inwestycja znajduje się na terenie zespołu urbanistyczno-architektonicznego śródmieścia P., wpisanego do rejestru zabytków pod nr [...].
Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przy ulicy [...] w P. złożyła "A" Spółka z o.o. w P. W uzasadnieniu wywiedziono, że nie wyraża zgody na skierowanie funkcji komunikacyjnej przez działkę stanowiącą jej własność, by zapewnić dostęp do nieruchomości publicznej przedmiotowej inwestycji.
Ponadto zdaniem odwołującej realizacja zabudowy działki nr [...] wyłącznie wzdłuż linii ulicy [...] uniemożliwia wewnętrzną zabudowę części działki spółki.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].08.2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego z materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie wynika, że organ I instancji przeprowadził postępowanie zgodnie nie tylko z przepisami kpa, ale także ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wbrew wywodom skarżącej nie wykazano skutecznie, aby przedmiotowa inwestycja naruszała zapis zawarty w ustawie z dnia 7.07.1994 r. prawo budowlane. Podkreślił organ odwoławczy, że w uzasadnieniu znalazł się zapis, zgodnie, z którym zajęcie terenu na potrzeby komunikacyjne może odbyć się tylko i wyłącznie po uzyskaniu zgody właścicieli terenu przyległego.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła "A" Spółka z o. o. w P. Zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, tak jak i decyzji organu I instancji. Zarzucono organowi naruszenie przepisów § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.02 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie sytuowania inwestycji niezgodnie ze stanowionymi w tym przepisie odległościami od granicy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało do tej pory prezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy (art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. planowanie i zagospodarowanie przestrzenne - Dz.U. 2003 r. Nr 80 poz. 717). Zgodnie z art. 61 ust. 1 tejże ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w wypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1. co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dot. nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, ech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu,
2. teren ma dostęp do drogi publicznej,
3. istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego,
4. teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1,
5. decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
W oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 61 ust. 6 cytowanej ustawy Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie w dniu 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. 2003 r. Nr 164 poz. 1588). W myśl postanowień tego rozporządzenia właściwy organ w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków z art. 61 ust., 1 - 5 ustawy (§ 3 ust. 1). Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy zasadniczej, w przypadku jej braku na kopii mapy katastralnej przyjętych do państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego obejmujących teren którego wnioski dotyczą w skali 1:500; 1:1000. Granice tego obszaru wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotne szerokość frontu działki objętej wnioskiem, nie mniejszej niż 50 metrów (§ 3 ust. 2).
Obowiązującą linią nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich (§ 4 ust. 1). Warunki i wymagania dotyczące nowej zabudowy i zagospodarowania ustala się w decyzji o warunkach zabudowy, zawierającej część tekstową i graficzną. Wyniki analizy, o której mowa w § 3 ust. 1 zawierające część tekstową i graficzną stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy (§ 9 ust. 1, 2).
Część graficzną decyzji o warunkach zabudowy oraz część graficzną analizy, o której mowa w § 3 ust. 1, sporządza się na kopiach mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w czytelnej technice graficznej zapewniającej możliwość wykonywania ich kopii. Część graficzną analizy, o której mowa w § 3 ust. 1, sporządza się z uwzględnieniem nazewnictwa i oznaczeń graficznych stosowanych w decyzji o warunkach zabudowy.
Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy obydwu instancji nie dochowały wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.08.2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. 03. 164. 1588).
W szczególności zaś z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, aby organy wyznaczyły wokół działki obszar analizowany w rozumieniu § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia.
Wprawdzie na wydruku komputerowym znajduje się rysunek z zaznaczeniem terenu inwestycji wokół którego liniami przerywanymi zaznaczono powierzchnię nazwaną "obszarem analizowanym" jednak brak jakichkolwiek oznaczeń na tym dokumencie nie pozwala na stwierdzenie, by był to obszar "analizowany" w rozumieniu cyt. rozporządzenia. Wydruk komputerowy nie zawiera żadnych danych co do skali mapy, nie sposób zatem zbadać czy zachowane zostały odległości, o których mowa w § 3 ust.2 rozporządzenia.
Nie sposób też pominąć faktu, że zgodnie z wymogiem tegoż przepisu granice obszaru analizowanego winny być wymierzone na kopii mapy zasadniczej lub katastralnej. Warunków tych analizowany wydruk komputerowy nie spełnia.
Ponadto zaś akta nie zawierają pisemnej analizy funkcji oraz akt zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków z art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do czego organ był zobowiązany na mocy § 3 ust. 1 rozporządzenia. Szczegółowe rozważania w tym względzie winny obejmować odniesienie się co do spełnienia wszystkich wymogów z art. 61 ust. 1-5 cytowanej ustawy.
Powyżej opisane braki skutkują przyjęciem, że organy nie dochowały kolejnego wymogu cytowanego rozporządzenia, o którym stanowi jego § 3 ust. 1 i 2, iż wyniki analizy w części tekstowej i graficznej stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy.
Zdaniem Sądu, by uznać, że warunek ten został spełniony tak część tekstowa jak i graficzna winne spełniać wymogi określone dla niej w przepisach. Nie sposób za dochowanie obowiązku sporządzenia części graficznej analizy uznać także znajdującego się w aktach dokumentu zatytułowanego "wyniki analizy". Wprawdzie został sporządzony na kopii mapy zasadniczej, zawiera oznaczenie, że jest załącznikiem do decyzji I instancji jednak brak na nim oznaczenia granic obszaru analizowanego w rozumieniu cytowanego rozporządzenia.
Na dokumencie tym wykreślono jedynie granice obszaru działki, na której prowadzona jest inwestycja.
Powyżej opisane braki stanowią zdaniem Sądu naruszenie także przepisów procedury administracyjnej. Organy administracji nie dochowując wymogów analizowanego rozporządzenia zaniechały tym samym podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego załatwienia sprawy. Materiał dowodowy nie został zebrany w sposób wyczerpujący. Działania organu pozostawały zatem w sprzeczności z art. 7, 77 § 1, 75 § 1 kpa. Wyczerpały zatem przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a i c upsa.
Uchyleniu więc musiały ulec decyzje organów obydwu instancji. Stąd orzeczono jak w pkt I sentencji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy obowiązane są dochować wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.08.2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uwzględnić poczynione wyżej rozważania.
Decyzja o warunkach zabudowy winna pozostawać w zgodzie z art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Spełnienie warunków z art. 61 ust. 1-5 cyt. ustawy nie może budzić wątpliwości. Decyzja winna zawierać w tym względzie precyzyjne rozważania, także w zakresie dostępu do drogi publicznej. Przy czym w decyzji należy wyraźnie zaznaczyć, że dostęp do drogi publicznej ma teren objęty przedmiotem inwestycji, a także planowaną obsługę komunikacyjną w tym względzie.
Nadto zdaniem Sądu rozważenia wymaga istnienie dwóch postanowień wydanych przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w P., z których pierwsze jest z daty [...].05.2004 r., drugie wydano dnia [...].03.2004 r.
Analiza treści obydwu rozstrzygnięć zdaje się wskazywać, że przy identycznym przedmiocie obowiązują dwa sprzeczne ze sobą rozstrzygnięcia, z których pierwsze odmawia uzgodnienia, drugie uzgadnia ten sam projekt decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania. O ile postanowienie z dnia [...].05.2004 r. jest wynikiem uwzględnienia wcześniejszych zastrzeżeń Miejskiego Konserwatora Zabytków , to winno to wynikać w sposób wyraźny z akt sprawy, w decyzjach organów należy zamieścić rozważanie w tym względzie.
Jak w pkt II orzeczono w oparciu o art. 152 upsa. O kosztach Sąd orzekł na zasadzie art. 200 upsa.
/-/ W. Batorowicz /-/ A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska
K.B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło