II SA/Po 816/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-06-12

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku celowego, w której skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i merytorycznie rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
W przypadku spraw dotyczących pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego, skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. W związku z tym, postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych powinno zostać umorzone. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata, mimo ustawowego zwolnienia od opłat, powinien być rozpoznany merytorycznie w oparciu o sytuację materialną strony, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
P. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą zasiłku celowego. Po oddaleniu skargi przez WSA w Poznaniu, P. K. wniósł o przyznanie pełnomocnika z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
1. umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowił dla P. K. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 czerwca 2018 roku Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla P. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. /-/ R. Talaga Wyrokiem dnia 9 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę P.K. w przedmiocie z zasiłku celowego. Pismem dnia 14 maja 2018 roku P. K. wniósł o przyznanie pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej i zwolnienie z opłat i kosztów sądowych. Jednocześnie zastrzegł, ze jest osobą chorą, utrzymującą się z zasiłku w wysokości [...] zł, a jego miesięczne koszty leczenia wynoszą minimum [...] zł. W odpowiedzi na wezwanie Sądu P. K. złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, które jest utrzymywane z zasiłku stałego w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni oświadczył, że nie może podjąć pracy ze względu na stan zdrowia. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych). Zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawca oszacował w następujący sposób: lekarstwa – [...] zł; dojazdy na rehabilitację – [...] zł miesięcznie. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm. - dalej P.p.s.a.), obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach m.in. z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji oznacza to, że skarżący w niniejszej sprawie dotyczącej decyzji w przedmiocie zasiłku celowego korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. zwolnienia z obowiązku wnoszenia opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków. Na podstawie art. 249 a P.p.s.a. należało zatem umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie, przy uwzględnieniu faktu, iż skarżący utrzymuje się z zasiłku z pomocy społecznej w wysokości [...] zł netto, stwierdzić należy, że zalicza się on do osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Wobec powyższego, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a, art. 249 a, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło