II SA/Po 820/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym skargi G. M. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia pisma bez rozpoznania postanawia odrzucić skargę /-/ E. Podrazik W dniu [...] września 2021 r. G. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r., nr [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie wskazując, że w dniu [...] marca 2021 r. do organu wpłynęło pismo G. M. z żądaniem uchylenia treści pisma z dnia [...] stycznia 2019 r. Organ wezwał ją pismem z dnia [...] lipca 2021 r. do doprecyzowania treści żądania informując, że brak odpowiedzi lub odpowiedź uniemożliwiająca weryfikację żądania spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. G. M. udzieliła odpowiedzi w dniu [...] lipca 2021 r., jednak organ nie był w stanie zorientować się w treści żądania, w związku z czym pismem z dnia [...] września 2021 r. poinformowało o pozostawieniu podania G. M. bez rozpoznania. Wprawdzie w piśmie tym wskazano, że wezwanie Kolegium nosi datę [...] lipca 2020 r. (zamiast [...] lipca 2021 r.), a odpowiedź G. M. [...] lutego br. (zamiast [...] lipca br.), jednakże błędne oznaczenie dat pism nie ma znaczenia dla prawidłowości samej czynności pozostawienia bez rozpoznania. Organ nie rozpatrzył sprawy merytorycznie. Pismo informujące o pozostawieniu podania bez rozpoznania stanowi tylko czynność materialno-techniczną, na którą nie przysługuje skarga do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Jak wynika z nadesłanych do Sądu akt sprawy, G. M. w dniu [...] stycznia 2019 r. złożyła wniosek o dofinansowanie ze Środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych do likwidacji barier architektonicznych w miejscu jej zamieszkania. Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. , nr [...] Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w P. poinformował G. M., że uzyskała 64 punkty i jej wniosek znajduje się aktualnie na 95 pozycji na liście rankingowej. W związku z tym, że kwota przeznaczona na realizację zadania likwidacja barier architektonicznych nie zaspokaja potrzeb wynikających z ilości złożonych wniosków i na chwilę obecną pozwala zrealizować 44 pierwsze wnioski z listy, jej wniosek nie znajduje pokrycia w planie finansowym na 2019 r., co nie pozwala na jego pozytywne rozpatrzenie i dalsze procedowanie. W dniu [...] marca 2021 r. G. M. wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o "uchylenie treści pisma z dnia [...] stycznia 2019 r. sporządzonego przez MOPR P. o sygnaturze [...] z powodu wymogów stawianych przez MOPR wobec jej osoby, które doprowadziły do wydania decyzji nr [...] przez Wojewodę W., która wskazuje, że nie ma przeciwskazań budowlanych". Pismem z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096), wezwało G. M. do sprecyzowania – w ciągu 7 dni od doręczenia wezwania – jaki charakter ma jej podanie z dnia [...] marca 2021 r. Kolegium wezwało do jednoznacznego wskazania, czy to podanie jest odwołaniem od decyzji, jeśli tak, to należy wskazać jej pełny numer, datę wydania oraz organ, który wydał decyzję. Organ wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, że pismo z datą [...] stycznia 2019 r. to wniosek G. M. o dofinansowanie prac, a nie pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Rodzinie. Organ pouczył także, że brak reakcji na pismo w zakreślonym terminie, albo reakcja na nie w sposób uniemożliwiający jego weryfikację przez organ II instancji spowoduje pozostawienie podania z dnia [...] marca 2021 r. bez rozpoznania. Wezwanie zostało odebrane przez skarżącą w dniu [...] lipca 2021 r. W piśmie z dnia [...] lipca 2021 r. G. M. oswiadczyła, że wszystkie jej pisma były dostatecznie czytelnie napisane i wystarczające do prawidłowego rozpatrzenia. Wiosła o "przywrócenie terminu do ww. sprawy, bo przez wiele lat doprowadza się do rozstroju jej organizmu." Pismem z dnia [...] września 2021 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na treść art. 63 § 2 i 64 § 2 K.p.a. poinformowało G. M., że pozostawiło bez rozpoznania jej pismo z dnia [...] marca 2021 r. Kolegium wskazało, że pismem z dnia [...] lutego (winno być lipca – uw. Sądu) G. M. wniosła o przywrócenie terminu, nie wskazując o jaką sprawę chodzi. Wskazała ponadto, że jej pisma są czytelne i wystarczające do prawidłowego rozpatrzenia. Kolegium nie traktuje tego jako merytorycznej odpowiedzi na swoje wezwanie. W dniu odebrania pisma z dnia [...] września 2021 r. skarżąca złożyła na nie skargę do tut. Sądu. W kontekście powyższego wyjaśnić należy, że przedmiot skargi do sądu administracyjnego jest ściśle określony przepisami prawa. Sąd administracyjny kontroluje: legalność działalności organów administracji publicznej sprawowanej we władczych formach wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: "P.p.s.a."), takich jak decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4, indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, akty prawa miejscowego i inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd administracyjny jest również właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach, gdy mają one obowiązek wydać decyzję, postanowienie lub inny indywidualny akt, natomiast nie czynią tego w ustawowym terminie wyznaczonym dla załatwienia sprawy (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a.), a także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a). Wskazać także należy, że stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego następuje w szczególności w wypadku, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2, § 2a i § 3 oraz art. 4 ustawy P.p.s.a.), lub gdy dotyczy sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 ustawy P.p.s.a.). Pismo o pozostawieniu podania bez rozpoznania nie należy do kategorii spraw wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 do 7 P.p.s.a., na które mogą być wnoszone skargi do sądu administracyjnego, wobec czego skargę G. M. należało odrzucić. W szczególności brak jest podstaw do uznania czynności organu, polegającej na poinformowaniu strony o pozostawieniu pisma bez rozpoznania, za czynność o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Jak wskazano w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] września 2013 r., sygn. akt I OPS [...] (dostępnej pod adresem [...]), nie można pozostawienia podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 K.p.a. uznać za akt lub czynność wymienioną w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., ponieważ nie jest spełniony warunek, że dotyczy to uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Czynność ta nie potwierdza bowiem ani też nie zaprzecza, by dotyczyła uprawnienia lub obowiązku wynikających wprost z ustawy. Podejmując tę czynność organ prowadzący postępowanie informuje stronę, że nie rozpozna jej sprawy na podstawie wniesionego podania, ponieważ ta w terminie nie uzupełniła braków tego podania. Ubocznie należy wskazać skarżącej, że nie jest ona w tej sytuacji pozbawiona możliwości poddania kontroli sądowej tej formy działania organów administracji. We wspomnianej powyżej uchwale NSA wskazało, że jeżeli organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej, np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe, to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Skarżącej przysługuje więc prawo wniesienia skargi na bezczynność organu w załatwieniu jej sprawy o ile uważa, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze niezasadnie wezwało ją do sprecyzowania żądania, a następnie pozostawiło podanie skarżącej bez rozpoznania. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na bezczynność dokona wówczas oceny, czy stanowisko organu administracji o pozostawieniu bez rozpoznania jej wniosku było zasadne. Warunkiem wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność jest uprzednie złożenie ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. Uwzględniając powyższe, wobec tego, że skarga wniesiona przez G. M. nie mieści się w zakresie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji. /-/ E. Podrazik