II SA/Po 822/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-11-07
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa skarżącego uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sytuacja finansowa skarżącego, obejmująca niskie dochody z emerytur, znaczne wydatki na leczenie, prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego z żoną oraz posiadanie majątku nieruchomego wykorzystywanego na zaspokojenie podstawowych potrzeb mieszkaniowych, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wysokość uzyskiwanych dochodów nie pozwala na poczynienie oszczędności ani na pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Skarżący Z. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą opłaty adiacenckiej. Wnioskodawca wskazał na swój wiek, schorzenia, wydatki na leki, niskie dochody z emerytur KRUS, wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz posiadanie majątku nieruchomego, który jednak nie przynosi dochodu i służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych. Po uzupełnieniu wniosku, skarżący wyjaśnił, że dokonał darowizn części nieruchomości na rzecz rodziny, a posiadany samochód jest stary. Przedłożył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową i koszty utrzymania.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono Z. C. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla Z. C. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 listopada 2012r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2012r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia 1. zwolnić Z. C. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Z. C. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący Z. C. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF podał, że jest osobą w starszym wieku, schorowaną. Miesięcznie na leki wydaje około 200 zł. Prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną. Utrzymują się z emerytur z KRUS w wysokości [...] zł i [...] zł brutto miesięcznie. Oświadczył, że wraz z żoną posiadają dom o powierzchni 110 m² na działce o powierzchni 760 m² położny w P. Nadto żona posiada działkę o powierzchni 1.466 m² położoną w P. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Załączył kopie swojej i żony decyzji KRUS oraz PIT-40A za 2011r.
Wezwany do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) podał, że nieruchomość, którą podzielił stanowiła majątek odrębny skarżącego i dokonał darowizn wydzielonych działek na rzecz żony i trzech córek. Powtórzył, że gospodarstwo domowe prowadzi tylko z żoną i utrzymują się jedynie z emerytur KRUS w wysokości [...] zł i [...] zł netto miesięcznie. Posiadane nieruchomości nie przynoszą dochodu. Zaspokajają ich potrzeby mieszkaniowe. Lokat terminowych, kredytów i pożyczek nie posiadają, nie ma także zajęć komorniczych. Posiadają samochód marki Daewoo Nubia z 1999r. Nadto skarżący wskazał spis kosztów utrzymania – prąd 250 zł na dwa miesiące, telefon 80 zł, śmieci 37 zł, nieczystości 120 zł na dwa miesiące. Podatek od nieruchomości 180 na kwartał, utrzymanie samochodu 150 zł, opał 2.000 zł na sezon grzewczy, wydatki na leczenie 157 zł. Na potwierdzenie powyższych okoliczności przedłożył dokumenty źródłowe, w tym wyciąg z rachunku bankowego, faktury za media.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i utrzymują się jedynie ze świadczeń emerytalnych w wysokości, która z trudem zaspokaja podstawowe potrzeby bieżącego utrzymania. Nadto skarżący choruje, co zwiększa niezbędne koszty utrzymania. Posiadają wprawdzie majątek nieruchomy, ale nieruchomość w której mieszkają wykorzystują na zaspokojenie potrzeb bytowych. Działka należąca do żony nie przynosi dochodu. Nie dysponują oszczędnościami, z których mógłby pokryć koszty postępowania sądowego. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanego dochodu nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części.
Przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest również w stanie wygospodarować środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło