II SA/Po 823/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi J. i R. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; o d d a l a s k a r g ę /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] uchylił decyzję własną z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w P. i zmieniającą ostateczną decyzję własną z dnia [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę obejmującą budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej (prawy segment) na działce położonej w P. przy ul. [...] i odmówił zmiany ostatecznej decyzji własnej z dnia [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę, obejmującą budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej na działce położonej w P. przy ul. [...], w zakresie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...] w P. z dnia [...] listopada 1999r. Z uzasadnienia decyzji wynikało, że postanowieniem Prezydenta Miasta z dnia [...] na wniosek R.B. zostało wznowione postępowanie administracyjne w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w P. przy ul. [...], zakończonego prawomocną decyzją z dnia [...] Postanowienie zapadło wobec zaistnienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 3 kpa tj. decyzja z [...] została wydana przez pracownika, który podlegał wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 kpa. Pracownik ten wcześniej opracował projekt inwestycji oraz pełnił funkcje kierownika budowy. Wznowione postępowanie administracyjne zakończyło się opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] uchylającą decyzję z [...] zatwierdzającą projekt budowlany zamienny opisanego budynku zmieniającego wcześniejszą decyzję z [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę. W konsekwencji organ odmówił zmiany decyzji z [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę opisanego wcześniej budynku. Z ustaleń organu wynikało, że nie nastąpiło wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] o czym świadczą zapisy w dzienniku budowy. Wydana w sprawie decyzja z [...] została uchylona przez Wojewodę z dnia [...]. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Prezydent Miasta stwierdził warunki do wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Podstawą rozstrzygnięcia było przyjęcie przez organ, że na budynku J. i R. B. usytuowanym w sąsiedztwie szeregowym, oznaczonym nr 6a istnieje grupa kominowa odległa o 4,5m od wzniesionej ściany kominowej projektowanego budynku oznaczonego nr [...] oraz stwierdzono możliwość podniesienia kominów zgodnie z obowiązującą normą. Gotowość wypełnienia takiego obowiązku zgłosił A. K. (inwestor budowy oznaczonej nr [...]) na co jednak nie zgodzili się J. i R. B.. Nadto organ podkreślił w uzasadnieniu decyzji z [...], że wysokość budynku mieszkalnego projektu zamiennego nie jest sprzeczna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. z 1975r., a taki fakt wyrażenia zgody na realizację obiektu według projektu zamiennego obejmującego przebudowę kominów budynku oznaczonego nr 6a usytuowanych przy granicy z projektowanym budynkiem. Skoro jednak pojawiły się okoliczności nieznane organowi w dniu wydania decyzji z [...] zatwierdzającej projekt budowlany zamienny w postaci istnienia drugiej grupy kominowej na budynku nr [...], organ stwierdził, że realizowana przez A. K. inwestycja narusza prawidłowe funkcjonowanie budynku o nr [...] poprzez zakłócenie odprowadzania spalin budynku. W konsekwencji decyzja z [...] wyeliminowała z obrotu decyzję z [...] – zatwierdzającą projekt budowlany zamienny budynku oznaczonego nr 6 i pozostawiała w obrocie decyzję z [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę wskazanego budynku nr [...]. Odwołanie od opisanej na wstępie decyzji Prezydenta Miasta z [...] złożyli J. i R. B. z treści którego wynikało, że kwestionują pozostawienie w obrocie decyzji z [...] – pozwolenie na budowę, które ich zdaniem wygasło. Podstawą ich twierdzenia jest sfałszowanie zapisów w dzienniku budowy, co definitywnie wyklucza przyjęcie ciągłości budowy i zgodności z prawem funkcjonowania decyzji z [...] – pozwolenie na budowę. Wojewoda decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z [...] i orzekł na podstawie art. 104 kpa i art. 151 § 2 kpa w związku z art. 146 § 1 kpa, że stwierdza wydanie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] z naruszeniem prawa – art. 145 § 1 pkt 3 kpa i odmawia jej uchylenia z uwagi na upływ 5 lat od daty doręczenia decyzji. Z uzasadnienia decyzji wynikało, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 146 § 1 kpa, które wykluczają możliwość uchylenia decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 kpa jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat. W takiej sytuacji organ ogranicza się tylko do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie gdyż decyzja z [...] została doręczona J. i R. B. [...] stycznia 2000r., a okres 5-cio letni o jakim mowa minął [...] stycznia 2005r. Zatem zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta z [...] została wydana po upływie terminu z art. 146 § 1 kpa co przesądzało o konieczności jej uchylenia. Organ podkreślił w uzasadnieniu, że upływ określonych terminów jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy tj niezależny od okoliczności, które to spowodowały (wyrok NSA z 25 czerwca 1999r. IV SA 1018/97). Skargę na decyzję Wojewody z [...] wnieśli J. i R. B. domagając się jej uchylenia. Zdaniem skarżących decyzja Wojewody nie uwzględniała przy obliczaniu okresu 5-cio letniego, okresów zawieszenia postępowania (art. 103 kpa) już po jego wznowieniu. Zaznaczyli nadto, ze termin "przedawnienia" minął z winy organów administracji gdyż wniosek o wznowienie postępowania skarżący wnieśli już w roku 2000. Postępowanie administracyjne było prowadzone w sposób przewlekły i to doprowadziło do upływu 5 letniego terminu. Skarżący wskazali, że decyzja jest rażąco sprzeczna z Konstytucją RP, gdyż naruszone zostało ich prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Uchybiono również zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz zasadzie szybkości i wnikliwości co doprowadziło do upływu terminu 5 letniego i nie może obciążać skarżących. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 05 sierpnia 2006r. skarżący wnieśli o zastosowanie terminu 10 letniego z uwagi na fakt popełnienia przestępstwa sfałszowania dokumentów w postaci dziennika budowy, przy czym przyznali, że postępowanie w tym zakresie zostało umorzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Zarzuty skargi nie mogły być uwzględnione wobec zaistnienia upływu czasu pomiędzy doręczeniem postanowienia o wznowieniu postępowania a wydaniem decyzji przez organ I instancji. Przepis art. 146 § 1 kpa zawiera w tym zakresie negatywną przesłankę do uchylenia decyzji w postaci terminów pięcio- i dziesięcioletniego, liczonego od dnia doręczenia orzeczenia. W przypadku gdyby dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe lub gdyby decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, termin przedawnienia wyniósłby 10 lat, w pozostałych przypadkach wymienionych w art. 145 § 1 – termin ten wynosi 5 lat. Wykazanie zaistnienia pierwszej przesłanki, na którą wskazują skarżący, wznowienia postępowania objętej dziesięcioletnim terminem przedawnienia, musi zostać ustalona prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski str. 626). W niniejszej sprawie postępowanie karne obejmujące dochodzenie w sprawie sfałszowania dokumentu (dziennika budowy) zostało umorzone postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej P. – G. z dnia 26 września 2001r. sygn. akt 1 Ds. 4988/01/12, zatem brak jest orzeczenia sądu przesądzającego o zaistnieniu przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 kpa tj. ustaleniu, iż dowody na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Trafnie zatem organ II instancji wskazał na upływ terminu 5 letniego z art. 146 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 3 kpa. Wystąpienie tej przesłanki nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania lecz jedynie możliwość organu rozstrzygania we wznowieniowym postępowaniu sprawy co do istoty. Wprowadzone przepisem 146 § 1 kpa przedawnienie jest wyrazem dążenia do zapewnienia stabilności stosunków prawnych ukształtowanych decyzją administracyjną, gdy przetrwały już pewien czas, jest zatem wyrazem kompromisu pomiędzy zasadą praworządności, a zasadą trwałości decyzji administracyjnej na rzecz zasady trwałości decyzji (por. wyrok NSA z 17 września 1999r. Lex nr 48560). Powyższe przesądza o przyjęciu poglądu utrwalonego w orzecznictwie, że upływ określonych w przepisie art. 146 § 1 kpa terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności które je spowodowały (por. wyrok NSA z 25 czerwca 1999r. Lex nr 47227). W tych warunkach próba wykazania przez skarżących, iż upływ terminu z art. 146 § 1 kpa nastąpił z winy organów administracji nie może skutkować uwzględnieniem skargi. Skutkiem prawomocnym zawieszenia postępowania na podstawie art. 103 kpa jest wstrzymanie biegu terminów w kodeksie, a więc dotyczy wyłącznie terminów procesowych, a więc nie obejmuje terminu przedawnienia ustanowionego w art. 146 § 1 kpa. zatem i ten zarzut skarżących nie mógł być uwzględniony. Wobec powyższego skargę należało oddalić (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga jw