II SA/Po 828/08

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka . Skarżąca D.K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest osobą samotnie wychowującą córkę. Podała, że "na współudział w budowaniu domu dwurodzinnego" zaciągnęła kredyt i skróciła okres jego spłaty do 11 lat. Wnioskodawczyni oświadczyła, że miesięczna rata wynosi 2.600 zł. W związku z tym podjęła dodatkową działalność gospodarczą. Córka studiuje stacjonarnie i opiekuje się swoimi dziadkami, inwalidami I grupy. Nie może, więc podjąć żadnego zatrudnienia. We wniosku skarżąca podała, że z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód w wysokości [...] zł brutto miesięcznie, a z prowadzonej działalności – [...] brutto miesięcznie, co łącznie daje kwotę [...] zł brutto miesięcznie. Wskazała, że pracuje 50 km od Poznania. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawczyni podała, że jest współwłaścicielką w ½ udziału domu dwurodzinnego oraz jest właścicielką nieruchomości rolnej o powierzchni [...] m². Oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Wnioskodawczyni została wezwana w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do uzupełnienia swojego oświadczenia o stanie majątkowym i finansach oraz poparcia podanych informacji dokumentami źródłowymi. W odpowiedzi wnioskodawczyni powtórzyła informacje zawarte we wniosku, a nadto podała, że z rozliczenia podatkowego za 2007 rok wynika, że jej średnie, łączne dochody netto wynosiły [...] zł miesięcznie. Następnie wyjaśniła, że najniższe stany na rachunku bankowym w poszczególnych miesiącach wynoszą około [...] zł, co nie wynika z dobrej kondycji finansowej, ale z dbałości o jej wizerunek w banku, w którym posiada kredyty. Oświadczyła, że dla poprawienia kondycji finansowej sprzedała samochód osobowy (swój oraz córki) i spłaciła 10.000 zł kredytu, aby obniżyć raty kredytowe. Następnie wnioskodawczyni oświadczyła, że jest współwłaścicielką domu, prócz tego posiada działkę rolną o powierzchni [...] m², którą zakupiła dla celów ogrodniczo-rekreacyjnych. Oświadczyła, że z gruntu tego nie czerpie żadnych korzyści. Wnioskodawczyni wskazała, że na utrzymanie domu składa się kwota 700 zł rocznie z tytułu podatku, 700 zł rocznie z tytułu ubezpieczenia, co dwa miesiące media w wysokości od 1000 zł w lecie do 2000 zł w zimie (ogrzewanie), spłata kredytu w wysokości 2.700 zł miesięcznie oraz inne koszty, gdy starczy środków (dojazdy, wyżywienie, remonty, odzież, materiały na studia itp.). Wnioskodawczyni załączyła kserokopie następujących dokumentów: - dwa zawiadomienia o wysokości raty z tytułu kredytu hipotecznego i mieszkaniowego kredytu konsolidacyjnego zaciągniętych w PKO BP S.A. w łącznej wysokości przekraczającej 2.600 zł miesięcznie, - kserokopia dwóch umów sprzedaży z 14 października 2008r - samochodu osobowego marki [...] i z 14 sierpnia 2008r. – samochodu [...] na łączną kwotę 17.600 zł, - wyciągi z rachunku bankowego skarżącej prowadzonego przez PKO BP S.A. za okres od maja 2008r. do października 2008r., z których wynika, że uzyskuje stałe miesięczne wpływy z tytułu umowy o pracę w wysokości około [...] zł oraz [...] zł z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, a miesięczne salda wynosiły [...] zł na koniec maja, [...] zł na koniec czerwca, [...] zł na koniec lipca, [...] zł na koniec sierpnia, [...] zł na koniec września i [...] zł na koniec października, - zeznanie skarżącej o wysokości osiągniętych dochodów w roku podatkowym 2007r., z którego wynika przychód skarżącej w wysokości – [...] zł. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że na wnioskodawczyni spoczywa ciężar wykazania, że jej sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia jakichkolwiek wydatków związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego, chociażby w części. Instytucja prawa pomocy ma, bowiem charakter szczególny i skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby, które znajdują się w rzeczywiście trudnej sytuacji finansowej, bez majątku, bez dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie pokryć niezbędnych bieżących swoich potrzeb. Przyznanie dobrodziejstwa prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie nie tyle utrudnione, co niemożliwe (postanowienia NSA z dnia 6 października 2004r. GZ 61/04, GZ 64/04, niepubl.). Przedstawiona przez skarżącą sytuacja finansowa i majątkowa wskazuje, że może ona ponieść koszty niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego w pełnej wysokości. Prowadzi dochodową działalność gospodarczą dającą jej stałe dochody w wysokości przeszło [...] zł miesięcznie oraz uzyskuje stałe dochody z tytułu umowy o pracę. Wysokość osiąganych przychodów i ponoszonych kosztów utrzymania domu oraz obsługi dwóch kredytów, wskazuje, że skarżąca jest w stanie uiścić przewidywane koszty sądowe niniejszego postępowania oraz koszty wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Koszty sądowe, jako należności publicznoprawne winna pokrywać z tego przychodu w pierwszej kolejności, a nie na końcu, gdy ewentualnie pozostaną jakieś wolne środki i strona wyrazi wolę uiszczenia tych należności. Ponoszone przez wnioskodawczynię wysokie raty kredytowe nie mogą być wystarczającą okolicznością uzasadniającą przyznanie skarżącej prawa pomocy. Świadczą, bowiem o jej dobrej kondycji finansowej, zweryfikowanej także przez profesjonalną instytucję finansową. Prócz tego możliwość skrócenia okresu spłacania kredytów i ponoszenia rat kredytowych w znacznej wysokości wskazuje na taką kondycję finansową skarżącej, która pozwala na poniesienie pełnych kosztów niniejszego postępowania. Tym bardziej, że ich poniesienie będzie rozłożone w czasie. Decyzja o zaciągnięciu kredytu i ponoszeniu większych rat, co podkreślała sama wnioskodawczyni, zależy tylko od jej woli. Nie ma więc podstaw by obciążać budżetu państwa, więc innych podatników, konsekwencjami decyzji podjętych przez skarżącą. Wnioskodawczyni nie wykazała, przy tym by miała jakieś zaległości płatnicze, czy zajęcia rachunków bankowych. Skarżąca dysponuje również majątkiem nieruchomym w postaci domu w Poznaniu oraz działki rekreacyjnej. Posiadanie takiego majątku stanowi źródło uzyskania dodatkowego dochodu, poprzez jego wynajęcie, sprzedaż czy obciążenie celem uzyskania dodatkowych środków finansowych. Mając powyższe na uwadze, sytuacja majątkowa i finansowa wnioskodawczyni pozwala na uiszczenie przez nią pełnych kosztów postępowania sądowego. W świetle treści art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o prawo pomocy okazał się niezasadny, co musiało skutkować jego oddaleniem. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka .