II SA/Po 834/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-03-14

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie adwokata i radcy prawnego oraz zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać uwzględniony w sprawie z zakresu pomocy społecznej dotyczącej zasiłku celowego?
Ratio decidendi
Skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, co czyni żądanie zwolnienia od kosztów sądowych bezprzedmiotowym. Wobec tego odmówiono przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Ustanowiono pełnomocnika w osobie adwokata, uznając za nieuzasadnione ustanowienie dwóch pełnomocników (adwokata i radcy prawnego).
Stan faktyczny
Skarżąca D. I., w wieku 80 lat, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości 1.333 zł netto miesięcznie, zamieszkuje w lokalu spółdzielczym o powierzchni 38 m², nie posiada nieruchomości ani oszczędności. Wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku celowego, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i radcy prawnego oraz zwolnienia od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką, odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, w tym ustanowienia radcy prawnego oraz zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2011r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi D. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego; postanawia 1. ustanowić dla D. I. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...], 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. /-/ Sebastian Michalski Skarżąca D. I. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata i radcy prawnego oraz zwolnienie od kosztów sądowych. Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W postępowaniu sądowoadministracyjnym skargę opatrzono symbolem "6320" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa z zakresu "Pomocy społecznej. Zasiłki celowe i okresowe" W konsekwencji uznać należy, że Skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawczyni, należało odmówić jej prawa pomocy w tym zakresie. Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych ustalono, że Skarżąca (lat 80) prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Zamieszkuje w lokalu o pow. 38m² (lokatorskie prawo do lokalu spółdzielczego). Utrzymuje się ze świadczeń ZUS (renta rodzinna 1.333zł netto miesięcznie). Wyjaśniła, że miesięczne koszty utrzymania bez wydatków na żywność, środki czystości i odzież, to około 440zł (200zł - leki, 50zł – energia elektryczna, 190zł - czynsz za mieszkanie). Ponadto w systemie ratalnym Skarżąca spłaca zadłużenie na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej (300zł miesięcznie). Wnioskodawczyni nie posiada nieruchomości, wartościowych przedmiotów, czy oszczędności. Sytuacja majątkowa i rodzinna Skarżącej uzasadniają ocenę, że nie jest ona w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Wysokość osiąganego dochodu, wedle zasad doświadczenia życiowego, nie przekracza środków koniecznych na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych osoby prowadzącej jednoosobowe gospodarstwo domowe. Porównanie kosztów utrzymania Wnioskodawczyni z wysokością osiąganego dochodu uzasadnia także ocenę, że Skarżąca nie ma realnych możliwości wsparcia się pożyczką lub kredytem w celu wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Zatem odmowa przyznania prawa pomocy spowodowałby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania. Wyjaśnić jednak należy, że do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stąd ustanowienie dwóch pełnomocników z urzędu, czyli zarówno radcy prawnego, jak i adwokata, uznać należało, za nieuzasadnione. W konsekwencji orzekając o ustanowieniu pełnomocnika w osobie adwokata oddalono żądanie ustanowienia radcy prawnego. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 239 pkt 1 lit a, oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ Sebastian Michalski

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło