II SA/Po 838/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Z.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę Prezydent miasta, działając na podstawie art. 2 ust.1 , art. 3 , art. 7 pkt.1 i 6 , art.8 ust.l1pkt.2 oraz art. 39 ust.l1i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r.o pomocy społecznej [Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 z późn. zm.) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń z pomocy społecznej [Dz. U. z 2012r., poz. 823 ] decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2012r. - rozpoznając wniosek Strony postępowania z dnia 5 grudnia 2012r. sprecyzowany w trakcie sporządzenia w dniu 12 grudnia 2012r. aktualizacji wywiadu środowiskowego - odmówił przyznania p. Z. B. pomocy finansowej na spłatę zadłużeń czynszowych [miesięcznie 320,72 zł - od listopada 2012r.]. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż nie jest możliwe przyznanie wnioskowanej - w dniu 5 grudnia 2012r - pomocy finansowej na spłatę zadłużeń czynszowych z uwagi na fakt, iż jest to sprzeczne z podstawowymi zadaniami i celami pomocy społecznej określonymi w art. 2 do art. 4 ustawy o pomocy społecznej. W uzasadnieniu argumentowano iż mimo, że dochód na osobę w rodzinie wynosi 242,34 zł, a więc nie przekracza kryterium ustawowego określonego w art. 8 ust. l pkt.2 ustawy o pomocy społecznej, które wynosi 456,00 zł, a rodzina spełnia także przesłanki wynikającą z art. 7 pkt. 4. 5 i 6 [bezrobocie, niepełnosprawność, długotrwała lub ciężka choroba ], to jednak nie jest możliwe przyznanie zasiłku celowego - zgodnie z treścią art. 39 ust.1 i 2 ustawy o pomocy społecznej - na spłatę zadłużeń czynszowych wnioskodawcy. Pomoc finansowa winna być bowiem udzielana na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych tylko i wyłącznie w sytuacji gdy osoba lub rodzina nie posiada żadnych środków finansowych, albo w sytuacji gdy posiadane środki nie starczają na samodzielne przezwyciężenie trudnej sytuacji w jakiej znalazła się ta osoba lub rodzina. Tym bardziej organ pomocy społecznej nie może przejmować na siebie stałego utrzymania osoby lub rodziny korzystających z pomocy społecznej. Pomoc finansowa nie może być udzielana na cele sprzeczne z podstawowymi zadaniami pomocy społecznej, nie będącymi więc zaspokojeniem niezbędnych potrzeb bytowych, a za taką organ I instancji nie uznał spłaty zadłużeń czynszowych [ w tym miejscu odwołano się do poglądu zaprezentowanego w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Gliwicach o sygn. akt IV SA / G1 129 /11 z dnia 10 listopada 2011r. - LEX nr 1104436]. Dalej organ wskazał, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2012r.przyznano p. Z. B. na okres od dnia 1 listopada 2012r. do dnia 30 kwietnia 2013r. dodatek mieszkaniowy w kwocie miesięcznej 283,85 zł. Ponadto podkreślił, iż z uwagi na trudną sytuację rodziny Strony postępowania decyzjami z dnia [...] grudnia 2012r. przyznał pomoc finansową na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych- w tym na zakup żywności - łącznie 270,00 zł W tym stanie Prezydent Miasta postanowił odmówić przyznania p Z. B. wnioskowanej pomocy finansowej na spłatę zadłużenia czynszowego. Odwołanie od decyzji złożył p. Z. B. - zarzucając rozstrzygnięciu organu I instancji niezgodność z prawem. Skarżący stwierdził, iż decyzja jest dla jego rodziny bardzo krzywdząca , gdyż nie uwzględnia faktu ,iż posiadane środki finansowe - uzyskiwane z pomocy społecznej [ łącznie - [...] zł ] nie wystarczają na opłacenie czynszu oraz na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych rodziny Odwołujący wskazał, iż oboje wraz z żoną są osobami bezrobotnymi, które z uwagi na stan zdrowia nie mogą podjąć zatrudnienia. W tym stanie skarżący uznał, iż winna być przyznana jego rodzinie pomoc finansowa na spłatę zadłużenia czynszowego [Strona postępowania wskazała, iż powstały one wskutek konieczności spłacenia pożyczek]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. na zasadzie art. 138 §1 pkt.1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji . Organ odwoławczy uznał, iż argumenty podniesione przez organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] grudnia 2012r., wskazujące na powód odmowy przyznania pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na spłatę zadłużenia czynszowego, są wystarczające i uzasadniają utrzymanie w mocy decyzji. Niespornym bowiem jest, iż organ I instancji prawidłowo - zgodnie z treścią art. 39 ust.1 i 2 ustawy o pomocy społecznej - nie naruszając przy tym granic uznania administracyjnego - odmówił przyznania p. B. pomocy finansowej na spłatę zadłużenia finansowego. Inne rozstrzygniecie byłoby - w ocenie organu odwoławczego - naruszeniem podstawowych zasad i celów pomocy społecznej - w tym zwłaszcza wyrażonej w art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasady pomocniczości [wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o sygn. akt II SA / Po 661 / 13 z dnia 11 września 2013r. - LEX nr 1370928 ]. Na powyższą decyzję skargę do sądu złożył Z. B., a z jej treści wynika, że domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania wnioskowanych świadczeń. Skarżący opisuje swoja trudna sytuację rodzinną wskazując, że zadłużenie powstało, bo jego rodzina musi spłacać pożyczkę zaciągniętą na remont mieszkania związany z wymianą okien i drzwi balkonowych. Osoby fizyczne udzielające pożyczki domagają się zwrotu i według twierdzeń skarżącego zemszczą się w przypadku nie oddania długu. Skarżący w tej sytuacji obawia się o życie żony i córki . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej: p.p.s.a), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony. Reguły przyznawania pomocy finansowej w postaci zasiłków celowych zostały określone w ustawie z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182). Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 5 tej ustawy przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych należy do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym. Stosownie do treści z art. 39 ust. 1 powoływanej ustawy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, natomiast zgodnie z jej ust. 2 art. 39 zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Należy zaznaczyć, iż ust. 2 nie zawiera zamkniętego katalogu celów, na które może być przyznany zasiłek celowy. Potrzebą bytową uzasadniającą przyznanie zasiłku celowego mogą być także potrzeby mieszkaniowe. We wniosku z 5 grudnia 2012 r. wnioskodawca wymieniając szereg spraw na które potrzebuje wsparcia ze strony opieki społecznej wymienił także "spłatę zadłużeń finansowych". Z dalszych twierdzeń skarżącego także tych formułowanych w skardze wynika, że oczekuje zapłaty rachunków za energie elektryczną oraz opłat czynszowych ponieważ powstały zaległości bo spłaca zaciągnięta pożyczkę. W ocenie sądu w sytuacji faktycznej kiedy skarżący jest wspierany przez pomoc społeczną i uzyskuje co miesiąc łączny dochód z tej pomocy w kwocie [...] zł to już od decyzji skarżącego zależy jak tymi środkami będzie dysponował. Z zasady są to środki niezbędne na życie dla rodziny. Zaciągnięcie pożyczek u osób fizycznych na remont mieszkania i polepszenie warunków mieszkaniowych nie jest uznawane za tę okoliczność, która by wymagała udzielenia niezbędnej pomocy celowej. Jakkolwiek zaspokojenie potrzeby mieszkaniowej mieści się w kategorii przepisu art. 39 ustawy o pomocy społecznej to w okolicznościach niniejszej sprawy powstałe zadłużenie nie jest wynikiem nagłej i niespodziewanej sytuacji wymagającej udzielenie pilnej pomocy , ale jest efektem podjęcia określonych decyzji przez skarżącego. Nie negując faktu, że rodzina skarżącego dysponuje niskim funduszem wskazać trzeba ,że organy administracji mają ograniczone środki na udzielanie wsparcia i muszą ważyć jakie potrzeby uznać za najpilniejsze. Ponieważ decyzja odmowna organów została w sposób przekonywający uzasadniona zgodnie z reguła wyrażona w art. 107 §3 kpa sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji nie znalazł żadnych podstaw pozwalających na jej wzruszenie. Reasumując na zasadzie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. ( Dz.U z 2012 poz.270 ) sad skargę jako nieuzasadnioną oddalił.