II SA/Po 84/08

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 stycznia 2008 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. S. na postanowienie Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zwrotu nieruchomości postanawia 1. zwolnić H.S. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla H.S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżąca H.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z oświadczenia majątkowego oraz dokumentacji przedłożonej w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że prowadzi ona jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w Spółce A z siedzibą w [...]. Wnioskodawczyni oświadczyła, że pracuje w systemie akordowym i jej wynagrodzenie zależne jest od ilości przepracowanych godzin i ilości produktu jaki wytworzy. Oświadczyła, że we wrześniu uzyskała wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto, co daje kwotę [...] zł netto. Z deklaracji podatkowej PIT za 2005 r, wynika, że przychód wyniósł [...]zł, a w roku 2006 – [...]zł., co daje miesięcznie kwotę [...] zł brutto. Osiągane dochody obciążone są pożyczką z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych w kwocie 15.000 zł (rata miesięczna 429 zł) oraz konsumpcyjnym kredytem bankowym w wysokości 20.100 zł udostępnionym wnioskodawczyni w rachunku osobistym prowadzonym przez Bank Zachodni WBK SA Oddział w [...] (rata miesięczna 469,41zł). Według wyjaśnień skarżącej wskazane kwoty zostały przeznaczone na remont domu. Wnioskodawczyni posiada zabudowaną nieruchomości o powierzchni [...] m² położoną w [...], obejmującą budynek mieszkalny o powierzchni [...] m² oraz budynek gospodarczy o powierzchni [...] m². Podała, że nie posiada oszczędności, telewizora, lodówki, komputera oraz przedmiotów wartościowych powyżej 3.000 euro. Średnie miesięczne koszty utrzymania określiła na kwotę około 686 zł (93 zł - woda i kanalizacja, 44 zł - energia elektryczna, 160 zł – rachunki telefoniczne, 175 zł - rachunki za gaz, 114 zł - bilet miesięczny, 100 zł - wydatki na lekarstwa i leczenie). Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Przedstawiona przez skarżącą aktualna sytuacja majątkowa i finansowa nie stwarza realnych możliwości poniesienia przez nią nawet najniższych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Udokumentowała ona bowiem, że uzyskiwany dochód w całości przeznacza na pokrycie niezbędnych kosztów własnego utrzymania. Spłata pożyczek na remont domu wynosi łącznie 898,41 zł, a wydatki na media, dojazdy do pracy i leczenie - około 686 zł miesięcznie. Dochód jaki uzyskała we wrześniu bieżącego roku wyniósł zgodnie z jej oświadczeniem kwotę [...] zł netto, po odliczeniu raty kredytu zaciągniętego u pracodawcy, potrąconej z wynagrodzenia wypracowanego przez skarżącą w tym miesiącu. Po uiszczeniu koniecznych opłat wnioskodawczyni pozostają więc jedynie skromne kwoty na żywność i środki czystości dla jednej osoby. Nie ma już zatem żadnych realnych możliwości pokrycia kosztów postępowania chociażby w części. Skarżąca nie może przy tym wspierać się kolejną pożyczką lub kredytem. Wprawdzie posiada nieruchomość, która może być źródłem pozyskania dodatkowych środków w postaci, np. czynszu z najmu, jednak chodzi tu o możliwości realne, a nie hipotetyczne. Tymczasem należąca do wnioskodawczyni działka jest niewielka, a budynek przeznaczony na cele mieszkalne. Mając na względzie wysokość przewidywanych kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz wysokość dochodów jaką wykazała wnioskodawczyni, uznać należy, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę rzeczywiste koszty rynkowego honorarium adwokata, stwierdzić należy, że przestawiona przez wnioskodawczynię kondycja finansowa wskazuje, że nie ma również możliwości zgromadzenia jakichkolwiek środków na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. W tym stanie rzeczy, uznać należy, że H.S. spełnia przesłanki uprawniające ją do skorzystania z prawa pomocy w całości (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wobec tego na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka