II SA/Po 851/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-09-20

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa i majątkowa strony skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa wnioskodawcy, uwzględniająca dochody z renty chorobowej i działalności rolniczej, a także stałe koszty utrzymania domu i rodziny, zwiększone wydatki na leczenie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości. Po zaspokojeniu koniecznych potrzeb bytowych nie pozostają wolne środki na pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu podał, że utrzymuje się z renty chorobowej, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z chorującą żoną, posiada dom, gospodarstwo rolne i samochód, ale ponosi znaczne koszty utrzymania i leczenia.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego J. C. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 20 września 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. C. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia 1. zwolnić skarżącego J. C. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla J. C. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska Skarżący J. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nie stać go na opłacenie procesu sądowego oraz nie ma wiedzy prawniczej, zatem prosi o ustanowienie pełnomocnika. Oświadczył, że utrzymuje się z renty chorobowej w wysokości [...] zł, którą ma przyznaną do 30 września 2017r. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, która także choruje. Oświadczył, że aktualnie żona nie uzyskuje żadnych dochodów. Skarżący podał, że posiada dom mieszkalny o powierzchni [...] m², gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, dwa budynki gospodarcze oraz 15 kur. Nadto skarżący oświadczył, że posiada samochód osobowy marki Volkswagen Passat z 2000 r. Żona skarżącego nie posiada żadnego majątku. Skarżący podał, że stałe zobowiązania stanowi: opłata za prąd [...] zł miesięcznie, zakup węgla [...] zł rocznie, butli z gazem [...] zł miesięcznie, leczenie i leki [...] zł miesięcznie, odpady komunalne [...] zł na dwa miesiące, opłaty administracyjne. Koszty prowadzenia gospodarstwa rolnego to: 1.200 zł rocznie za olej napędowy, [...] zł rocznie - najem kombajnu, [...] zł - prasy, [...] zł - nawozy, [...] zł rocznie - podatek rolny. Nadto skarżący wskazał, że nie posiada żadnego innego majątku, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Dołączył faktury za zakup paliwa, kserokopie dowodu wpłaty świadczenia chorobowego, faktur za media, decyzji o wysokości podatku od nieruchomości, Przepis art. 246 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369, dalej "P.p.s.a.") wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a.). Podzielić należy stanowisko ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, że instytucja prawa pomocy powinna być traktowana jako wyjątek od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006r., sygn. akt II FS 741/06). Wobec powyższego, ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej w tym przedmiocie wniosek. To z kolei oznacza, że taki wnioskodawca powinien poczynić wszelkie kroki mające na celu uzasadnienie i uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołuje, zaś uznanie, czy nastąpiło to w sposób dostateczny zostaje ocenione w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa wnioskodawcy uzasadnia stanowisko, że nie dysponuje środkami potrzebnymi na zapłacenie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Z dochodów w wysokości [...]zł netto miesięcznie pochodzących z zasiłku chorobowego skarżący ponosi stałe koszty koniecznego utrzymania domu i rodziny. Wspiera budżet domowy dochodami z prowadzonej drobnej działalności rolniczej. Reguluje wszystkie zobowiązania i nie podał, by miał przy tym jakieś zaległości płatnicze. Nie korzysta też z pożyczek i kredytów. Z uwagi na stan zdrowia skarżącego i jego żony ponoszą zwiększone wydatki na leki i leczenie. Zaznaczyć należy, że skarżący wykorzystuje posiadany majątek nieruchomy na zaspokojenie potrzeb bytowych i wsparcie domowego budżetu. Z przedstawionej sytuacji finansowej i majątkowej skarżącego oraz jego rodziny wynika, że po zaspokojeniu koniecznych potrzeb swojego utrzymania nie pozostają wolne środki, które mógłby przeznaczyć na koszty sądowe należne w niniejszej sprawie oraz koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło