II SA/Po 856/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-11-16
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony dla niego adwokat z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania ze względu na trudną sytuację majątkową, finansową i dochodową, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych i dla niego powinien zostać ustanowiony adwokat z urzędu. Ciężar wykazania tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Wnioskodawca H.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, powołując się na trudną sytuację majątkową, finansową i mieszkaniową. Wnioskodawca jest na rencie chorobowej, posiada grunty i dom, ale jego dochody są w całości przeznaczane na bieżące utrzymanie. Wnioskodawca nie posiada oszczędności ani innych praw majątkowych, a jego sytuacja zdrowotna jest skomplikowana.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono H.B. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla H.B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 listopada 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi H. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] roku, Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia 1. zwolnić H.B. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla H. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. /-/ R. Talaga
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200,00 zł H. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata ale innego niż adwokat J. M., który reprezentował jego osobę w innych sprawach. Wnioskodawca oświadczył, że ubiega się o prawa pomocy z uwagi na trudną sytuację majątkową, finansową i mieszkaniową. Jednocześnie wyjaśnił, że od ponad 20 lat jest na rencie chorobowej, która w chwili obecnej wynosi [...] zł przy czym połowa z tej kwoty jest przeznacza na opłaty związane z prądem, wodą, telefonem, gazem itp. Wnioskodawca zaznaczył, że posiada grunt o powierzchni [...] ha (VI klasy), z czego [...] ha jest zalesione, ale nigdy nie otrzymał żadnych dotacji unijnych, gdyż grunty leżą odłogiem.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy (wypełnionym na urzędowym formularzu) wnioskodawca powielił wcześniejsze informacje, twierdząc, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego matka ukończyła [...] lat i przebywa w Domu Pomocy Społecznej. Ponadto wyjaśnił, że posiada dom z gliny o powierzchni około [...] m², ale bez wody i ogrzewania oraz budynek gospodarczy o powierzchni [...] m². Wnioskodawca zaznaczył, że nigdy nie prowadził żadnej hodowli. Nie posiada też żadnych oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych), a także żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000,00 zł. Jednocześnie wnioskodawca szczegółowo opisał posiadane schorzenia oraz zażywane leki.
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej w myśl art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a.". Przyznanie prawa pomocy w całości następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa zatem na wnioskodawcy ubiegającym się o prawo pomocy. Owo wykazanie polega w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że strona nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie kosztów postępowania chociażby w części.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że aktualna sytuacja H.B. nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Istotna w tym zakresie jest aktualna sytuacja majątkowa i finansowa oraz możliwości płatnicze wnioskodawcy oceniane przez pryzmat jego dochodów. Biorąc pod uwagę wysokość uzyskiwanych dochodów doświadczenie życiowe wskazuje, że są one w całości przeznaczane na zaspokojenie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania wnioskodawcy. Wynika z tego, że po zaspokojeniu koniecznych i podstawowych kosztów utrzymania nie dysponuje on już wolnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych chociażby w części oraz na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. W takim przypadku należy uznać, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowo-administracyjnego. Tym samym uzasadniony jest jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło