II SA/Po 87/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lutego 2012r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2011r. Nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego postanawia 1. ustanowić dla H. C. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący H. C. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca oświadczył, że został zwolniony z pracy na zwolnieniu lekarskim 8 grudnia 2010r., pozostaje bez pracy i ubezpieczenia społecznego. Oświadczył, że popadł w poważne zadłużenie finansowe z powodu braku pracy oraz choroby na skutek wypadku z 9 kwietnia 2009r. Jedynym źródłem utrzymania jest czynsz z wynajmu mieszkania w wysokości 400 zł miesięcznie oraz zasiłek z opieki społecznej w wysokości 300 zł. Wnioskodawca oświadczył, że gospodarstwo domowe prowadzi z żoną, która nie pracuje oraz z najmłodszym z synów, który jest uczniem liceum ogólnokształcącego. Podał, że dwaj starsi synowie nie mieszkają z wnioskodawcą. Skarżący podał, że jest właścicielem domu o powierzchni 100 m ² oraz posiada nieruchomość rolną o powierzchni 7,55 ha i działkę o powierzchni 0,26 ha. Wskazał, że nie posiada oszczędności, wyszczególnił że ma samochód osobowy marki Honda Civic oraz ciągnik rolniczy C-360 z przyczepą. Z akt sprawy wynika nadto, że skarżący jest podatnikiem podatku rolnego za 2011r. za grunt rolny o powierzchni 1,0623 ha fizycznych. Wraz z żoną są właścicielami gruntów rolnych położonych na terenie miasta K. o powierzchni 6,21.38 ha. Za okres od 2004-2008r. oraz od 2010 – 2011r. nie korzystał z dopłat bezpośrednich w Agencji i Modernizacji Rolnictwa, a w kampanii 2009r. otrzymał decyzję o odmowie przyznania pomocy. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 b) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie przyznania statusu bezrobotnego z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 b) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżący zwolniony z ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sadowych, zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezpodstawne. Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Trzyosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu z wynajmu mieszkania oraz z pomocy społecznej. Wnioskodawca, jak i jego żona nie pracują. Wysokość realnie otrzymywanych środków wskazuje w sposób oczywisty, że z trudem zaspokaja podstawowe potrzeby koniecznego utrzymania rodziny. Stan zdrowia ogranicza też jego możliwości zarobkowania. Posiadany majątek nieruchomy wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych oraz wynajmuje go, z czego uzyskuje czynsz stanowiący aktualnie główne źródło utrzymania rodziny. Wspomaga się zasiłkami z pomocy społecznej. Nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, które mógłby przeznaczyć na pokrycie honorarium profesjonalnego pełnomocnika. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1b) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska