II SA/Po 872/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi D.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [..] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania postanawia : 1. Ustanowić dla D. G. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P., 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. /-/ E. Brychcy Skarżący D. G. złożył ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. Skarżący został uprzednio wezwany przez sąd do uiszczenia wpisu od złożonej skargi w kwocie 100 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał ,że prosi o ustanowienie adwokata ze względu na konieczność sporządzenia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 13.05.2010 r. referendarz sądowy ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu ,którego wskaże Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu , oddalił natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia postanowienia i zgromadzonych dokumentów wynika ,że skarżący prowadzi gospodarstwo rolne , zajmuje się uprawą zbóż, które następnie przeznacza na paszę dla tuczników. Przychód z działalności rolniczej oszacował na kwotę [...],-zł , a koszty na kwotę [...],-zł. Gospodarstwo domowe prowadzi z matką , która ma emeryturę w kwocie [...],-zł miesięcznie. Skarżący posiada debet w rachunku w banku w kwocie [...],-zł., a nadto aktualny stan jego konta bankowego wynosi [...] ,-zł. Obecnie skarżący nie ma zaległości płatniczych , czy zajęć komorniczych. Oceniając tak ustaloną sytuacje majątkową i dochodową referendarz sądowy w postanowieniu wskazał ,że rozmiar prowadzonej działalności rolniczej ,zweryfikowany przez profesjonalną instytucję finansową pozwala na korzystanie z kredytu i wspomaganie się dodatkowymi środkami z tego źródła. Oznacza to ,że skarżący może ponieść część kosztów sądowych na które obecnie składa się wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł. Dalej wskazano ,że mając na uwadze rzeczywiste koszty rynkowego honorarium adwokata i brak wolnych środków u skarżącego na pokrycie tych kosztów dla adwokata z wyboru uzasadnione jest ustanowienie i przyznanie prawa pomocy w części poprzez ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. Wskazując na przepis art. 258 §1 i § 2 pkt.7 w zw. z art. 246 §1 pkt.2 ustawy z 30.08.2001 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia. Odpis postanowienia z pouczeniem o środkach zaskarżania skarżący odebrał w dniu 18.05.2010 r. , a pismem z dnia 25.05.2010 r. tego dnia nadanym w Urzędzie Pocztowym złożył sprzeciw. W uzasadnieniu podaje ,że obecnie jego stan konta wynosi [...],-zł i starcza to tylko na jedzenie. Ma zaległości w płaceniu składek na KRUS ,oraz zaległości w Spółdzielni Kółek Rolniczych. Zaległości stara się spłacać , ale tylko dzięki dobrej woli SKR nie ma zajęć komorniczych. Te jednak mogą się pojawić gdyby zapłacił koszty sądowe. Argumentuje ,że nie może być tak aby płacąc koszty sądowe narażał się na zajęcia komornicze. Twierdzi też ,że z powodu powodzi może ponieść straty w swoim gospodarstwie , a jeszcze do dzisiaj odczuwa straty z powodu suszy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Sprzeciw został złożony przez skarżącego w terminie , co powoduje ,że postanowienie z dnia 13.05.2001 r. traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym , zgodnie z art. 260 ustawy z 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 poz.1270 / , zwanej dalej p.p.s.a. Rozpoznając ten wniosek Sąd pragnie zwrócić uwagę ,że skarga do sądu została złożona w sierpniu 2008 r. Wezwanie sądu o uiszczenie wpisu od skargi skarżący odebrał w dniu 5.12.2008 r. ( dowód : k. 24 ).Od tego czasu skarżący wie , o wysokości kosztów sądowych. Wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych został rozpoznany negatywnie ,ponieważ postanowieniem z dnia 28.05.2009 r. odmówiono przyznania prawa pomocy , a zażalenie skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21.07.2009 r. oddalił. Kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów referendarz sądowy postanowieniem z dnia 18.11.2009 r. oddalił , a sąd postanowieniem z dnia 11.01.2010 r. umorzył postępowanie w przedmiocie rozpoznania sprzeciwu. Przedstawiając chronologicznie sposób rozpoznawania wniosku skarżącego o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych Sąd zwraca uwagę na fakt ,że temat ten był już wnikliwie badany .Obecnie skarżący przedstawił nowe okoliczności ,które pozwoliły , aby referendarz sądowy zbadał aktualną sytuację majątkową i rodzinną skarżącego. W ocenie sądu poczynione ustalenia w zakresie aktualnej kondycji finansowej są pełne i wystarczające do podjęcia decyzji. Zważywszy na fakt ,że wpis sądowy jest niski , wynosi 100 zł, skarżący od grudnia 2008 r. wie jaka to kwota , wcześniejsze jego starania o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu nie znalazły akceptacji , a od tego czasu w sytuacji majątkowej skarżącego nie nastąpiło radykalnie negatywne pogorszenie kondycji finansowej, w ocenie sądu nie ma podstaw do całkowitego zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Przepis art. 246 §1 pkt.1 p.p.s.a stanowi ,że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże ,że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu nie jest spełniona przesłanka niemożności ponoszenia jakichkolwiek kosztów. Kwota 100 zł leży w możliwościach finansowych skarżącego. To skarżący winien samodzielnie podjąć decyzję gdzie może poczynić oszczędności w wydatkach na codzienne życie tak, aby kwotę wpisu do sądu wpłacić , bo tylko wówczas sąd będzie mógł przystąpić do merytorycznej oceny zasadności samej skargi. Tymczasem juz prawie dwa lata sprawa nie może być rozpoznawana ponieważ skarżący wbrew oczywistym i jasnym decyzjom w sprawie konieczności uiszczenia opłaty dalej chce twierdzić ,że powinien korzystać z całkowitego zwolnienia. W ocenie sądu twierdzenie skarżącego nie ma żadnych merytorycznych podstaw. Wśród nadzwyczajnych okoliczności ,które miałyby przemawiać za udzieleniem zwolnienia skarżący podaje ,że jest powódź , co jest okolicznością powszechnie znaną. Sam jednak skarżący przyznaje ,że jego pole nie zostało zalane, ale obawia się ,że wody gruntowe podtopiły uprawy. Odnosząc się do tego argumentu sąd wyjaśnia ,że ocenia aktualną sytuację finansową skarżącego w powiązaniu z zakresem działalności gospodarczej na przestrzeni dwóch lat od złożenia skargi. Ustalenia faktyczne w tym zakresie przekonują sąd o możliwości zapłacenia przez skarżącego kwoty 100,-zł. Sąd doszedł do przekonania ,że skarżącemu należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym zgodnie z art. 246 §1 pkt.2 p,p.s.a .Przyznanie pomocy w zakresie częściowym w ocenie sądu zasadne jest tylko w zakresie wydatków związanych z ustanowieniem adwokata z urzędy. Wpłacenie kosztów honorarium dla fachowego pełnomocnika przekracza aktualne możliwości skarżącego , wobec czego sąd uwzględnił wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Reasumując , sąd ponownie rozpoznając wniosek na zasadzie cytowanych wyżej przepisów prawa orzekł jak w sentencji postanowienia. /-/E.Brychcy