II SA/Po 881/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Tadeusz Geremek WSA Marzenna Kosewska ( spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu w dniu 08 września 2004r. przy udziale sprawy ze skargi H. i K. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej: o d d a l a s k a r g ę /-/ T. M. Geremek /-/ W. Zygmont /-/ M. Kosewska Decyzją z dnia [...] Burmistrz W. postanowił wykreślić z urzędu z ewidencji działalności gospodarczej z datą [...] wpis pod nr [...] dotyczący działalności rozpoczętej w dniu [...] pod nazwą spółka cywilna prowadzonej przez H. H. i K. H. (K. 9 akt adm.). Przedsiębiorcy w dniu [...] wnieśli odwołanie od decyzji, podnosząc, iż wykreślenie z ewidencji działalności gospodarczej spółki cywilnej nie może nastąpić z datą wsteczną. Burmistrz W. uznając, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekł o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, prowadzonej przez Burmistrza W. wpis dokonany w dniu [...] pod nr [...] dotyczący działalności rozpoczętej w dniu [...] pod nazwą spółka cywilna H. H., K. H. Uzasadniając decyzję w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej Burmistrz W. podał, iż w dniu [...] zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej spółki cywilnej i w toku postępowania ustalono, że wspólnicy spółki cywilnej H. H. i K. H. nie dostosowali formy działalności gospodarczej do wymogów art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19.11.1999 r. prawo o działalności gospodarczej w zw. z art. 1 ust 3 ustawy z dnia 20.08.1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym. Od decyzji Burmistrza W. z dnia [...] odwołanie wnieśli wspólnicy spółki cywilnej do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (K. 17 akt ad.) wnioskując o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i powołali się na wytyczne Ministerstwa Sprawiedliwości publikowane w prasie (Gazeta Prawna z 14.12.2001 r.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Podstawą decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego było ustalenie, że w dniu [...] H. i K. H. złożyli wniosek o dokonanie wpisu w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta i Gminy W., działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki cywilnej. Burmistrz W. w ewidencji działalności gospodarczej nr [...] zarejestrował H. H. i K. H. spółka cywilna. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego organ I instancji prawidłowo przyjął, że H. i K. H. prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Utrzymując w mocy decyzję Burmistrza W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgodnie z art. 1a ust 3 ustawy z 20.08.1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym osoby fizyczne które do dnia 31.12.2000 r. wykonywały działalność gospodarczą jako wspólnicy spółek cywilnych były obowiązane w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym tj. do dnia 1.01.2001 r. dostosować formę wykonywanej działalności do wymogów ustawy. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego H. i K. H. prowadzący działalność gospodarczą jako spółka cywilna nie dostosowali formy działalności gospodarczej do wymogów ustawy o KRS do dnia 31.03.2001 r. i nie spełnili warunków określonych art. 2 ust 2 i 3 ustawy Prawo o działalności gospodarczej, gdyż nie można spółki cywilnej uznać za przedsiębiorcę. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiotowej sprawie fakt, iż H. i K. H. są małżonkami nie ma znaczenia, gdyż działalność gospodarczą zarejestrowali jako spółka cywilna. H. i K. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu zarzucając jej niezgodność z prawem, a w szczególności naruszenia art. 7 i 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem skarżących ustawa z dnia 20.08.1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, wchodząca w życie z dniem 1.01.2001 roku nałożyła obowiązek na osoby fizyczne, które do dnia 31.12.2000 roku wykonywały działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki cywilnej, by w terminie 3 – miesięcy od dnia wejścia ustawy tj. do 31.03.2001 r. dostosowały formę wykonywanej działalności do wymogów tej ustawy. Jednocześnie art. 26 § 4 kodeksu spółek handlowych określił, że spółki cywilne, których przychody netto ze sprzedaży w dwóch kolejnych latach obrotowych osiągnęły co najmniej równowartość 400.000 EUR winny dostosować formę swojej działalności do wymogów ustawy o KRS. Skarżący wyjaśnili, że spółka cywilna jaką prowadzą nigdy nie osiągnęła obrotów uzasadniających jej przekształcenie i rejestrację w rejestrze przedsiębiorstw KRS. Jednocześnie zdaniem skarżących, w sytuacji gdy są małżeństwem i ich dane osobowe są ujawnione w ewidencji działalności gospodarczej nie dotyczy ich obowiązek uzyskania nowego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Strona skarżąca wywiodła, także że zaskarżona decyzja doprowadziła do niebytu prawnego ich działalności oraz trudnych do oszacowania konsekwencji podatkowych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie (odpowiedź z dn.[...] k.22-23 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył : Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 2 ust 2 ustawy z dnia 19.11.1994 roku Prawo o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 z późn. zm.) przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz nie mająca osobowości prawnej spółka prawa handlowego, która zawodowo we własny imieniu podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą o której mowa w ust. 1 tj, działalność wytwórczą, handlową, budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Zgodnie z ust. 3 cytowanego artykułu za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej. Oznacza to, że ustawodawca nie przyznał statusu przedsiębiorcy spółce cywilnej, która nie jest osobą prawną oraz nie mającą osobowości prawnej spółką prawa handlowego. Zgodnie z art. 860 kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z 1964 r. z późn. zm.) przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów. Oznacza to, że podmiotami praw i obowiązków w stosunkach, w których występuje spółka, są wspólnicy. Skarżący prowadzą działalność gospodarczą zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej Burmistrza W. z dnia [...] nr [...] od [...] a oznaczenie podmiotu gospodarczego brzmi H. H., K. H. "spółka cywilna". Na podkreślenie zasługuje to, że skarżący nie kwestionują okoliczności, iż łączy ich umowa spółki cywilnej, co ma znaczenie niezależnie od faktu, że pozostają w związku małżeńskim. Sąd bowiem zauważa, że w rozumieniu normatywnym "spółka małżeńska" nie istnieje . Z uwagi na to, że ustawodawca nadał statusu przedsiębiorcy wspólnikom spółek cywilnych (art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19.11.1999r. prawo o działalności gospodarczej) zostali oni zobowiązani w terminie 3 (trzech) miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy – prawo o działalności gospodarczej tj. do dnia 31.03.2001 r. dostosować formę wykonywanej działalności do wymogów tej ustawy. Obowiązek ten wynika z art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 20.08.1997 r przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 121, poz. 770 z późn. zm.). Dostosowanie formy wykonywanej przez skarżących działalność gospodarczej do wymogów ustawy prawo działalności gospodarczej winno polegać na uzyskaniu przez każdego wspólnika spółki cywilnej odrębnego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, gdyż to wspólnik spółki cywilnej jako osoba fizyczna posiada status przedsiębiorcy i osobowość prawną. Nie ma to wpływu na okoliczność, że stronę skarżącą nadal łączy umowa spółki cywilnej. W ocenie Sądu strona skarżąca błędnie wywodzi, iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., a w konsekwencji decyzja Burmistrza W. o wykreśleniu z urzędu z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza W. wpisu z dn. [...] nr [...] dotyczącego ich działalności pod nazwą spółka cywilna narusza art. 26 § 4 kodeksu spółek handlowych i art. 7 i 22 Konstytucji RP. Nie wykonanie przez skarżących obowiązku określonego art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 20.08.1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 121, poz. 770 z późn. zm.) nałożyło na Burmistrza W. obowiązek wykonania ustawowego nakazu określonego art. 88i w zw. z art. 88e ust. ustawy z dnia 19.11.1999r. prawo o działalności gospodarczej i zdaniem Sądu realizacja zasady konstytucyjnej określonej art. 7 Konstytucji RP, a więc w konsekwencji wydanie decyzji z dnia [...] o wykreślenie z urzędu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, wpisu niezgodnego z prawem. Zarówno decyzje organów I i II instancji nie ograniczają wolności działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) prowadzonej przez stronę skarżącą. Decyzja o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej nie ma mocy wstecznej, staje się wykonalna w dniu jej prawomocności. Jednocześnie nie zamyka skarżącym drogi do uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej na zasadach przytoczonych w uzasadnieniu, zgodnych z obowiązującym prawem, w szczególności z art. 2, 7 i 88b ustawy z dn. [...] prawo działalności gospodarczej. W ocenie Sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza W. z dn. [...] nie narusza dyspozycji art. 26 § 4 kodeksu spółek handlowych. Błędnie co prawda w uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podnosi, iż H. i K. H. prowadząc spółkę cywilną nie dostosowali formy prowadzonej działalności do wymogów ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, gdyż dostosowanie formy prowadzonej działalności gospodarczej odnosi się do wymogów ustawy – prawo o działalności gospodarczej, należy jednak przyjąć, że w przypadku gdy organ odwoławczy utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję to oznacza to, szczególności utrzymanie w mocy jej podstawowego elementu jakim jest rozstrzygnięcie. W rozstrzygnięciu (osnowie) decyzji wyrażona jest bowiem wola organu administracji załatwiającego sprawę w tej formie. Z tego względu w razie sprzeczności pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji a jej uzasadnieniem należy za właściwy przyjąć treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 15.08.1985 r. III SA 730/85 publ. KPA w orzecznictwie s. 284). W rozpatrywanej sprawie osnowa decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. jest zgodna z prawem (art. 2 ust. 2 i 3 prawo o działalności gospodarczej w zw. art. 1 ust 3 ustawy z 20.08.1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym). Decyzje organów I i II instancji nie naruszają dyspozycji art. 26 § 4 kodeksu spółek handlowych i nie powodują, że spółka cywilna prowadzona przez skarżących pomimo nie spełnienia przesłanek ekonomicznych określonych § 4 art. 26 kodeksu spółek handlowych musi przekształcić się w spółkę jawną (art. 26 § 1 k. s. h.). Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 157 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ustawa z dn. 30.08.2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). /-/ M. Kosewska /-/ W. Zygmont /-/ T. M. Geremek