II SA/Po 881/16
WyrokWSA w Poznaniu2017-01-25
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Elwira Brychcy, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu strony z pobytu stałego, jeśli strona twierdzi, że nadal koncentruje w tym lokalu swoje centrum życiowe, mimo długotrwałej nieobecności i braku kontaktu z sąsiadami?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu strony z pobytu stałego, jeśli ustalono, że strona dobrowolnie i trwale opuściła miejsce pobytu stałego, co potwierdzają dowody takie jak wniosek prokuratora o ustalenie miejsca zamieszkania, informacje policji o braku przebywania w lokalu od dłuższego czasu, zeznania sąsiadów o sporadycznych wizytach w celu odebrania korespondencji, odłączenie mediów oraz brak usprawiedliwienia nieobecności podczas prób przeprowadzenia wizji lokalnej. Samo odbieranie korespondencji i opłacanie czynszu nie stanowi o koncentracji centrum życiowego w danym miejscu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wymeldowaniu S. K. z pobytu stałego. Postępowanie wszczęto na wniosek prokuratora, który nie mógł ustalić miejsca zamieszkania podejrzanego w postępowaniu karnym. Dowody zebrane przez organy wskazywały, że S. K. nie zamieszkuje w lokalu od grudnia 2012 r., a jedynie przyjeżdża po korespondencję. S. K. kwestionował te ustalenia, podnosząc, że lokal jest jego centrum życiowym i przechowuje tam swoje rzeczy, a jego nieobecność wynika z pracy i trudnej sytuacji rodzinnej. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. K.Pełny tekst orzeczenia
[...] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody z dnia 19 września 2016r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia 19 września 2016 r., nr [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.) w zw. z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r . o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 722 ze zm., dalej: u.e.l.) po rozpoznaniu odwołania S. K. od decyzji Burmistrza [...] z dnia 22 lipca 2016 r., nr [...] o wymeldowaniu S. K. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy [...] w Ś., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzję tę wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Niniejsze postępowanie zostało wszczęte na wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej P. z dnia 30 listopada 2015 r., nr [...] we wniosku tym prokurator poinformował Burmistrz [...], że postępowanie karne przeciwko S. K. zostało zawieszone z powodu niemożności ustalenia miejsca zamieszkania podejrzanego. Prokurator dołączył pismo Komendy Powiatowej Policji [...] z dnia 17 listopada 2015 r. L.dz. [...] informujące, że S. K. nie przebywa pod wyżej wskazanym adresem od grudnia 2012 r., co ustalono w rozmowach z sąsiadami. Wskazano, że przyjeżdża on pod ten adres raz w miesiącu w celu odebrania korespondencji i nie jest znane aktualne jego miejsce pobytu.
W wyniku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w szczególności na podstawie informacji uzyskanych z Komendy Powiatowej [...], a także z [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o., zeznań świadków – A. Ł. i G. J., Burmistrz [...] decyzją z dnia 22 lipca 2016 r. orzekł o wymeldowaniu S. K. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy [...] w Ś. uznając, że nie zamieszkuje on w sposób stały w przedmiotowym lokalu i nie koncentruje on w nim swojego życia osobistego.
W odwołaniu od powyższej decyzji S. K. zarzucił organowi I instancji obrazę art. 33 i 35 u.e.l. Wskazał, iż zamieszkiwał i zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Ów lokal usytuowany jest w budynku, którego stan techniczny jest bardzo zły, nadaje się do remontu, a jego zakres tak duży, że na czas remontu należy wykwaterować lokatorów i przydzielić lokale zastępcze, który to obowiązek spoczywa na władzach samorządowych. Zdaniem odwołującego z uwagi na okoliczność, że władze te od 2005 r. próbują ograniczyć ilość osób uprawnionych do przydzielenia takich lokali, podejmuje się takie działania jak skierowany przeciwko S. K. pozew o eksmisję. Zaznaczył, że sprawa zakończyła się prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z dnia 8 maja 2006 r. sygn. akt I C [...] oddalającym pozew. S. K. podniósł, że jako kierowca często zmuszony jest nocować poza domem, a jako przedsiębiorca często wraca do domu bardzo późno. Okoliczności te organ I instancji wykorzystał w celu uznania, że strona nie mieszka w przedmiotowym lokalu. Zwrócił przy tym uwagę, że [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w piśmie z dnia 12 kwietnia 2016 r. podało nieprawdziwą informację, jakoby S. K. zajmował lokal nr [...] przy ul. [...] w Ś. bez tytułu prawnego. Powołał się przy tym na ww. wyrok Sądu Rejonowego [...]
Ponadto odwołujący podał, że skomplikowaniu uległa jego sytuacja osobista, albowiem osoba, z którą był związany – matka jego dziecka opuściła go, wyjechała do innej miejscowości i utrudnia mu kontakt z dzieckiem. Chcąc zaś wykonywać władzę rodzicielską S. K. często jeździ do miejsca zamieszkania dziecka i jego matki, co ogranicza jeszcze bardziej jego możliwości czasowe korzystania z przedmiotowego lokalu, a który to lokal jest jego ośrodkiem życiowym. Zaznaczył też, że fakt nieobecności w dniu 22 lutego 2016 r. w lokalu potwierdzają załączone zaświadczenie ze szpitala i zwolnienie lekarskie. Dodał, że o fakcie jego stałego pobytu w rzeczonym lokalu świadczy to, iż odbiera osobiście nadesłaną mu na jego adres korespondencję. Jego zdaniem powyższe wyjaśnienia podważają wiarygodność zeznań świadka A. Ł.. Ponadto zaznaczył, że nie utrzymuje kontaktów z sąsiadami, ponieważ skłania go do tego ich sposób bycia (częste hałasy, nadużywanie alkoholu, kontakty z podejrzanymi osobami).
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Wojewoda powołał przepis art. 35 u.e.l. i wyjaśnił, że ustawowymi przesłankami wymeldowania są: opuszczenie miejsca pobytu stałego i niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Koniecznym było jedynie ustalenie, czy S. K. faktycznie opuścił przedmiotowy lokal. W ocenie Wojewody ów fakt potwierdzają następujące dowody:
- wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej P. z dnia 30 listopada 2015 r. informujące, że postępowanie karne przeciwko S. K. zostało zawieszone z powodu niemożności ustalenia miejsca zamieszkania podejrzanego
- pismo Komendy Powiatowej Policji [...] z dnia 17 listopada 2015 r. informujące, że S. K. nie przebywa pod ww. adresem od grudnia 2012 r., co ustalono w rozmowach z sąsiadami; jednocześnie ustalono, że strona przyjeżdża pod ten adres raz w miesiącu w celu odebrania korespondencji i nie jest znane aktualne jego miejsce pobytu;
- pismo Komendy Powiatowej Policji [...] z dnia 16 marca 2016r., z którego wynika, że A. Ł. (sąsiadka) oświadczyła, iż strona nie przebywa w przedmiotowym lokalu od grudnia 2012 r. i przyjeżdża jedynie raz w miesiącu w celu odebrania korespondencji,
- pisma [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o.z dnia 12 kwietnia 2016 r. stwierdzającego, że strona nie posiada tytułu prawnego do tegoż lokalu, w którym to odłączono media;
- zeznania G. J. (sąsiad) z dnia 4 czerwca 2016 r. potwierdzające, że widuje on S. K. w spornym lokalu jedynie dwa razy w tygodniu, jak ten przyjeżdża po korespondencję.
Jednocześnie organ odwoławczy odmówił wiarygodności dowodom przedstawionym przez stronę, uznając, że są one sprzeczne z powyższymi dowodami i w związku z tym mało wiarygodne. Wojewoda uznał, że zaszły podstawy do zastosowania art. 35 u.e.l. i wymeldowania S. K. z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu. Stwierdził, że strona co najmniej od grudnia 2012 r. nie przebywa w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w Ś., a jedynie opłaca za niego czynsz i odbiera w nim korespondencję, co nie może stanowić przesłanki warunkującej dalsze utrzymywanie meldunku. Przez zamieszkiwanie należy bowiem rozumieć skoncentrowanie w danym miejscu zwykłych czynności dnia codziennego, nocowanie oraz ześrodkowanie innych interesów życiowych. Zdaniem organu odwoławczego strona w sposób trwały i dobrowolny opuściła przedmiotowy lokal, o czym świadczy długotrwałe, z własnej woli w nim nieprzebywanie oraz brak woli powrotu.
S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję Wojewody. Zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie:
- art. 33 i 35 u.e.l. poprzez błędne zastosowanie w sytuacji, gdy faktycznie nie doszło do opuszczenia przez niego lokalu,
- art. 50 i art. 75 ust. 1 Konstytucji RP poprzez wykreowanie fikcyjnego stanu faktycznego, jakoby skarżący nie posiadał miejsca, w którym scentralizowana jest jego aktywność życiowa oraz uznanie, że opuścił sporny lokal przy jednoczesnym braku innego miejsca zameldowania, co prowadzi do uznania go za osobę bezdomną lub prowadzącą nomadyczny tryb życia,
- art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez wybiórcze odniesienie się do zebranych dowodów, nieuwzględnienie sytuacji mieszkaniowej w Ś. oraz polityki mieszkaniowej miasta, brak odniesienia się do powołanego wyroku Sądu Rejonowego [...] oddalającego powództwo o eksmisję i potwierdzający tytuł prawny skarżącego do przedmiotowego lokalu, a także potwierdzający nieprawdę poświadczoną przez [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego w piśmie z dnia 12 kwietnia 2016 r., nieuwzględnienie sytuacji życiowej, zawodowej i rodzinnej strony, nieodniesienie się do okoliczności, że skarżący nie utrzymuje kontaktów z sąsiadami, a także okoliczności złego zdrowia strony.
Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, umorzenie postępowania w sprawie oraz zasądzenie na jego rzecz od organu kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W motywach skargi przywołano argumentację tożsamą do zaprezentowanej w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto dodał, że w przedmiotowym lokalu przechowuje i chroni swoje rzeczy, łącznie z przedmiotami osobistego użytku, pamiątkami rodzinnymi i narzędziami pracy. Wskazał, iż lokal ten ma dla niego szczególną wartość praktyczną, albowiem stanowi jego centrum życia, ale i wartość sentymentalną, gdyż wychował się w nim i zamieszkiwał wraz z dziadkami. Jego zdaniem, wbrew przepisom art. 50 i art. 75 ust. 1 Konstytucji, organy orzekające wykreowały w niniejszym postępowaniu fikcyjny stan jakoby skarżący, nieposiadający żadnego innego miejsca zameldowania, był osobą bezdomną. Ponadto zwrócił uwagę na występującą jego zdaniem sprzeczność zeznań świadków A. Ł. i G. J., którzy podali, że skarżący przyjeżdża do spornego lokalu raz w miesiącu (A. Ł.) lub dwa razy w tygodniu (G. J.). Świadczy to o braku wiarygodności tychże dowodów. Odnosząc się zaś do kwestii niemożności przeprowadzenia wizji lokalnej w przedmiotowym lokalu skarżący wskazał, że usprawiedliwił swą nieobecności w dniu 22 lutego 2016 r. poprzez przedłożenie zwolnienia lekarskiego i zaświadczenia ze szpitala.
W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się bezzasadna, albowiem zarówno decyzja organu I instancji, jak i II instancji zostały wydane zgodnie z prawem.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 – dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 P.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.
Przed przystąpieniem do dalszych rozważań zauważyć trzeba, iż podstawowym zadaniem sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej. "Sprawowanie kontroli" oznacza pewnego rodzaju wtórność działań sądu wobec działań organów administracji. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania (korygowania) działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw przez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, nie zastępuje go w czynnościach. Co za tym idzie sąd, na skutek zaskarżenia decyzji organu administracji publicznej, nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia i nie jest organem odwoławczym III instancji. Powyższe oznacza, iż niezależnie od oceny trafności zarzutów podnoszonych w skardze – w aktualnym stanie prawnym – sąd administracyjny nie jest władny zmienić zaskarżonej decyzji ani władczo orzec w miejsce organów administracji o prawach lub obowiązkach stron.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy stwierdzić zważyć należy, iż podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 722 ze zm., dalej: u.e.l.), w myśl którego organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.
Wyjaśnić trzeba, iż obowiązek meldunkowy służy zarówno prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji, jak i ochronie interesów samych zainteresowanych meldunkiem oraz ochronie praw osób trzecich. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K. 20/01 (publ. OTK-A 2002/3/34, Dz. U. z 2002 r. Nr 78, poz. 716) podkreślił rejestracyjny charakter meldunku i wskazał, że przedmiotem rejestru jest jedynie "przebywanie", a nie – "uprawnienie" do lokalu, a ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 u.e.l. pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Uwzględniając tę definicję, należy przyjąć, iż stanowiące hipotezę przepisu art. 35 u.e.l. opuszczenie miejsca pobytu stałego, nie oznacza jedynie fizycznego przebywania w miejscu innym, niż miejsce pobytu stałego, ale konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu, niż miejsce pobytu stałego, towarzyszyła wola opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych – na gruncie analogicznych przepisów ustawy z dnia z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. D. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.) - wskazywano przy tym, że jeżeli osoba nie przebywa w dotychczasowym miejscu pobytu, a opuszczenie miało charakter dobrowolny lub wynikało z czynności właściwego organu mającego swe oparcie w prawie, to okoliczność ta stanowi podstawę faktyczną do orzeczenia o wymeldowaniu tej osoby (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 195/09 – dostępny jak wyżej).
Dalej wskazać należy, iż dokonując ustaleń faktycznych w toku postępowania administracyjnego organy administracji respektować winny naczelne zasady i reguły, określone w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Jedną z nich jest zasada zawarta w przepisie art. 7 K.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Oznacza to, że w toku postępowania administracyjnego należy z urzędu przeprowadzić dowody, służące ustaleniu wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla prawidłowego rozpoznania sprawy.
Jedynie ustalone w taki sposób fakty mogą być uznane za udowodnione i stanowić materiał dowodowy będący niezbędną podstawą do wydania orzeczenia oraz jego uzasadnienia. W uzasadnieniu decyzji orzekającej o wymeldowaniu z urzędu danej osoby z miejsca jej stałego zameldowania organ administracyjny zobowiązany jest do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy oraz wskazania faktów, które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W ocenie Sądu organ I instancji prowadzący przedmiotowe postępowanie zebrał kompletny materiał dowodowy wystarczający do rzetelnego ustalenia istotnych prawnie okoliczności faktycznych sprawy dotyczących opuszczenia przez skarżącego miejsca jego stałego zameldowania zaś organy obu instancji uzasadnienia swoich orzeczeń sporządziły w sposób odpowiadający wyżej wskazanym wymogom.
W szczególności organy orzekające w sposób rzetelny, wyczerpujący i przekonujący ustaliły i następnie wyjaśniły motywy uznania, że ośrodkiem koncentracji spraw życiowych S. K. przestało być mieszkanie nr [...] przy ul. [...] w Ś..
Po pierwsze, co istotne, prawidłowo organy orzekające zareagowały na wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej P. z dnia 30 listopada 2015 r. o wszczęcie postępowania administracyjnego o wymeldowanie skarżącego. Zwrócić bowiem należy uwagę, że we wspomnianym wniosku Prokurator zwrócił uwagę na niemożność ustalenia miejsca pobytu podejrzanego S. K., zaznaczając, że z tego powodu zawiesił postępowanie karne w sprawie 1 Ds. [...]. Dodał, że z informacji uzyskanej z Komendy Powiatowej Policji [...] wynika, że S. K. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu od grudnia 2012 r., a aktualne miejsce jego pobytu nie jest znane. Sąd pragnie w tym miejscu zaznaczyć, że powyższe informacje – zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. – stanowią dowód na okoliczność niezamieszkiwania skarżącego w przedmiotowym lokalu, co organy trafnie wzięły pod uwagę.
W ocenie organów kolejnym dowodem przemawiającym za uznaniem, że doszło do trwałego i dobrowolnego opuszczenia przedmiotowego lokalu przez skarżącego jest wyjaśnienie Komendy Powiatowej Policji [...] z dnia 16 marca 2016 r., w którym wskazano, że A. Ł. zamieszkująca przy ul. [...] [...] w Ś. podała, iż S. K. nie przebywa pod wskazanym adresem, a jedynie przyjeżdża jedynie raz w miesiącu celem odebrania korespondencji. Wbrew twierdzeniom skarżącego powyższym wyjaśnieniom nie przeczą zeznania złożone przez świadka G. J. zamieszkałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w Ś.. Podał on, że skarżący jest widywany dwa razy w tygodniu jak przyjeżdża po korespondencję. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że A. Ł. i G. J. odmiennie określili częstotliwość wizytowania przez S. K. przedmiotowego lokalu nie podważa kluczowych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleń co do niezamieszkiwania w lokalu tym przez skarżącego. Dodatkowo za niezamieszkiwaniem skarżącego w przedmiotowym lokalu przemawia fakt, że ów lokal ma odłączone media. Informacja ta została ujawniona w piśmie z dnia 12 kwietnia 2016 r. przez Prezesa Zarządu [...] TBS sp. z o.o. Wyjaśniono przy tym, że skarżący choć ponosi koszty utrzymania tegoż lokalu, to nie posiada do niego tytułu prawnego. W ocenie Sądu nie ma sprzeczności pomiędzy powyższymi wyjaśnieniami [...] TBS a wyjaśnieniami złożonymi przez skarżącego, który powołał się na wyrok Sądu Rejonowego [...] Wydział I Cywilny z dnia 8 maja 2006 r. sygn. akt IC [...] oddalający powództwo [...] TBS przeciwko S. K. w zakresie eksmisji z przedmiotowego lokalu. Zwrócić bowiem należy uwagę, że ów wyrok i zaprezentowane w jego uzasadnieniu okoliczności przedstawiają stan faktyczny i prawny z 2006 r., tymczasem informacja pochodząca od [...] TBS jest aktualna na dzień wydania decyzji w niniejszej sprawie.
Nadto zważyć należy, że organ I instancji na podstawie art. 85 K.p.a. dwukrotnie podjął próbę przeprowadzenia w przedmiotowym lokalu oględzin. Pismem z dnia 28 stycznia 2016 r. (doręczonym w dniu 1 lutego 2016 r.) zawiadomił stronę o przewidzianym na dzień 22 lutego 2016 r. terminie oględzin. Z notatki służbowej z dnia 22 lutego 2016 r., sporządzonej przez pracownika Urzędu Miejskiego [...], wynika, że skarżący telefonicznie poinformował organ, że oględziny w tym dniu nie mogą się odbyć z powodu jego pobytu w szpitalu w P.. Z przedłożonej przez skarżącego do akt sprawy dokumentacji medycznej wynika zaś, że skarżący przebywał w Szpitalu Klinicznym w P. w okresach od 5 do 10 lutego 2016 r., a następnie od 16 do 25 maja 2016 r. Nie sposób zatem podzielić podnoszonego przez pełnomocnika skarżącego w skardze stanowiska jakoby skarżący usprawiedliwił swą nieobecność w dniu 22 lutego 2016 r. podczas oględzin. Również w żaden sposób skarżący nie wyjaśnił przyczyn swej nieobecności w czasie oględzin wyznaczonych na dzień 21 marca 2016 r. Protokół oględzin z dnia 21 marca 2016 r. wskazuje, że o ustalonej przez organ godz. 10:00 strona nie stawiła się w lokalu i w żaden sposób nie usprawiedliwiła swojego niestawiennictwa, mimo że zawiadomienie o kolejnym terminie oględzin skarżący odebrał osobiście w dniu 14 marca 2016 r. (k. [...] akt organu I instancji)
W świetle powyższego Sąd uznał, że organy orzekające trafnie znalazły podstawy do wymeldowania skarżącego, a ich rozstrzygnięcia nie noszą znamion arbitralnych.
Zauważyć w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przepis ten ustanawia zasadę swobodnej oceny dowodów przez organ administracyjny, której istota sprowadza się do zapewnienia organowi prowadzącemu postępowanie możliwości badania sprawy (stanu faktycznego) i do swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Regulacja ta wyłącza zatem możliwość odmiennej oceny przez sąd administracyjny wiarygodności i mocy dowodowej zebranego w sprawie materiału, chyba że ustalenia zawarte w decyzji mają charakter dowolnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lipca 1998 r., sygn. III SA 5203/98, publ. LEX nr 44809). Sąd administracyjny nie jest bowiem organem III instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór, w ramach realizacji zasady swobodnej (a nie dowolnej) oceny dowodów, jest słuszny, gdyż Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) orzeczeń administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 16 stycznia 1998 r., sygn. akt l SA/Kr 36/97, publ. LEX nr 34108). Innymi słowy, jeżeli postępowanie dowodowo-wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie, to nie narusza prawa wybór przez organ administracji publicznej jednej z dwóch potencjalnie wchodzących w grę możliwości.
W takiej sytuacji procesowej jak zaistniała w niniejszej sprawie Sąd, w ramach kontroli orzeczniczej organu administracji publicznej, nie może zakwestionować jego rozstrzygnięcia, gdyż, jak to wyżej wskazano, sprawuje on kontrolę tylko pod kątem legalności orzeczenia, nie zaś jego słuszności. Jeżeli bowiem organ administracji publicznej uzasadnił przekonująco dlaczego uwzględnił jedne dowody (zeznania świadków, informacje z Prokuratury, Policji i od administratora budynku, brak stawiennictwa strony i tym samym uniemożliwienie oględzin lokalu) i odmówił uwzględnienia innych (w niniejszej sprawie ograniczających się do twierdzeń strony), względnie uznał je (jak na przykład fakt odbierania przez skarżącego korespondencji pod adresem stałego zameldowania) za niewystarczające dla udowodnienia tez przedstawianych przez stronę, to nie można tylko z tego powodu skutecznie podważyć stanowiska organu zarzucając mu oparcie rozstrzygnięcia na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i tym samym błędnej ocenie tego stanu pod względem prawnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 1984 r., sygn. II SA 113/84, publ. ONSA 1984, z.1 poz. 42).
Należy przy tym dodać, odnosząc się przy tym do zarzutu naruszenia art. 50 i art. 75 ust. 1 Konstytucji RP, że organy badając przesłanki trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca stałego pobytu przez skarżącego, nie mają obowiązku ustalania, w jakim innym miejscu strona aktualnie koncentruje swe życiowe interesy. Wywody pełnomocnika skarżącego podniesione w skardze jakoby organy orzekające przyjęły, że S. K. prowadzi nomadyczny tryb życia, względnie jest bezdomny, nie odnoszą się do istoty sprawy. Rolą organów obu instancji było bowiem jedynie ustalenie w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, czy skarżący przedmiotowy lokal opuścił dobrowolnie w sposób trwały. Wobec pozytywnych ustaleń w tym zakresie Sąd nie znalazł podstaw do podważanie zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu również podnoszona przez stronę okoliczność prowadzenia (zarejestrowania) działalności gospodarczej pod dotychczasowym adresem nie przesądza o zamieszkiwaniu bądź niezamieszkiwaniu skarżącego w tym samym miejscu (por wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II OSK 2164/12, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na względzie, uznając, że wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów obu instancji odpowiadają prawu, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę S. K..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło