II SA/Po 884/03
WyrokWSA w Poznaniu2004-04-01
Skład orzekający: Rafał Batorowicz, Ewa Makosz-Frymus, Maciej Dybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prokuratora Okręgowego odmawiająca udostępnienia informacji publicznej, wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, powinna zostać uchylona i postępowanie umorzone, czy też stwierdzona jej nieważność?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję Prokuratora Okręgowego wydaną z naruszeniem właściwości rzeczowej i umorzył postępowanie, ponieważ w postępowaniu odwoławczym nie można stwierdzić nieważności decyzji organu I instancji z powodu naruszenia właściwości. Skutkiem naruszenia właściwości rzeczowej przez organ I instancji jest umorzenie postępowania przed tym organem, a nie stwierdzenie nieważności decyzji.Stan faktyczny
P.J. zwrócił się do Prokuratury Rejonowej o sporządzenie wykazu opinii sądowo-psychiatrycznych oraz placówek i lekarzy biegłych. Prokurator Okręgowy odmówił udzielenia informacji, wskazując na brak przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego. Prokurator Apelacyjny uchylił decyzję Prokuratora Okręgowego i umorzył postępowanie, stwierdzając naruszenie właściwości rzeczowej. P.J. zaskarżył decyzję Prokuratora Apelacyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Batorowicz ( spr ) Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus Sędzia WSA Maciej Dybowski Protokolant referent Tatiana Gajdzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 01 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Prokuratora Apelacyjnego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej ; oddala skargę /-/ M.Dybowski /-/ R.Batorowicz /-/ E.Makosz-Frymus TG
Decyzją z dnia [...] r. P.J. zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w Ś. o sporządzenie wykazu obejmującego dane dotyczące opinii sądowo - psychiatrycznych z ostatnich pięciu lat oraz przedłożenia wykazu placówek zdrowia i lekarzy biegłych sądowych uprawnionych do wydawania opinii sądowo - psychiatrycznych.
W dniu [...] r. Prokuratura Rejonowa w Ś. przekazała wniosek P.J. Prokuraturze Okręgowej w Sz..
Decyzją z dnia Prokurator Okręgowy w Sz. powołując podstawy prawne z art.4 ust.1 pkt 1, art.16 ust.1 i art.3 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz. U. nr 112, poz.1198 ) oraz z art.104 § 1 i 2 kpa, odmówił udzielenia informacji. Z uzasadnienia tej decyzji wynikało, że zasadniczą przyczyną rozstrzygnięcia było przyjęcie, iż udzieleniu informacji publicznej sprzeciwiał się brak przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego.
Skutkiem odwołania P.J. sprawę jako organ drugiej instancji rozpatrywał Prokurator Apelacyjny w P., który decyzją z dnia [...] r. , powołując podstawy prawne z art.16 ust.1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i art.138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości decyzję Prokuratora Okręgowego i umorzył postępowanie I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że decyzja z dnia [...] r. została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej. Wyjaśnił, że według art.16 ustawy o informacji publicznej decyzja odmawiająca udostępnienia informacji publicznej winna być wydana przez organ władzy publicznej I instancji, a więc w sprawie niniejszej przez Prokuraturę Rejonową w Ś.. Powołał się na art.17 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze ( Dz. U. z 1994 r. nr 19, poz.70 ze zm. ) określający prokuratury rejonowe jako jednostkę organizacyjną prokuratury.
Organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że choć naruszenie przepisów o właściwości stanowiło podstawę nieważności, wyłączone było stwierdzenie nieważności w postępowaniu odwoławczym. Występowała natomiast bezprzedmiotowość postępowania skutkująca umorzeniem postępowania.
P.J. wniósł skargę do sądu administracyjnego domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, której zarzucił naruszenie przepisów postępowania prawa materialnego, to jest :
- art.5 i 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, art.61 Konstytucji RP,
- art.107 kpa poprzez podpisanie decyzji przez osobę nieuprawnioną, gdyż brak było przesłanek do przyjęcia by podpisana na decyzji osoba była osobą uprawnioną,
- art.139 kpa poprzez wydanie decyzji niekorzystnej dla skarżącego,
- błędną interpretację materii sporu i procedury.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podnosząc w szczególności, że podpisana na decyzji osoba pełniąca funkcję Prokuratora Okręgowego w P. była uprawnioną do podpisania decyzji. Nadto wywodził, że skarżący wykazywał bark zrozumienia co do charakteru decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Trafnie organ odwoławczy stwierdził, że organ , który orzekał w pierwszej instancji, to jest Prokurator Okręgowy w Sz. wydal decyzję z naruszeniem przepisów o właściwości.
Jak wynikało z treści wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej domagał się on udostępnienia danych dotyczących ustanowienia biegłych psychiatrów oraz placówek i osób wydających opinie z tego zakresu w obszarze właściwości Prokuratury Rejonowej w Ś.. W tej sytuacji, wobec art.4 ust.1 i 3 oraz art.16 ust.1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a nadto art.17 ust.3 ustawy o prokuraturze właściwym zarówno do udostępniania informacji publicznej jak i wydawania decyzji o odmowie udostępniania informacji był Prokurator Rejonowy w Ś. kierujący Prokuraturą Rejonową w Ś., to jest podmiotem będącym w posiadaniu żądanych informacji. Tym samym brak było podstaw do przyjęcia by właściwym do wydania decyzji był Prokurator Okręgowy w Sz..
Trafnie organ drugiej instancji przyjął, że w postępowaniu odwoławczym stosowanie sankcji nieważności było niedopuszczalne ( por. wyrok NSA z 12 marca 1981 r., sygn. SA 472/81, ONA 1981, nr1 poz.21 ).
W tej sytuacji słusznie uznano, że skutkiem ustalenia, iż decyzję jako organ I instancji wydał organ niewłaściwy winno być wydanie decyzji o jakiej mowa w art.138 § 1 pkt 2 kpa, to jest orzeczenie o uchyleniu decyzji niewłaściwego organu i umorzeniu postępowania przed tym organem.
W tym miejscu należało skarżącemu wyjaśnić, że skutkiem zaskarżonej decyzji nie było umorzenie postępowania przed właściwym organem czy też inne zakończenie postępowania wywołanego jego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Bezprzedmiotowość postępowania dotyczyła bowiem jedynie postępowania przed niewłaściwym organem, a nie przed organem właściwym, który nadal obowiązany jest rozpatrzyć wniosek o udzielenie informacji publicznej. Wobec tego chybione były zarzuty merytoryczne, którymi skarżący wykazywał uprawnienie do uzyskania informacji traktujące zaskarżoną decyzję jako zamykającą mu dostęp do informacji publicznej.
Chybiony był też zarzut naruszenia art.139 kpa. Zgodnie z tym przepisem zakaz r e f o r m a t i o n i s i n p e i n s nie obowiązuje gdy decyzja organu pierwszej instancji rażąco narusza prawo, a taka sytuacja zachodzi gdy naruszono przepisy o właściwości.
Nie można też było przyjąć by doszło do naruszenia art.107 § 1 kpa w sytuacji gdy w nagłówku decyzji podano nazwę organu - Prokurator Apelacyjny P., a decyzję podpisała osoba pełniąca funkcję odpowiadającą nazwie organu.
Z wymienionych przyczyn oddalono skargę na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz.1270 ).
/-/ M.Dybowski /-/ R.Batorowicz /-/ E.Makosz-Frymus
JFS
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło