II SA/Po 89/07
WyrokWSA w Poznaniu2007-07-12
Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Barbara Kamieńska, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, wydane na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest prawidłowe, jeśli teren inwestycji nie był przeznaczony na cele publiczne w wygasłym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że uzgodnienie warunków zabudowy na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy teren inwestycji był przeznaczony na cele publiczne o charakterze ponadlokalnym lub krajowym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który wygasł na podstawie art. 67 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Organy obu instancji nie zbadały tej przesłanki, co stanowiło naruszenie przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarżąca G.W. wniosła o uzgodnienie warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego i garażu. Marszałek Województwa odmówił uzgodnienia, wskazując na naruszenie 100-metrowego pasa wolnego od zabudowy od rzeki, wynikającego z Planu Województwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Marszałka. Skarżąca podnosiła m.in. o braku precyzyjnego określenia granic obszaru chronionego krajobrazu, istnieniu zabudowy w sąsiedztwie oraz kwestionowała wagę przepisów planu województwa nad przepisami ustawy. Prokurator Apelacyjny wniósł o stwierdzenie nieważności postanowień z uwagi na naruszenie właściwości.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej i określił, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2007 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej H.G. sprawy ze skargi G.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy terenu I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Kamieńska
Postanowieniem z dnia [...] r. Marszałek Województwa W., na podstawie art. 106 §5 kpa oraz art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i garażu w miejscowości T. na działce Nr ewid. [...] w zakresie zadań samorządowych, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 i art. 48 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W uzasadnieniu wskazał, że na podstawie art. 64 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 10 powołanej ustawy Marszałek Województwa posiada kompetencję do uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji zlokalizowanych w obrębie województwa. Planowana inwestycja położona jest na obszarze chronionego krajobrazu "[...]". Uchwalony przez Sejmik Województwa uchwałą nr XLII/628/2001 z 26 listopada 2001r. (Dz.Urz.Woj.Wlkp. z 5.03.2002r. Nr 35, poz. 1052) Plan Województwa W. przewiduje zachowanie pasa szer. 100,0 m od brzegów rzek, jezior, zbiorników, wolnego od zabudowy. Ustalona linia zabudowy w projekcie decyzji wynosi 58,0 m. Dlatego nie można uzgodnić warunków zabudowy dla planowanej inwestycji.
Zażalenie na postanowienie wniosła G.W. Stwierdziła, że rozporządzenie Wojewody P. Nr 5/98 z 15 maja 1998r. nie wskazuje, żeby granice obszaru chronionego krajobrazu przebiegały przez jej działkę. Z treści rozporządzenia wynika, że obszar ten dotyczy rzeki Gwdy i jej pasa na prawym (zachodnim,) brzegu. Opis granic obszaru chronionego w rozporządzeniu jest tak ogólny, że nie może być precyzyjnie przytaczany w rozstrzygnięciach administracji. Brak ustalonej dokładnej granicy obszaru chronionego w dostępnych powszechnie materiałach kartograficznych powoduje, że trudno pogodzić się z postanowieniem Marszałka. Ponadto, w terenie sąsiadującym z działką występuje tzw. dobre sąsiedztwo, polegające na istniejącej zabudowie mieszkalnej po obu stronach działki. W piśmie z dnia [...] r. uzupełniającym zażalenie, G. W. podniosła, że na przedmiotowym terenie istnieje rozwinięta sieć osadnicza w postaci 3 i 4-rodzinnym budownictwie. Budynki te istnieją od ponad stu lat i zrozumiałe jest, że mieszkańcy tego rejonu będą poszukiwać sąsiadującego terenu dla swoich potrzeb osadniczych. Niezrozumiałe jest, że budynek jednorodzinny może spowodować utratę walorów krajobrazowych okolicy, biorąc pod uwagę bardziej uciążliwe obiekty np. fabrykę, elektrownie. Ponadto zarzuciła organowi I instancji prowadzenie postepowania w sposób, który nie pogłębia zaufania do organu administracji samorządowej. Jak podała, nie została należycie poinformowana o okolicznościach prawnych, które mogą mieć wpływ na wyrażenie zgody na zabudowę jej działki. W szczególności miała trudności z uzyskaniem planu zagospodarowania przestrzennego województwa w. Nadto wskazała, że z zarządzenia dotyczącego chronionego krajobrazu wynika, że dopuszczalna jest bardziej szkodliwa działalność – wydobywanie kopalin na potrzeby lokalne. G. W. zwróciła się jednocześnie z pytaniem, czy istnieje możliwość udzielenia zgody na odstępstwo od szczegółowych przepisów w taki sposób, by mogła uzyskać pozytywną decyzję pozwalającą na wybudowanie domu w odległości mniejszej niż 100 m od rzeki.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Jak wskazano w uzasadnieniu, Organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie o rozporządzenie Nr 5/98 Wojewody P. z dnia 13.05.1998r. w sprawie ustanowienia obszarów chronionego krajobrazu w województwie p. (Dz.Urz.Woj. Pilskiego nr 13, poz. 83) jak i uchwalony przez Sejmik Województwa W. uchwałą z dnia 26 listopada 2001r. nr XLII/628/2001 Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa W. (Dz.Urz.Woj.Wlkp. Nr 35, poz. 1052). Ponadto zdaniem organu, Marszałek Województwa W. podjął postanowienie w ramach swoich kompetencji, mając do tego ustawowe uprawnienia nadane w ustawie z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Skargę na powyższą decyzję wniosła G. W. W jej uzasadnieniu wskazała, że w sąsiedztwie znajduje się obiekt usytuowany jeszcze bliżej rzeki, niż zaplanowała to skarżąca. Dlaczego zatem przepisy planu zagospodarowania przestrzennego województwa przewidujące pozostawienie 100 m pasa wolnego od zabudowy są ważniejsze od przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dlaczego również wobec jej inwestycji nie można dokonać odstępstw.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, a nadto wskazało, iż zgodnie z art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy musi być wydana po uzgodnieniu z marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych i samorządowych służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 i art. 48 – w odniesieniu do terenów przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1.
Na rozprawie w dniu 12 lipca 2007r. udział w postępowaniu zgłosił, na podstawie art. 8 p.p.s.a. Prokurator Apelacyjny, który wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowieni organu I instancji z uwagi na to, iż wydane zostało z naruszeniem przepisów dotyczących właściwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona, choć z innych przyczyn niż w niej podniesiono.
Uszło uwadze Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że decyzję dotyczącą ustalenia warunków zabudowy, o wydanie której wnosiła skarżąca, wydaje się po uzgodnieniu w trybie art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. Nr 80, poz. 717 ze Zm.) tylko i wyłącznie w przypadku zaistnienia przesłanek zawartych w tym przepisie. Zatem uzgodnienie powyższe może nastąpić wtedy gdy teren, na którym planuje się przyszłą inwestycję, był przeznaczony na inwestycje celu publicznego o charakterze ponadlokalnym lub krajowym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który wygasł na podstawie art. 67 ustawy z 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Tej przesłanki organ odwoławczy nie badał, powielając w tym zakresie błąd organu pierwszej instancji, to jest Marszałka Województwa W.
Gdyby okazało się, że miejscowy plan, który wygasł w sposób opisany w ustawie, zapisu takiego nie zawierał, opisane uzgodnienie byłoby niedopuszczalne a ewentualne postanowienie wydane byłoby z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 2 kpa).
W tych warunkach, wobec stwierdzenia naruszenia wskazanego przepisu prawa materialnego należało uchylić zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
O kosztach postepowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
W pkt. III wyroku określone zostało w oparciu o art. 153 p.p.s.a., że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.
/-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Kamieńska
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło