II SA/Po 897/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 października 2011r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2011r. Nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego i zasiłku rodzinnego postanawia 1. ustanowić dla A. G. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca A. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni oświadczyła, że jej jedynym dochodem jest świadczenie pielęgnacyjne, jakie otrzymuje w związku z opieką nad niepełnosprawnym synem, który wymaga stałej opieki osoby trzeciej. Nie stać jej więc na opłacenie prawnika. Oświadczyła, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi tylko z synem. Wskazała, że posiada udział we własności domu po rodzicach w wysokości 1/3, z którego nie czerpie żadnych dochodów. Należącą do niej część nieruchomości stanowi powierzchnię [...] m². Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada innego majątku nieruchomego, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Nadto wnioskodawczyni podała, że łączne dochody rodziny wynoszą [...] zł. miesięcznie. Syn otrzymuje bowiem rentę socjalną i rentę rodzinną w łącznej wysokości [...] zł oraz dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł. miesięcznie. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżąca wnosząc skargę w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła oraz zasiłku rodzinnego, z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków. Wobec powyższego skarżąca zwolniona jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jej udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżąca zwolniona z ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sadowych, zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezzasadne. Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Wnioskodawczyni z uwagi na opiekę nad niepełnosprawnym synem nie pracuje i utrzymuje się tylko ze środków z pomocy społecznej. Z uwagi na sytuację rodzinną skarżąca nie może wykorzystywać swoich możliwości zarobkowania. Posiada wprawdzie stały dochód, ale jego wysokość z trudem wystarcza na pokrycie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Dysponuje też nieruchomością, ale wykorzystuje ją na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Przedstawiona przez wnioskodawczynię sytuacja finansowa i rodzinna wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1a) i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska