II SA/Po 897/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-11-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Elwira Brychcy, Sędzia WSA Tomasz Świstak, Asesor WSA Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udział sędziego w wydaniu wyroku oddalającego skargę strony w innej, wcześniejszej sprawie, stanowi podstawę do jego wyłączenia z mocy ustawy lub z powodu uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności w rozpoznawaniu kolejnej skargi tej samej strony?Ratio decidendi
Udział sędziego w wydaniu wyroku oddalającego skargę strony w innej, wcześniejszej sprawie, nie stanowi samoistnej podstawy do wyłączenia tego sędziego z mocy ustawy ani nie rodzi uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności w rozpoznawaniu kolejnej skargi tej samej strony. Strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego jest zobowiązana do wskazania i uprawdopodobnienia konkretnych okoliczności świadczących o braku bezstronności, a nie opierać się na subiektywnym przekonaniu wynikającym z niepomyślnego dla niej rozstrzygnięcia w przeszłości.Stan faktyczny
Strona skarżąca K. D. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego E. P. od rozpoznawania sprawy dotyczącej odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. Jako podstawę wniosku wskazała, że sędzia E. P. brała udział w wydaniu wyroku oddalającego jej wcześniejszą skargę w innej sprawie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie Sędziego E. P.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Tomasz Świstak Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej K. D. o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu E. P. w sprawie ze skargi K. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji postanawia oddalić wniosek o wyłączenie Sędziego E. P.
K. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2017 r., którą uchylono decyzję Starosty z dnia [...] kwietnia 2017 r. umarzającą postępowanie w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2013 r. ustalającej Panu K. D. zakres obowiązków i zadań gospodarczych dla gruntów położonych w obrębie miejscowości D. SKO orzekło merytorycznie w ten sposób, że odmówiło stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2013 r.
W piśmie z dnia 21 listopada 2017 r. skarżący powołując się na przepis art. 18 § 1 pkt. 6 i art. 19 p.p.s.a złożył wniosek o wyłączenie z rozpoznawania tej sprawy Sędzi E. P. W uzasadnieniu podał, że wymieniona Pani Sędzia brała udział jako sędzia sprawozdawca w sprawie z jego skargi na decyzję SKO w Pile z dnia [...] lipca 2013 r., a skarga została oddalona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej: P.p.s.a.), sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3).
Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 19 P.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
Postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z treścią art. 22 § 2 P.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy.
Zauważyć należy, iż przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony zostały przez ustawodawcę jedynie ogólnie określone. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Zaznaczyć przy tym trzeba, iż zgodnie z art. 20 P.p.s.a., strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 P.p.s.a., uzasadniające wyłączenie sędziego z mocy ustawy. Podkreślić należy, że o wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie strony, co do tego, że skoro raz wskazany sędzia był sprawozdawcą w sprawie z jego skargi i sprawa zakończyła się niepomyślnym dla niego wyrokiem oddalającym skargę, to zakładać należy istnienie wątpliwości co do bezstronności sędziego. Brak bezstronności sędziego może wynikać z istnienia osobistych związków tego sędziego ze stronami sporu sądowego (w tym wypadku ze skarżącym), które wpływają na jego obiektywizm w sprawie. Skarżący nie powołał się na istnienie takich związków. Również Sędzia E.P. nie wskazała na istnienie takich okoliczności w złożonym, na podstawie art. 22 § 2 P.p.s.a. oświadczeniu.
W ocenie Sądu okoliczność, że Sędzia E. P. orzekała w sprawie ze skargi K. D. na decyzję SKO z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie obowiązków i zadań z zakresu gospodarki leśnej nie jest wystarczającą przesłanką wyłączającą tegoż sędziego z możliwości rozpoznawania niniejszej sprawy ani z mocy przepisu art. 18 § 1 ani z mocy przepisu art. 19 P.p.s.a
W ocenie Sądu orzekającego wniosek skarżącego nie ma uzasadnionych podstaw, wobec czego Sąd działając na podstawie art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło