II SA/Po 898/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-02-21

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Edyta Podrazik, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ograniczone moce przerobowe lub godziny pracy regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK) stanowią "inne przyczyny" uzasadniające przekazanie zmieszanych odpadów komunalnych do instalacji zastępczej, zwalniające z obowiązku przekazania ich do RIPOK i tym samym od nałożenia kary pieniężnej?
Ratio decidendi
Ograniczone moce przerobowe lub godziny pracy regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK) nie stanowią "innych przyczyn" w rozumieniu art. 38 ust. 2 ustawy o odpadach, które usprawiedliwiałyby przekazanie zmieszanych odpadów komunalnych do instalacji zastępczej. "Inne przyczyny" muszą mieć charakter zdarzeń losowych, niezależnych od działań i decyzji zainteresowanych podmiotów, a nie wynikać z organizacji pracy stron czy kwestii ekonomicznych. Skoro RIPOK mógł przyjąć odpady w określonym limicie, a przedsiębiorca sam zmniejszył ilość dostarczanych odpadów, nie wywiązując się z umowy, zasadnie nałożono na niego karę pieniężną.
Stan faktyczny
Spółka A. P. sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za nieprzekazywanie zmieszanych odpadów komunalnych do regionalnej instalacji przetwarzania odpadów (RIPOK) w S. od dnia 29 maja 2017 r. Spółka twierdziła, że ograniczone moce przerobowe RIPOK w S. oraz jego krótki czas pracy (do 17:00) stanowiły "inne przyczyny" uzasadniające przekazanie części odpadów do instalacji zastępczej w K. Organy administracji oraz sąd uznały, że te okoliczności nie spełniają definicji "innych przyczyn" i utrzymały karę pieniężną w mocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2019 r. sprawy ze skargi A. P. sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO) decyzją z dnia [...] marca 2018 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej jako skarżąca lub spółka) od decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "P. Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. nr [...], z dnia [...] listopada 2017 r. w sprawie nałożenia na spółkę kary pieniężnej w wysokości [...] zł za nieprzekazanie, od dnia 29 maja 2017r., odebranych od właścicieli nieruchomości, zmieszanych odpadów komunalnych do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych właściwej dla regionu ich wytworzenia, a także w sprawie zobowiązania strony do uiszczenia kary pieniężnej w terminie 30 dni od dnia uostatecznienia się decyzji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm. dalej: k.p.a.) oraz art. 9x ust. 1 pkt 3 i art. 9zc ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1289, ze zm. dalej: u.c.p.g.) w związku z art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 21, ze zm. dalej u.o.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z dnia 1 czerwca 2017 roku (data wpływu do Biura Związku 05.06.2017 roku) Miejski Zakład Usług Komunalnych spółka z o.o. w Z. ( dalej: "MZUK w Z." ) prowadzący Regionalną Instalację Przetwarzania Odpadów Komunalnych w S. gmina Z. ( dalej: "RIPOK"), poinformował Związek Międzygminny "P. Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. ( dalej; "Związek" lub "Organ I instancji"), że A. Sp. z o.o. z siedzibą w P. zaprzestała z dniem 29 maja 2017 r. dostaw zmieszanych odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01 do wyznaczonej wojewódzkim planem gospodarki odpadami RIPOK w S. , której prowadzącym jest Miejski Zakład Usług Komunalnych Spółka z o. o. w Z. ( dalej: MZUK) Pismem z dnia 8 czerwca 2017 roku znak [...] Związek zwrócił się do Spółki o wyjaśnienie gdzie od dnia 29 maja 2017 roku były przekazywane odpady komunalne o kodzie 20 03 01 z gmin B., K., K., M. K. , O., W. i W. oraz o przedstawienie dokumentacji potwierdzającej miejsce przekazywania w/w odpadów. W odpowiedzi na powyższe pismo Spółka poinformowała, że przekazuje zmieszane odpady komunalne, odbierane z terenu Związku do instalacji RIPOK w S. k/Z., zgodnie z otrzymanymi warunkami umowy zawartej z MZUK w Z. wyłącznie z Regionu I, zgodnie z Wojewódzkim Planem Gospodarki Odpadami dla Województwa W. w ilości miesięcznej do 1 300 Mg co stanowi rocznie ok. 15 600 Mg/rok. Wobec niepełnej odpowiedzi na pismo Związku z dnia 8 czerwca 2017 r. (znak [...]) Związek pismem z dnia 30 czerwca 2017 roku ponownie zwrócił się do Spółki o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących miejsca przekazywania odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01 z gmin wymienionych powyżej. Spółka w piśmie z dnia 10 lipca 2017 r. poinformowała że: 1) zmieszane odpady komunalne z terenu Związku o kodzie 20 03 01 w miesiącu maju 2017 roku przekazała w ilości 951,660 Mg do RIPOK w S. k/ Z., 2) zmieszane odpady komunalne z terenu Związku o kodzie 20 03 01 w miesiącu maju 2017 roku przekazała w ilości 3 559,640 Mg do instalacji zastępczej w K. gmina S., 3) ze względu na ograniczone moce przerobowe RIPOK w T. zmieszane odpady komunalne z terenu Związku zostały przekierowane do instalacji zastępczej w K.. - jako załączniki do pkt 1 i 2 zostały dołączone zestawienia wagowe wraz z kwitami wagowymi oraz umowa zawarta pomiędzy Spółką, a MZUK w Z. jako załącznik do pkt 1. Pismem z dnia 21 lipca 2017 roku Związek zwrócił się do MZUK w Z. o udzielenie informacji czy RIPOK w S. k/Z. uległ awarii lub z innych przyczyn nie mógł przyjąć odpadów komunalnych od Spółki w miesiącu maju. W piśmie z dnia 24 lipca 2017 roku Związek został poinformowany, że od początku swojej działalności, w szczególności w miesiącu maju, RIPOK w S. k/Z. nie uległ żadnej awarii oraz, że nie zaistniały inne przyczyny które uniemożliwiałyby przyjęcie odpadów komunalnych od Spółki w szczególności w miesiącu maju. Pismem z dnia 5 października 2017 roku Związek zawiadomił Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie określenia wysokości kary pieniężnej za nieprzekazywanie odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych oraz odpadów zielonych zebranych z terenu gminy B., K. , K., M. K. O., W., W. do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów właściwej dla regionu ich wytwarzania. W odpowiedzi na powyższe Spółka w piśmie z dnia 23 października 2017 roku przedstawiła swoje stanowisko dotyczące zebranego w postępowaniu materiału dowodowego. Pismem z dnia 7 listopada 2017 roku Związek zawiadomił Spółkę o zakończeniu postępowania administracyjnego i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Spółka nie skorzystała przysługującego jej prawa. Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] Zarząd Związku Międzygminnego "P. Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. działając na podstawie art. 3 ust.2 pkt 4 ust. 2a, art. 9e ust. 1 pkt 2 art. 9 zb ust. 1, art. 9x ust. 1 pkt. 3 oraz art. 9 zd ust. 1 u.p.c.g., po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu postanowił, w punkcie 1 decyzji: nałożyć na Spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieprzekazanie od dnia 29 maja 2017 roku odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych bezpośrednio do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, właściwej dla regionu ich wytworzenia; W punkcie 2 decyzji organ określił rachunek bankowy i termin w jakim Spółka ma uregulować ww. karę pieniężną. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 9e ust. 1 pkt. 2 u.c.p.g. podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości jest obowiązany do przekazywania odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych oraz odpadów zielonych bezpośrednio do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, wskazanych w wojewódzkim planie gospodarki odpadami (art. 35 ust. 4 pkt 2 ustawy o odpadach). Odstępstwo od tej zasady zostało określone w przypadkach wskazanych w ąrt. 38 ust.2 pkt 2 ustawy o odpadach. Na terenie województwa wielkopolskiego gospodarkę odpadami regulują dwie uchwały Sejmiku Województwa W. nr [...] z dnia 29 maja 2017 roku w sprawie uchwalenia "Planu gospodarki odpadami dla województwa w. na lata 2016 - 2022 wraz z planem inwestycyjnym" oraz nr [...] z dnia 29 maja 2017 roku w sprawie "wykonania Planu gospodarki odpadami dla województwa w. na lata 2016 - 2022 wraz z planem inwestycyjnym". Gminy B., K. , M. K. , O., W. i W. zgodnie z cytowaną powyżej uchwałą Sejmiku Województwa W. zostały zaliczone do I regionu gospodarki odpadami komunalnymi dla którego ustalono regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych oraz instalacje przewidziane jako zastępcze dla tego regionu. Dla regionu I gospodarki odpadami komunalnymi zostały przewidziane następujące regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych: 1. ZZO N. - T. - K., instalacja MBP, [...], gmina W.; 2. Obiekt Zagospodarowania Odpadów w Z. (S. ) - instalacja do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych - S. , gmina Z.. Jako instalacje zastępcze dla obsługi regionu I gospodarki odpadami zostały przewidziane następujące instalacje: 1. Obiekt Zagospodarowania Odpadów w Z. ( S. ) - instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych - S. , gminu Z.; 2. ZZO N. - T. - K., instalacja MBP, [...], gmina W.; 3. Sortownia niesegregowanych zmieszanych odpadów komunalnych - K. , gmina S.. Organ stwierdził, że z powyższego wynika, iż w analizowanym okresie dwie instalacje mechaniczno- biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych zlokalizowane w I regionie uzyskały status instalacji regionalnych t.j.: instalacja ZZO N. T. K. oraz instalacja w Z.. Organ I instancji dokonał szczegółowej analizy przekazanych przez Spółkę kwitów wagowych oraz zestawienia przyjęć odpadów do instalacji mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych w S. , ustalając ilość przekazanych do tej instalacji odpadów w miesiącu maju o kodzie 20 03 01 na poziomie 951,660 Mg oraz dokonał analizy z jakich gmin odpady te pochodziły. Ponadto analiza przekazanego przez Spółkę zestawienia przyjętych odpadów do instalacji w K. wykazała, że w miesiącu maju Spółka przekazała do tej instalacji 3559,640 Mg odpadów o kodzie 20 03 01. Powyższe ustalenia Organu I instancji Spółka potwierdziła w swoim piśmie z dnia 10 lipca 2017 roku. Z przesłanej przez Spółkę umowy o świadczenie usług zawartej w dniu 20 października 2016 roku pomiędzy Spółką, a Miejskim Zakładem Usług Komunalnych Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na podstawie której Spółka przekazuje zmieszane odpady komunalne do instalacji mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych w S. wynika, że instalacja jest zobowiązana do przyjęcia miesięcznie do 1.300 Mg zmieszanych odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01. Mając na uwadze fakt, że Spółka w miesiącu maju 2017 r. nie wykorzystując przysługującego jej miesięcznego limitu wynikającego z zawartej umowy, przekazała zmieszane odpady komunalne do sortowni niesegregowanych zmieszanych odpadów komunalnych w K. gmina S., która jest instalacją zastępczą oraz fakt, że w miesiącu maju RIPOK w S. k/Z. nie uległ żadnej awarii oraz, że nie zaistniały inne przyczyny, o których mowa w art. 35 ust. 4 pkt 2 oraz art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach, które uniemożliwiałyby przyjęcie odpadów komunalnych od Spółki, organ I instancji stwierdził, że Spółka naruszyła przepis art. 9e ust. 1 pkt. 2 ustawy o u.c.p.g. Wobec faktu, że jest to pierwszy ujawniony przypadek naruszenia przepisów wynikających z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz obejmuje przypadek nie przekazania części odebranych odpadów komunalnych, organ I instancji na podstawie art. 9x ust. 1 pkt 3 ww. ustawy nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł. W odwołaniu spółka zaskarżyła decyzję z [...] listopada 2017 r. w całości, wnosząc o jej uchylenie. Zarzucając wadliwość rozstrzygnięcia odwołująca wskazała, iż jej zdaniem w maju 2017 r. wystąpiły "inne przyczyny" umożliwiające Spółce nieprzekazywanie części zmieszanych odpadów komunalnych do RIPOK w S. lub T. , ale do instalacji w K.. Odwołująca zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego oraz wydanie rozstrzygnięcia przez Zarząd Związku Międzygminnego "PRGOK" w P. niezgodnie z zapisami Statutu tego Związku. Odwołująca wyjaśniła, że zarówno w maju 2017 r. jak i w okresie późniejszym przekazywała i nadal przekazuje zmieszane odpady komunalne do RIPOK w S. w ilościach dostosowanych do miesięcznych i rocznych limitów wynikających z umowy łączącej Spółkę i właściciela RIPOK, w ramach posiadanych przez tę instalację wolnych mocy przerobowych ( w maju 2017 – 951,660 Mg, w lipcu 2017 – 916,04 Mg). Wskazała, iż umowa na odbieranie odpadów przez RIPOK w S. posługuje się limitami miesięcznym "do 1.300 Mg" i rocznym "ok. 15.600 Mg", a przyimek "do" oznacza maksymalną ilość odpadów, którą można dostarczyć do instalacji, a nie ilość bezwzględnie wymaganą w danym miesiącu. W praktyce oznacza to, że dostarczona już do tej instalacji, do dnia 30 listopada 2017 r., ilość odpadów zmieszanych (11.655,840 Mg) pozwoli wypełnić roczny limit takich odpadów. Spółka powołała się ponadto na corocznie zmniejszające się limity odpadów, które gotowy jest przyjmować RIPOK w S. . W kwietniu 2017 r. zaproponowano jej zmianę umowy na odbieranie odpadów przewidującą, od dnia 01 maja 2017 r., limit roczny odbioru odpadów na poziomie 13.800 Mg i miesięcznie nie mniej niż 1.150 Mg, zaś w piśmie z dnia 06 grudnia 2017 r. potwierdzono jej, że może dostarczyć do RIPOK w S. do końca 2017 r. najwyżej 12.742,1600 Mg. Ponadto Spółka zauważyła, iż właściciel instalacji, w piśmie z dnia 21 listopada 2017 r. zadeklarował, iż w 2018 r. gotowy jest przyjąć maksymalnie 13.500 Mg rocznie odpadów zmieszanych pochodzących z obszaru PRGOK w P. oraz terenu Gminy S.. Zdaniem odwołującej oznacza to, że RIPOK miał ograniczone ilościowo moce przerobowe, co stanowi okoliczność usprawiedliwiającą przekazywanie przez nią części odpadów zmieszanych do instalacji zastępczej w K.. Odwołująca podniosła też jako przeszkodę utrudniającą korzystanie z RIPOK w S. , okoliczność zbyt krótkiego czasu pracy tej instalacji. W dni robocze jest ona bowiem czynna wyłącznie do godziny 17.00, gdy tymczasem spółka, pracując w systemie dwuzmianowym, musi przekazywać zebrane odpady komunalne także po godzinie 17,00, a często także w późnych godzinach wieczornych. Spółka zarzuciła ponadto, iż decyzja z dnia [...] listopada 2017 r. nie została podjęta przez Zarząd Związku Międzygminnego PRGOK w P. jako organ kolegialny, ale wyłącznie przez Przewodniczącą tego Zarządu. Organ bowiem nie powołał się w treści decyzji na jakąkolwiek uchwałę władz Związku upoważniającą Przewodniczącą do jednoosobowego podjęcia tej decyzji. Opisaną we wstępie decyzją SKO w P. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazało, że spółka, będąc zobowiązaną do przekazywania całości zebranych od właścicieli nieruchomości, zmieszanych odpadów komunalnych bezpośrednio do wyznaczonych w Regionie I regionalnych instalacji przetwarzania odpadów komunalnych, od maja 2017 r. ograniczyła wypełnianie tego obowiązku i rozpoczęła przekazywanie części tych odpadów do instalacji przewidzianej do zastępczej obsługi Regionu I. Ponieważ przepisy dopuszczają taką praktykę jedynie w wyjątkowych sytuacjach, Spółka - w toku prowadzonego w tej sprawie postępowania - powołała się na takie okoliczności. Ustawodawca wprowadził przepis umożliwiający korzystanie z zastępczej instalacji do przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych jedynie w wyjątkowych przypadkach: gdy istniejące regionalne instalacje przetwarzania odpadów komunalnych uległy awarii bądź zaistniały inne, niezdefiniowane przyczyny uniemożliwiające przyjmowanie przez wyznaczone RIPOK odpadów zmieszanych. W badanej sytuacji skarżąca spółka zobowiązana była do dostarczania odpadów do regionalnych instalacji w T. i w S. . RIPOK w T. z uwagi na ograniczone limity wynikające z przepustowości instalacji oraz pozwolenia zintegrowanego nie mógł przyjmować od skarżącej zmieszanych odpadów komunalnych. Sytuacja taka nie miała miejsca w RIPOK w S. . W stosunku do niej, zdaniem SKO nie zaistniały przypadki wyłączenia obowiązku przekazywania całości zmieszanych odpadów do regionalnych instalacji przetwarzania odpadów. Po pierwsze bowiem ani w RIPOK w T. , ani w S. nie odnotowano - w maju 2017 r. - awarii. Każda z tych instalacji pracowała zgodnie z planem - bez istotnych przestojów, a zatem mogły one (w odniesieniu do RIPOK w T. jedynie teoretycznie) odbierać odpady z gmin B., K., K., M. K. , O., W. i W.. W odniesieniu zaś do drugiego przypadku uzasadniającego - wedle twierdzenia odwołującej Spółki - kierowanie strumienia odpadów zmieszanych z powyższych gmin do instalacji zastępczej w K., to także nie można uznać podniesionego argumentu za dostatecznie wiarygodny. Dowodzone przez spółkę A. P. ograniczone moce przerobowe RIPOK w S. , albo niedostosowana do potrzeb Spółki organizacja pracy tej instalacji, nie stanowią bowiem okoliczności pozwalających na korzystanie z instalacji zastępczej. Instalacja w S. nigdy na przestrzeni 2017 r. (w szczególności w maju) nie odmówiła Spółce przyjęcia odpadów zmieszanych. Prawdą jest, że właściciel tej instalacji planował ograniczenia swoich mocy przerobowych, ale ich poziom – bez względu na propozycje zmiany limitów odbieranych odpadów – zawsze uwzględniał konieczność przyjmowania odpadów, do których zobowiązał się mocą umowy z dnia 20 października 2016r. To skarżąca, chcąc zalegalizować fakt zmniejszenia swoich dostaw do S. , podnosiła okoliczność zmiany, po stronie tej instalacji, limitu przyjmowania odpadów zmieszanych. Właściciel RIPOK w S. nie zgłaszał natomiast problemu, by odpady te, w przewidzianych limitach "do 1.300 Mg miesięcznie" przyjmować. W miesiącach styczeń - kwiecień 2017 r. przyjmował od A. P. po ok. 1.000 -1.100 Mg tych odpadów miesięczne, ale w maju i czerwcu 2017 r. zwrócił uwagę na gwałtowną obniżkę ilości przekazywanych mu odpadów, których wielkość spadła do poziomu ok. 900 Mg miesięcznie. Okoliczność ta stała się powodem zawiadomienia o tym organu oraz wszczęcia przez niego postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za brak wypełniania przez Spółkę postanowień art 9e ust. 1 pkt 2 ustawy. Kolegium stwierdziło, że przyjęty w umowie między właścicielem RIPOK w S. , a A. P. limit miesięczny "do 1.300 Mg" odpadów zmieszanych nie oznacza wielkości, którą Spółka bezwzględnie musiała dostarczyć do instalacji w każdym miesiącu. Ilość ta stanowi wielkość orientacyjną, która - poprzez przyjętą praktykę - nie powinna ulegać wahaniom w ciągu miesiąca o więcej niż 20-25%. Wskazanie w umowie dwóch limitów - miesięcznego i rocznego - w ocenie Kolegium oznacza, że strony nie powinny w sposób znaczny odbiegać od ustalonych parametrów przekazywania i odbioru odpadów. Zmniejszenie więc limitu przekazywania odpadów w jednym miesiącu, winno łączyć się z wyrównaniem ilości - do poziomu 1.300 Mg -- w kolejnych miesiącach, tak by pod koniec roku łączna wielkość przekazanych i odbieranych odpadów nie odbiegała w sposób znaczny od wielkości rocznej. W analizowanym przypadku tak się jednak nie stało. Wskazywana przez spółkę możliwość wyrównania limitu rocznego w ostatnim miesiącu roku nie wskazywała, zdaniem SKO, na zasadność twierdzeń spółki. Biorąc pod uwagę limity miesięczne w umowie i aneksie "do 1300 Mg" i "nie mniej niż 1150" ewentualne dostarczenie przez A. P. odpadów zmieszanych wg (któregokolwiek) limitu rocznego wiązałoby się ze znacznym przekroczeniem – w grudniu 2017r. – limitu miesięcznego, a to powodowałoby istotne naruszenie umowy między stronami. W ocenie Kolegium, ostatecznie, przekazanie przez skarżącą do 31.12.2017r. 12.770,600 Mg odpadów zmieszanych, a więc mniejszej ich ilości niż przewidywała to umowa z dnia 20 października 2016r. (oraz propozycja aneksowania tej umowy), stanowiła dowód wyraźnego ograniczenia w 2017r. ilości przekazywanych do RIPOK odpadów zmieszanych. Kolegium nie zgodziło się również z twierdzeniem Spółki wskazanym w odwołaniu, że to organizacja pracy RIPOK w S. i funkcjonowanie tego zakładu wyłącznie do godz. 17.00 mogła być dodatkową okolicznością pozwalającą przekazywać część odpadów zmieszanych, zebranych w kilku gminach PRGOK w P. do instalacji zastępczej. Strony bowiem już w 2016 r. ustaliły zasady przekazywania i odbierania odpadów i na tę okoliczność podpisały umowę. Skarżąca musiała więc zaakceptować czasokres pracy RIPOK w S. i tak zorganizować pracę swego przedsiębiorstwa, by praca wyznaczonej instalacji regionalnej do godz. 17.00 nie była przeszkodą w funkcjonowaniu systemu odbioru od mieszkańców odpadów zmieszanych. Organizacja ta - jak się wydaje - funkcjonowała bez zastrzeżeń stron do października 2017 r., gdyż dopiero wtedy Spółka, w toku prowadzonego już przez organ postępowania, powołała się na okoliczność krótkiego czasu pracy RIPOK jako wyjaśnienie przesłanki przekazywania części odpadów zmieszanych do instalacji zastępczej w K.. W ocenie Kolegium, gdyby istotnie przeszkoda polegająca na niemożności przekazywania odpadów do RIPOK w późnych godzinach wieczornych (po godz. 17.00) miałaby być usprawiedliwieniem ograniczenia korzystania z RIPOK w S. , spółka winna była poinformować o tym zarówno właściciela instalacji, jak też organ na rzecz którego sprawuje funkcję operatora systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Przeszkodę tego typu należało jednak traktować wyłącznie jako przejściowe utrudnienie, które między wyspecjalizowanymi podmiotami winno być załatwiane na bieżąco, bez potrzeby odwoływania się do zasadniczych zmian organizacyjnych ingerujących w obowiązek wynikający z treści art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawy. Rozpatrując odwołanie, Kolegium nie dostrzegło również wadliwości zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. w postaci jej wydania przez osobę pełniącą funkcję Przewodniczącego Zarządu Związku Międzygminnego PRGOK w P.. Organ co prawda nie zaznaczył tego w treści swojej decyzji, ale M. S. - będąc wybraną na funkcję Przewodniczącej Zarządu Związku Międzygminnego PRGOK w P. (uchwała Zgromadzenia Związku nr [...] z dnia 09 maja 2017 r.), w dniu 23 maja 2017 r. została upoważniona przez Zarząd tego Związku do załatwiania w jego imieniu wszystkich spraw, do których mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, w tym do wydawania decyzji, postanowień i zaświadczeń, a także załatwiania wszystkich spraw administracyjnych, w tym wydawania decyzji, postanowień i zaświadczeń (uchwała Zarządu Związku PRGOK w P. nr [...], z dnia 23 maja 2017 r.). Przewodnicząca Zarządu Związku PRGOK w P. działając zatem na podstawie przyznanego jej upoważnienia z art. 268a kpa, miała prawo do jednoosobowego wydania decyzji o nałożeniu na przedsiębiorcę kary pieniężnej, o której mowa w art. 9x ust. 1 pkt 3 ustawy. W ocenie organu odwoławczego sankcja kary pieniężnej ustalonej na poziomie [...] zł odpowiada elementom o którym mowa w art. 9zc ust. 1 ustawy. Kara ta stanowi bowiem wystarczającą do skali nieprawidłowości dotkliwość, a jednocześnie - przez wzgląd na dotychczasową wielomiesięczną współpracę organu spółki A. P. - nie została ona ustalona na maksymalnym pułapie. W skardze do WSA (pismo z dnia 18 maja 2018 r.) spółka reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, zaskarżyła w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we P. z dnia [...] marca 2018 r., nr [...], wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy ze względu na zasadność podniesionych przez skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzutów organ II instancji powinien uchylić zaskarżoną decyzję w całości oraz umorzyć postępowanie. 2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 9e ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. w zw. z art. 38 ust. 2 pkt 2 u.o., poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że nie zaistniały inne przyczyny, które uniemożliwiałyby przyjęcie przez RIPOK w S. k. Z. zmieszanych odpadów komunalnych od Skarżącej, co w konsekwencji skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji nakładającej na Skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł, podczas gdy z okoliczności niniejszej sprawy wynika, iż wystąpiły inne przyczyny uprawniające skarżącą do przekazania części zmieszanych odpadów komunalnych do instalacji zastępczej, tj. sortowni niesegregowanych zmieszanych odpadów komunalnych w K., gm. S.. 3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego zebranego w sprawie w konsekwencji niedokonanie oceny sprawy na podstawie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego - w szczególności poprzez nieuwzględnienie części wyjaśnień skarżącej wskazanych w piśmie z dnia 12 lutego 2018 r. Ponadto, w celu wykazania, że skarga została wniesiona w terminie, spółka załączyła wydruk reklamacji przesyłki pocztowej krajowej złożonej 27 lipca 2018 r. w związku z tym, że przesyłka zawierająca skargę nadana w placówce pocztowej w dniu 18 maja 2018 r. nie dotarła do odbiorcy. Skarżąca załączyła także kserokopię strony książki nadawczej kancelarii, z którego wynika, że w dniu 18 maja została nadana przesyłka do SKO w P. (k.5). Poczta Polska uwzględniła reklamację pełnomocnika skarżącej uznając przesyłkę za zaginioną (k. 10) W uzasadnieniu spółka podtrzymała zarzuty wskazane w odwołaniu odnośnie zaistnienia "innej przyczyny" uzasadniającej przekazywanie odpadów do instalacji zastępczej jakimi były ograniczone moce przerobowe dwóch instalacji regionalnych oraz niedostosowanie do potrzeb spółki organizacji pracy instalacji w S. . Podała, że w umowie uzgodniła zarówno miesięczne jak i roczne limity ilości przekazywanych i odbieranych odpadów – nie wskazując ich minimalnej ilości. Minimalny miesięczny próg oddawanych odpadów umożliwiający zarzut istotnego naruszenia umowy zawierał projekt aneksu z kwietnia 2017r., który nie został podpisany. Ostatecznie, w 2017r. przekazała odpady w ilości 12 770,600Mg a to nie skarżąca tylko MZUK już w kwietniu 2018r. przedstawił w projekcie aneksu do umowy zmniejszony limit roczny dostarczanych odpadów. W aneksie obowiązującym od 1 stycznia 2018r. roczny limit odpadów został wskazany w ilości 13.500 Mg. Istotne w umowie z 20.10.2016r. było określenie miesięcznych ilości z przyimkiem "do", co oznaczało, że kluczową wartością była wysokość limitu rocznego nie zaś limitów miesięcznych, gdyż te z uwagi na różne okoliczności mogą ulegać wahaniom. Inicjatorem zmniejszenia limitów był sam MZUK a nie skarżąca. Spółka wskazała, że bezpodstawne było uznanie, iż ilość odpadów nie powinna ulegać wahaniom w ciągu miesiąca o więcej niż 20-25%. Odnośnie ograniczonego czasu pracy RIPOK w S. spółka podała, że począwszy od kwietnia 2017r. zgłaszała ten problem Prezesowi MZUK, przedstawiła też kwity wagowe, z których wynikało, że odpady do instalacji zastępczej w maju 2017r. dostarczała w późnych godzinach wieczornych, w czasie których zakład w S. był zamknięty. Te przyczyny uwarunkowane obiektywnie, niezależnie od skarżącej a leżące po stronie instalacji do przetwarzania odpadów powodowały zmniejszenie od maja 2017r. dostaw do instalacji w S. . Skarżąca zarzuciła, że organ nie uwzględnił faktu iż wielokrotnie informowała MZUK o zbyt krótkich godzinach pracy instalacji w S. . Podała, że prowadzi działalność dwuzmianową i nie ma możliwości magazynowania odpadów na czas gdy RIPOK w S. jest nieczynna. Dopiero w piśmie z 21.11.2017r. MZUK od stycznia 2018r. wyraził gotowość przyjmowania zmieszanych odpadów komunalnych do godz. 22.00. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie przed tutejszym Sądem w dniu 14 lutego 2019 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze. Dodatkowo podniósł, że konsekwencje nałożenia kary mają wpływ na możliwość udziału w przetargach. Obecny na rozprawie Prezes Zarządu Spółki A. P. wyjaśnił, że spółka stosując się do wymogów prawa oraz regulaminu związku międzygminnego świadczy usługi w systemie dwuzmianowym, co wiąże się z koniecznością zagospodarowania odpadów, niestety nie idzie za tym wydłużenie pracy regionalnych instalacji, które funkcjonowały i funkcjonują do godz. 17, a nawet 16. Nie jest rzeczą spółki rozwiązywanie tego problemu, lecz świadomość ciążących na niej obowiązków zmusza spółkę do zagospodarowania odpadów w sposób, który organy kwestionują. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 P.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi. Na wstępie należy wyjaśnić, że Sąd uznał, iż skarga została wniesiona w terminie. Zaskarżona decyzja SKO w P. z dnia [...] marca 2018r. została doręczona pełnomocnikowi skarżącej 20 kwietnia 2018r. Jak wynika z akt sprawy skarga została nadana w placówce pocztowej 18 maja 2018 r. Sąd dał wiarę przedłożonym przez skarżącą dokumentów w postaci kopii księgi nadawczej i reklamacji uwzględnionej przez operatora pocztowego. Sąd uznał, ze skarga została wniesiona w terminie, zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a. Ustalony w sprawie stan faktyczny co do istoty sprawy nie budził wątpliwości. Skarżąca zobowiązana była do dostarczania zmieszanych odpadów komunalnych o kodzie 20 03 01 do dwóch instalacji regionalnych – w T. i w S. . RIPOK w T. w 2017r. nie przyjmował odpadów od spółki. RIPOK w S. na mocy umowy z 20.10.2016r. przyjmował ich ograniczoną ilość: miesięcznie do 1300 Mg, rocznie ok. 15.600 Mg. Spółka w 2017r. przekazywała odpady do RIPOK w S. : w styczniu – 1153,36 Mg, w lutym – 1061,30 Mg, w marcu – 1199,46 Mg, w kwietniu – 1150,82 Mg. Od maja nastąpiło zauważalne zmniejszenie ilości przekazywanych do RIPOK w S. odpadów. Ich ilość wynosiła 951,66 Mg, podczas gdy w tym samym miesiącu do instalacji zastępczej w K. spółka przekazała 3359,640 Mg odpadów o kodzie 200301. W czerwcu spółka przekazała do RIPOK w S. 888,20 Mg (k. 23 akt adm.). O zmniejszeniu ilości przekazywanych odpadów, zaprzestania ich przekazywania od 29 maja 2017r. MZUK sp. z o.o. zawiadomiła organ I instancji pismem z 1 czerwca 2016r. Pismem z 8 czerwca 2017r. organ zobowiązał spółkę do złożenia wyjaśnień. Spółka wskazywała, że nie mogła przekazywać więcej odpadów do RIPOK w S. z uwagi na jego ograniczone moce przerobowe i zbyt krótkie godziny otwarcia uniemożliwiające dostarczanie odpadów dla pracującej w systemie dwuzmianowym spółki do godziny 17 – tej. Podała, że instalacja ograniczała moce przerobowe i uniemożliwiała dostawy w godzinach wieczornych. Nadto ostatecznie spółka w 2017r. przekazała do RIPOK w S. 12.770,600 Mg odpadów, a limit roczny od 1 stycznia 2018r. ustalony aneksem z 7.12.2017r. ustalono w ilości 13500 Mg odpadów, co wskazuje na zmniejszanie mocy przerobowych instalacji. W 2017r. w umowie z 20.12.2016r. nie określono minimalnych ilości odpadów. Skarżąca powoływała się przy tym na treść art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2018 poz. 992), a konkretniej na zaistnienie tzw. "innych przyczyn" usprawiedliwiających przekazanie odpadów do instalacji zastępczej. Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się więc do ustalenia czy owe "inne przyczyny" w sprawie zaistniały. Za te przyczyny skarżąca uznała zmniejszenie mocy przerobowej w dedykowanej jej instalacji w S. i ograniczenie związane z godzinami jej działania do godz. 17.00. Stosownie do art. 38 ust. 2 ustawy o odpadach uchwała w sprawie wykonania wojewódzkiego planu gospodarki odpadami określa: 1) regiony gospodarki odpadami komunalnymi; 2) regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych w poszczególnych regionach gospodarki odpadami komunalnymi oraz instalacje przewidziane do zastępczej obsługi tych regionów, w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja uległa awarii lub nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn. Jak wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego "inne przyczyny", z powodu których instalacja regionalna nie może przyjmować odpadów, powinny być ograniczone do przypadków o cechach zdarzeń losowych, niezależnych od działań i decyzji zainteresowanych podmiotów. "Inne przyczyny" nie oznaczają przyczyn o charakterze ekonomicznym, a więc spółka nie może uniknąć odpowiedzialności za nieprzekazywanie odpadów do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, powołując się na niezawarcie stosownej umowy z przedsiębiorcą prowadzącym tę instalację. Za tego rodzaju interpretacją przemawia również literalne brzmienie art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach. W treści tego przepisu ustawodawca nieprzypadkowo posłużył się sformułowaniem "w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja (...) nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn". Treść cytowanego przepisu w sposób jednoznaczny wskazuje na przyczyny leżące po stronie regionalnej instalacji, a nie po stronie przedsiębiorcy. Chodzi zatem o sytuację, w której instalacja nie może odebrać odpadów, a nie przypadek (...), w którym jako przyczynę nieprzekazania odpadów podaje się brak stosownej umowy pomiędzy stronami ( por. wyrok NSA z dn. 11 kwietnia 2017 r. sygn. II OSK [...], dostępny w internetowej bazie orzeczeń CBOSA). Z kolei w wyroku z dnia 7 maja 2015 r. WSA w Warszawie (sygn. akt IV SA/Wa [...], CBOSA) wskazał, że zwrot "inne przyczyny", z jakich RIPOK nie może przyjmować odpadów ma charakter otwarty, to rodzaj tych przyczyn nie jest dowolny. W zakresie okoliczności stanowiących takie "inne przyczyny" mogą mieścić się tylko przypadki, które swym charakterem i cechami odpowiadają pozostałym dwóm przypadkom przewidzianym w ustawie (w brzmieniu przepisu w dacie wydawania wyroku- przyp. Sądu). Niewątpliwie awaria regionalnej instalacji oraz fakt, że nie została ona jeszcze uruchomiona, na mocy ustawy uprawniają instalacje zastępcze do przyjmowania odpadów. Są to przeszkody o charakterze w pewnym zakresie niezależne od woli samych przedsiębiorców, o charakterze zdarzeń losowych (awarie) lub obiektywnie istniejącego stanu faktycznego (instalacja regionalna jeszcze nie funkcjonuje). Mając na względzie regułę interpretacyjną eiusdem generis należy przyjąć, że również "inne przyczyny", z powodu których instalacja regionalna nie może przyjmować odpadów powinny być ograniczone do przypadków o cechach zdarzeń losowych, niezależnych od działań i decyzji zainteresowanych podmiotów. Przedsiębiorcy zajmujący się odbiorem od mieszkańców odpadów komunalnych nie mają, nawet względnej, możliwości wyboru instalacji, do której powinni odstawiać określonego rodzaju odpady komunalne, nie można wobec tego uznać, że brak porozumienia (umowy) mógłby stanowić podstawę do przyjmowania odpadów przez instalację zastępczą. Nie ulega wątpliwości, że RIPOK w S. nie uległa awarii. Analizy wymagało, czy w sprawie zachodziły inne okoliczności uzasadniające przekazanie odpadów do instalacji skarżącej. W ocenie Sądu wskazywane przez skarżącą okoliczności nie mogły być uznane za "inne przyczyny". Wbrew bowiem temu co starała się wykazać skarżąca dopiero od 2018 roku doprowadziły do zmiany organizacji dostarczania odpadów. Co się tyczy kwestii godzin otwarcia instalacji w S. , to w ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, aby ta okoliczność stanowiła w niniejszej sprawie "inną przyczynę". Prowadzenie telefonicznych czy sms-owych rozmów z Prezesem MZUK w zakresie godzin otwarcia RIPOK nie wskazywały same w sobie na inne, niezależne od skarżącej przyczyny. Była to bowiem kwestia organizacji pracy dwóch profesjonalnych podmiotów. Godziny otwarcia instalacji były skarżącej znane. Tym bardziej, że umowę w zakresie dostarczania odpadów strony zawarły w 20 października 2016 r. (k 162 i n.) i problemy te skarżąca zaczęła zgłaszać dopiero od kwietnia 2017 r. Zmiana organizacji pracy skarżącej, wymagająca otwarcia RIPOK również po godz. 17 - tej stanowiła element organizacji pracy stron, a nie przyczynę leżącą jedynie po stronie instalacji. Ponadto w ocenie Sądu skarżąca spółka przedłożonymi dokumentami (kwitami wagowymi) nie wykazała, że przekazywała odpady do instalacji zastępczej tylko w późnych godzinach wieczornych. Z dokumentów tych wynika, ze spółka po 29 maja 2017 r. przekazywała te odpady w ciągu dnia- np. 29 maja 2017 r. o godz. 12/13, 30 maja 2017 r. ok godz. 12, czy 31 maja 2017 r. ok g. 13.30. Spółka nie wykazała, że przekazała do RIPOK w S. odpady, które odebrała w godzinach rannych i południowych, a do instalacji zastępczej (3359,640 Mg) tylko te, które odebrała w godzinach pracy drugiej zmiany, nie mogąc ich dostarczyć do zamkniętej instalacji regionalnej. Tym samym nie potwierdziła wyrażanego stanowiska, że otwarcie RIPOK tylko do godz. 17 – tej było "inna przyczyną" uzasadniającą przekazywanie odpadów do instalacji zastępczej. Powyższe okoliczności nie uzasadniały więc postępowania skarżącej polegającego na samowolnym podjęciu decyzji o dostarczeniu odpadów do innej instalacji. W ocenie Sądu i drugi argument spółki, że zmniejszenie mocy przerobowej RIPOK w S. uzasadniało przekazywanie odpadów do innej instalacji nie stanowi również "innej przyczyny" w rozumieniu art. 38 ust. 2 ustawy o odpadach. Jak wynika z akt sprawy regionalna instalacja w S. mogła odbierać ograniczoną ilość odpadów (określoną w umowie) co nie oznaczało swobody w przekazywaniu części odpadów (mimo niewykorzystanych limitów) do instalacji zastępczej w drodze samodzielnej decyzji skarżącej. Skarżąca spółka w 2017 r. zmniejszała znacznie ilość miesięczną przekazywanych odpadów: z 1100 - 1000 Mg do 900 Mg w maju i w czerwcu . Ostatecznie skarżąca za 2017r. przekazała mniej odpadów niż przewidywał to limit roczny. Jak wynika z § 1 pkt 1 umowy zlecający świadczenie usług (A. P. sp. z o.o.- przyp. Sądu) deklaruje gotowość do dostarczenia na swój koszt niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych (KOD 20 03 01) pochodzących wyłącznie z Regionu I, zgodnie z Wojewódzkim Planem Gospodarki Odpadami dla Województwa W. w ilości miesięcznej do 1300 Mg, rocznie stanowi to ok. 15600 Mg/rok do należącej do Przyjmującego (MZUK w Z. - przyp. Sądu) instalacji mechaniczno- biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych posiadającej status RIPOK, zwanej w dalszej części Umowy MBP, położonej w S. koło Z. w województwie w. ". W ocenie Sądu użyte w umowie zwroty "do" i około" świadczą tylko o tym, że tyle maksymalnie odpadów RIPOK mógł przerobić. Takie określenie nie oznaczało natomiast tego, że skarżąca mogła przywieźć do RIPOK mniej odpadów i powoływać się na "inne przyczyny". Inna przyczyna zwalniająca z wymierzenia kary wystąpiłaby tylko w odniesieniu do ilości odpadów przekraczających moce przerobowe instalacji regionalnej. Użyte w umowę słowa "do" i "około" nie stanowiły obiektywnej przeszkody dowiezienia mniejszej ilości do RIPOK w S. . RiPOK zadeklarował bowiem określoną ilość odpadów, którą jest w stanie przerobić i ta ilość stanowiła limit jaki mógł przerobić. Wskazane określenia odnoszą się do obowiązków skarżącej jako podmiotu dostarczającego zmieszane odpady komunalne. Niespełnienie tych limitów nie mogło być więc uznane za przyczynę leżącą po stronie RIPOK w S. , uzasadniającą dowiezienie odpadów do innego podmiotu. Zgodnie z umową RIPOK w S. deklarował bowiem przyjęcie do 1300 Mg odpadów miesięcznie i ta ilość stanowiła limit jaką instalacja mogła przerobić. To na skarżącej jako przedsiębiorcy spoczywał obowiązek przekazywania odpadów do RIPOK (§ 1 pkt 1 ust. 2 umowy, art. 9e ust. 1 pkt 2 u.c.p.g.) i z tego obowiązku, zmniejszając ilość dostarczonych odpadów skarżąca się nie wywiązała. Zasadą jest bowiem odwożenie odpadów do instalacji regionalnej. Do instalacji zastępczej można dostarczać odpady tylko wtedy gdy z przyczyn obiektywnych RIPOK ich przyjąć nie może. W niniejszej sprawie RIPOK w S. mógł je przyjąć w ilości do 1300 Mg miesięcznie, Skarżąca ilość tą zmniejszyła, od maja 2017r. – znacznie, choć w tym samym czasie dostarczyła ponad 3000 Mg do własnej instalacji zastępczej. Przywoływane przez Skarżącą rozmowy w sprawie godzin otwarcia instalacji w S. czy zmniejszanie ilości przyjmowanych limitów odpadów, skutkujące ich faktycznym zmniejszeniem od następnego roku, nie uzasadniały uznania, że w okresie, którego dotyczy niniejsza sprawa zaszły "inne przyczyny" uzasadniające zmniejszanie ilości odpadów dowożonych do RIPOK na rzecz przywożenia ich do instalacji zastępczej. Okoliczności te słusznie SKO nie zakwalifikowało również jako "innych przyczyn" w rozumieniu art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach. Sąd zwraca uwagę, że organ wskazał iż różnica w dostawach miesięcznych w praktyce nie powinna być wyższa niż 20 - 25 % oczywiście nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa a jedynie, jak wskazał organ w praktyce. Ilość odpadów by wypełnić limit roczny, bez przekroczenia miesięcznego musi właśnie takim maksymalnie określonym wahaniom podlegać. Nie można bowiem uznać, że skoro limit miesięczny wynosił zgodnie z umową do 1300 Mg a roczny ok.15.600 ( co stanowi 12 x 1300 Mg) to wahania miesięczne mogą być wysokie, w takiej bowiem sytuacji nie można by było bowiem dostarczyć ilości rocznej. Okoliczność ta nie przesądzała jednakże o zasadności nałożenia kary a została przez organ wskazana jako jeden z argumentów. Niewątpliwie bowiem w niniejszej sprawie skarżąca zmniejszała samodzielnie limity odpadów dostarczanych do instalacji regionalnej przekazując je w tym samym czasie do własnej instalacji zastępczej. Takie działanie w efekcie, przy określonych limitach miesięcznych doprowadzić musiało do niewypełnienia limitu rocznego, co wskazywało na bezpodstawne pomijanie nałożonego w umowie obowiązku dostarczania odpadów do regionalnej instalacji. Skarżąca nie wykazała przy tym, że ilości odbieranych przez nią odpadów w maju 2017r. tak znacząco się zmniejszyły, że nie miała możliwości wskazanego limitu do 1300 Mg osiągnąć. Należy wskazać, że stosownie do art. 9 c u.c.p.g. działalność w zakresie odbierania odpadów jest działalnością regulowaną. Ubiegając się o wpis do rejestru, przedsiębiorca składa oświadczenie, że ma i spełnia warunki wykonywania działalności w zakresie odbierania odpadów, określone w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (art. 9c ust. 4 pkt 2 u.c.p.g.). Przepis art. 9e ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. nakłada na przedsiębiorcę obowiązek przekazywania określonych w nim odpadów przeznaczonych do składowania, do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów. Od zasady tej nie przewiduje wyjątków, co oznacza, że przedsiębiorca nie ma swobody w wyborze instalacji. Jakikolwiek odbiór odpadów następuje na podstawie umowy, to prowadzący regionalną instalację ma obowiązek ją zawrzeć ze wszystkimi podmiotami odbierającymi odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, którzy wykonują swoją działalność w ramach danego regionu (art. 9l ust. 1 u.c.p.g.). Prowadzący instalację regionalną na wniosek podmiotu odbierającego odpady od właścicieli ma obowiązek przedstawić kalkulację kosztów zagospodarowania zmieszanych odpadów komunalnych, odpadów zielonych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych, w terminie 7 dni (art. 9m u.c.p.g.). Jak wynika z powyższych regulacji, swoboda stron umowy jest zatem ograniczona, zarówno w zakresie wyboru kontrahenta, jak i warunków zawarcia umowy, na obu jej stronach w istocie ciąży obowiązek zawarcia takiej umowy, jako warunku wywiązywania się z ustawowego obowiązku. O jego wadze świadczy fakt, że wykreśleniem z rejestru przedsiębiorców skutkuje stwierdzenie, że przedsiębiorca po raz drugi przekazał określone odpady do instalacji innych, niż regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych (art. 9j ust. 2 pkt 4 u.c.p.g.). Z powyższych przepisów wynika więc obowiązek przedsiębiorcy do stosowania się do postanowień zawartej umowy, jak i dostarczania odpadów do odpowiedniej regionalnej instalacji. Katalog wyjątków, wskazanych w art. 38 ust. 2 pkt 2, a więc sytuacji kiedy bądź doszło do awarii instalacji dedykowanej bądź nastąpiły "inne przyczyny"- o charakterze wyjątkowym, losowym, dopiero uzasadnia przekazanie odpadów do innej instalacji. Przedsiębiorca może więc dopiero następczo i w sytuacjach wyjątkowych podjąć decyzję o dowiezieniu odpadów do instalacji zastępczej. Ustawodawca nie przewidział, oprócz wymienionych w art. 38 ust. 2 przypadków w których przedsiębiorca może dostarczyć odpady z pominięciem instalacji regionalnej np. z uwagi na godziny jej pracy. Ustawodawca w art. 9x ust. 1 wskazał na 5 deliktów administracyjnych, za które odpowiedzialność ponoszą przedsiębiorcy odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości. Stosownie do art. 9x ust. 1 pkt 3 jeden z deliktów polega na nieprzekazywaniu do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych albo do instalacji przewidzianych do zastępczej obsługi tego regionu odebranych od właścicieli nieruchomości: 1) zmieszanych odpadów komunalnych, 2) odpadów zielonych. Sankcja jest powiązana z art. 9e ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., który nakłada powyższe obowiązki na przedsiębiorców świadczących usługi dostarczania odpadów. Stosownie zaś do art. 9 zc ust. 1 u.c.p.g. przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa m.in. w art. 9x ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ bierze pod uwagę stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia oraz dotychczasową działalność podmiotu. Okoliczności te w niniejszej sprawie organ rozważył, nakładając na skarżącą karę pieniężną na podstawie art. 9x ust. 1 pkt 3 w wysokości [...]. zł. Przepis ten pozostawia organowi uznanie co do wysokości kary, stanowiąc ze przedsiębiorca odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który nie przekazuje, z zastrzeżeniem art. 9e ust. 1a-1c, odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych oraz odpadów zielonych do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych albo w przypadkach, o których mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, do instalacji przewidzianych do zastępczej obsługi tego regionu - podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 zł do 2000 zł za pierwszy ujawniony przypadek. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że jest to pierwszy ujawniony przypadek naruszenia przepisów wynikających z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (art. 9 e ust. 1 pkt 2). Ze względu na to, że minimalna wysokość kary pieniężnej określonej w ww. przepisie wynosi 500 zł, zaś maksymalna wysokość kary to 2000 zł, to w ocenie organu kara w wysokości 500 zł powinna być naliczona za najmniejszą ilość nieprzekazanych odpadów, zaś kara 2000 zł za całość nieprzekazanych odpadów danego rodzaju. Organ doszedł do wniosku, że skoro w analizowanym okresie spółka nie przekazała jedynie części odebranych odpadów do właściwej instalacji, to należy jej wymierzyć karę w wysokości [...] zł. W ocenie Sadu organ przy nakładaniu na skarżącą kary pieniężnej zastosował prawidłowe przepisy, jak i wyjaśnił przesłanki nałożenia i wysokości kary. Reasumując, za niezasadny Sąd uznał podnoszone w skardze zarzuty naruszenia art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o odpadach w zw. z art. 9e ust. 1 pkt 2 i art. 91 ust. 2 o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Inne przyczyny dające podstawę do niewykonania obowiązku przekazania odpadów do regionalnej instalacji i przekazanie ich do instalacji zastępczej muszą obiektywnie istnieć. Podmiot zobowiązany może powoływać się na zaistnienie takich przyczyn zaś organ administracji może twierdzeń tego podmiotu nie uwzględnić, jeśli uzna je za niewiarygodne. Z pewnością organ administracji nie może być związany oceną dokonaną przez podmiot zobowiązany do przekazania odpadów, że tego rodzaju przyczyny zaistniały. W rozpoznawanej sprawie Sąd doszedł do wniosku, ze nie zaistniały "inne przyczyny" uzasadniające przekazanie odpadów przez skarżącą do instalacji zastępczej, w związku z czym ziściły się przesłanki nałożenia na skarżącą kary pieniężnej na podstawie przepisów ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach. Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego wskazane w skardze okazały się niezasadne. Organ uwzględnił całość materiału dowodowego a fakt, że nie nadał dowodom składanym przez skarżącą takiego znaczenia jak wnioskowała skarżąca nie podważa prawidłowości ustaleń i rozstrzygnięcia organu. Mając na uwadze powyższe Sad, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło