II SA/Po 910/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 marca 2015r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2014r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pieniężnego postanawia 1. ustanowić dla T. G. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 października 2014r. przyznano T.G. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w całości. Przyznane wnioskodawcy prawo pomocy nie zostało cofnięte (art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."). We wniosku na formularzu PPF z dnia 19 lutego 2015r. skarżący ponownie zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie z 09 marca 2015r. wnioskodawca sprecyzował, że wnosi o radcę prawnego lub adwokata celem wniesienia skargi kasacyjnej. Zgodnie z treścią przepisu art. 243 §2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne. Oznacza to, że raz przyznane prawo pomocy rozciąga się na całe postępowanie sądowoadministracyjne, a także na postępowanie egzekucyjne, o ile uprawnienie to nie zostało cofnięte. Skoro wnioskodawca w niniejszej sprawie został już zwolniony od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w całości, nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, gdyż z tego prawa już korzysta. Nadto przepis art. 239 pkt 4 p.p.s.a. stanowi wyraźnie, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjny, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. W tym stanie rzeczy należało odmówić ponownego zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż wnioskodawca został już zwolniony od obowiązku ponoszenia tych kosztów w niniejszej sprawie. Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie pełnomocnika, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o sytuację majątkową, rodzinną i finansową. W uzasadnieniu wniosku oświadczył, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi tylko z żoną. Utrzymują się z emerytury skarżącego w kwocie [...] zł oraz jego dodatkowych dochodów w kwocie [...] zł. miesięcznie. Nadto oświadczył, że żona od 24 lat nie pracuje i nie uzyskuje żadnych dochodów. Skarżący podał, że żona posiada dom, w którym mieszkają o powierzchni [...] m², we wspólności małżeńskiej jest grunt o powierzchni [...] m². Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Aktualnie wraz z żoną uzyskują stałe dochody, ale tylko w postaci świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Wysokość dochodów jakie uzyskują z trudem wystarcza na pokrycie podstawowych i koniecznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny. Wnioskodawca posiadaną nieruchomość wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych jego i żony. Nie posiadają również innego majątku, z którego mogliby czerpać dodatkowe dochody. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy i ustanowić dla skarżącego adwokata, zwłaszcza, że sprawa znajduje się na etapie skargi kasacyjnej. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska